آنزیم لاکتاز یک مکمل گوارشی است که وظیفه تجزیه قند شیر (لاکتوز) به قندهای سادهتر (گلوکز و گالاکتوز) را بر عهده دارد تا جذب آنها در روده باریک میسر شود.
موارد مصرف تایید شده آنزیم لاکتازاین آنزیم به عنوان یک درمان جایگزین برای جبران کمبود طبیعی این آنزیم در بدن تایید شده است:
مدیریت عدم تحمل لاکتوز
- اصلیترین مورد مصرف تایید شده این دارو، کمک به هضم لاکتوز در افرادی است که دچار کمبود آنزیم لاکتاز هستند. این بیماران پس از مصرف لبنیات دچار علائمی نظیر نفخ، درد شکمی، اسهال و تولید گاز میشوند. لاکتاز با تجزیه پیشدستانه لاکتوز در مجرای گوارش، از ورود این قند دوقندی به روده بزرگ و تخمیر آن توسط باکتریها جلوگیری میکند. از نظر بالینی، این دارو به بیمار اجازه میدهد بدون حذف کامل لبنیات، از مزایای تغذیهای آنها بهرهمند شود.
بهبود جذب مواد مغذی در نارساییهای روده
- در شرایطی که مخاط روده به دلیل بیماریهای مختلف دچار آسیب موقت شده است، تولید لاکتاز در لبه برسی روده کاهش مییابد. در این موارد، استفاده از مکمل لاکتاز برای جلوگیری از سوءجذب و کاهش علائم گوارشی در طول دوره بهبودی مخاط روده توصیه میشود.
موارد مصرف خارج برچسب آنزیم لاکتازدر تجربیات بالینی و مطالعات پژوهشی، کاربردهای دیگری برای این آنزیم در نظر گرفته شده است که لزوماً در برچسب رسمی اولیه نبودهاند:
مدیریت کولیک در نوزادان
- برخی مطالعات بالینی نشان میدهند که بخشی از موارد کولیک نوزادی ممکن است ناشی از عدم بلوغ موقت سیستم گوارش در تولید کافی آنزیم لاکتاز باشد. پزشکان اطفال گاهی قطرههای لاکتاز را برای اضافه کردن به شیر مادر یا شیر خشک پیش از تغذیه تجویز میکنند. این کار با کاهش بار لاکتوز و کاهش تولید گاز در روده نوزاد، میتواند به کاهش زمان گریه و بیقراری نوزاد کمک کند.
سندرم روده تحریکپذیر
- اگرچه آنزیم لاکتاز درمان مستقیم این سندرم نیست، اما در زیرگروهی از بیماران که حساسیت بالایی به قندهای تخمیرپذیر دارند، تجویز لاکتاز همراه با وعدههای حاوی لبنیات میتواند شدت علائم گوارشی را به طور چشمگیری کاهش دهد. این کاربرد به ویژه در بیمارانی که همزمان دچار حساسیتهای غذایی هستند، بسیار کاربردی است.
درمان کمکی در اسهالهای عفونی حاد
- پس از دورههای شدید اسهال ویروسی یا باکتریایی، سطح آنزیم لاکتاز در روده به شدت افت میکند (عدم تحمل لاکتوز ثانویه). پزشکان ممکن است برای یک دوره کوتاه همزمان با شروع مجدد رژیم غذایی عادی، مکمل لاکتاز را تجویز کنند تا از بروز مجدد اسهال ناشی از قند شیر جلوگیری شود.
نکات کلیدی برای مدیریت بالینی پزشکان - زمانبندی مصرف: لاکتاز یک داروی پیشگیرانه است و باید دقیقاً همراه با اولین لقمه یا جرعه از محصولات حاوی لبنیات مصرف شود. مصرف آن پس از اتمام وعده غذایی کارایی بسیار کمی دارد.
- دوزبندی متغیر: نیاز به آنزیم لاکتاز در هر بیمار متفاوت است و به میزان لاکتوز موجود در غذا و شدت کمبود آنزیم در بدن بستگی دارد. پزشک باید به بیمار آموزش دهد که دوز را بر اساس حجم لبنیات مصرفی تنظیم کند.
- پایداری در محیط اسیدی: از آنجا که این آنزیم ممکن است در اسید معده غیرفعال شود، استفاده از اشکال دارویی با پوشش مناسب یا مصرف همراه با غذا برای محافظت از آنزیم ضروری است.