آمانتادین به عنوان درمان کمکی در مدیریت بیماری پارکینسون ایدیوپاتیک، پارکینسون پس از آنسفالیت و پارکینسونیسم علامتدار کاربرد دارد. از دیدگاه بالینی، مهمترین ارزش این دارو در کنترل دیسکینزی ناشی از لوودوپا در بیماران مبتلا به پارکینسون پیشرفته است. پزشکان باید توجه داشته باشند که اثربخشی این دارو ممکن است پس از چند ماه کاهش یابد که در این شرایط قطع موقت و شروع مجدد آن میتواند پاسخ درمانی را بازگرداند. همچنین تنظیم دوز بر اساس عملکرد کلیوی بیمار الزامی است، زیرا تجمع دارو میتواند منجر به سمیت عصبی شامل توهم و هذیان شود.
عوارض خارج هرمی ناشی از داروها
این دارو برای درمان واکنشهای خارج هرمی ناشی از مصرف داروهای آنتاگونیست گیرنده دوپامین، مانند داروهای ضد روانپریشی نسل اول، تایید شده است. آمانتادین میتواند در کاهش سفتی عضلانی، لرزش و برادیکینزی ناشی از این داروها موثر باشد. نکته کاربردی برای پزشک این است که این دارو بر خلاف داروهای آنتیکولینرژیک، باعث تشدید اختلالات شناختی نمیشود، اما نباید برای درمان دیسکینزی تاخیری استفاده شود، زیرا ممکن است علائم آن را تشدید کند.
پیشگیری و درمان عفونت آنفلوانزای نوع آ
اگرچه این دارو در ابتدا برای پیشگیری و درمان عفونت ویروسی آنفلوانزای نوع آ تایید شده بود، اما نکته بسیار مهم بالینی این است که به دلیل شیوع گسترده مقاومت دارویی در میان سویههای در گردش ویروس، مراجع معتبر بهداشتی بینالمللی در حال حاضر استفاده از آن را برای این منظور توصیه نمیکنند، مگر آنکه حساسیت ویروس در آزمایشگاه تایید شده باشد.
موارد مصرف خارج برچسب داروی آمانتادین
مدیریت خستگی در بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس
یکی از شایعترین و پذیرفتهشدهترین کاربردهای خارج برچسب این دارو، درمان خستگی ناتوانکننده در بیماران مبتلا به ام اس است. مکانیسم دقیق آن در رفع خستگی کاملا مشخص نیست، اما تصور میشود به دلیل اثرات دوپامینرژیک و آنتاگونیستی گیرنده انامدیاِی باشد. پزشکان معمولا دوزهای 100 تا 200 میلیگرم در روز را برای این بیماران تجویز میکنند. توصیه بالینی این است که دوز دوم در اوایل بعدازظهر مصرف شود تا از بروز بی خوابی جلوگیری گردد.
بهبود شناختی پس از آسیب تروماتیک مغزی
در بیماران مبتلا به آسیبهای تروماتیک شدید مغزی، آمانتادین برای تسریع روند بیداری، بهبود هوشیاری و ارتقای عملکردهای شناختی در دوران نقاهت استفاده میشود. مطالعات نشان دادهاند که شروع این دارو در هفتههای اول پس از آسیب میتواند سرعت بازیابی عملکردهای عصبی را به طور قابل توجهی افزایش دهد. مانیتورینگ دقیق بیمار از نظر بروز آژیتاسیون یا تشنج در حین افزایش دوز دارو بسیار ضروری است.
