سوسپانسیون خوراکی آلگراکس برای درمان حساسیت فصلی، آبریزش بینی و کهیر در کودکان و بزرگسالان تجویز میشود. با دوز مصرف، عوارض شایع، میزان خوابآوری و تداخل آن با آبمیوهها آشنا شوید.
سوسپانسیون خوراکی آلگراکس دارویی ضدحساسیت و از نسل جدید آنتیهیستامینها (داروهای مهارکننده ترشح هیستامین در بدن) است که ماده مؤثره آن فکسوفنادین نام دارد. این دارو با مهار اثرات هیستامین (ماده شیمیایی آزادشده توسط گلبولهای سفید در واکنشهای حساسیتی که عامل خارش، قرمزی و آبریزش است)، نشانههای آزاردهنده آلرژی را فروکش میدهد.
ویژگی شاخص این دارو در مقایسه با داروهای قدیمی ضدحساسیت، ورود بسیار ناچیز آن به بافت مغز است که باعث میشود احتمال بروز گیجی و خوابآلودگی به حداقل برسد. شکل مایع این فرآورده بهطور ویژه برای کودکان و افرادی که بلعیدن قرص برایشان دشوار است، گزینهای مناسب و کاربردی به شمار میرود.
آلگراکس برای تسکین و کنترل نشانههای رینیت آلرژیک (التهاب و حساسیت مخاط مجاری بینی در اثر گرده گیاهان یا ذرات معلق) در انواع فصلی و دائمی تجویز میشود. مهمترین علائمی که با مصرف این دارو تخفیف مییابند عبارتند از:
یکی از کاربردهای مهم این دارو، کنترل نشانههای کهیر مزمن (برجستگیها و دانههای خارشدار پوستی که بیش از ۶ هفته بدون علت مشخص ادامه پیدا میکنند) است. آلگراکس با مسدود کردن گیرندههای حساسیتی پوست، فواید بالینی زیر را به همراه دارد:
در بیماری اگزما (خشکی، پوستهریزی و التهاب مزمن پوست)، پزشک ممکن است این دارو را صرفاً برای مهار خارش شدید و متوقف کردن چرخه خاراندن تجویز کند. آلگراکس درمان ریشهای اگزما نیست و ترمیم بافت پوست نیازمند استفاده از کرمهای مرطوبکننده و داروهای موضعی اختصاصی است.
آلگراکس داروی اختصاصی ضدسرفه، خلطآور یا ضدویروس نیست و سرماخوردگی یا آنفلوآنزا را درمان نمیکند. اثرات این دارو بر این نشانهها به منشأ بیماری بستگی دارد:
این فرآورده دارویی به شکل سوسپانسیون (مخلوط دارویی مایع که در آن ذرات جامد دارویی به صورت یکنواخت در مایع پخش شدهاند) در بطریهای شیشهای ۱۰۰ میلیلیتری عرضه میشود. هر ۵ میلیلیتر از این سوسپانسیون معادل ۳۰ میلیگرم ماده مؤثره فکسوفنادین دارد.
از آنجا که ذرات دارو ممکن است در طول زمان در کف شیشه تهنشین شوند، شیشه دارو باید پیش از هر بار مصرف کاملاً تکان داده شود تا غلظت یکنواختی از دارو مصرف گردد.
تفاوتهای اصلی میان شکل سوسپانسیون و قرص این دارو عبارتند از:
مکانیسم عملکرد این دارو در مهار واکنشهای آلرژیک شامل مراحل زیر است:
مصرف این دارو در سنین پایین نیازمند دقت بالا در وزنکشی و رعایت دقیق فواصل زمانی است. تعیین مقدار دقیق مصرف برای کودک باید حتماً توسط پزشک یا داروساز صورت گیرد.
در رده سنی ۲ تا ۱۱ سال، دوز استاندارد دارو برای مهار حساسیت فصلی و کهیر مزمن به شرح زیر است:
مصرف این دارو در کودکان کمتر از دو سال تابع احتیاطهای ویژهای است:
دوز و دفعات مصرف باید دقیقاً بر اساس نسخه پزشک یا راهنمای داروساز رعایت شود. هرگز نباید برای دریافت اثر سریعتر، دوز دارو را سرخود افزایش داد.
به منظور جلوگیری از خطای اندازهگیری و مسمومیت ناخواسته، رعایت نکات زیر الزامی است:
برای دریافت بیشترین اثر درمانی از مصرف دارو، توصیههای زیر را رعایت کنید:
در صورت فراموش شدن یک دوز، زمان باقیمانده تا نوبت بعدی را بررسی کنید:
آلگراکس دارویی بسیار ایمن است و اکثر مصرفکنندگان دچار عارضه خاصی نمیشوند، اما مانند هر دارویی ممکن است در برخی افراد واکنشهای گذرا پدید آورد.
برخی نشانههای عصبی خفیف که ممکن است به ندرت مشاهده شوند عبارتند از:
عوارض گوارشی معمولاً خفیف و کوتاهمدت بوده و شامل موارد زیر است:
واکنشهای آلرژیک حاد بسیار نادرند، اما در صورت مشاهده نشانههای خطر باید فوراً اقدام کرد:
داروهای ضدحساسیت نسل اول (مانند دیفنهیدرامین، هیدروکسیزین و کلرفنیرامین) به راحتی وارد بافت مغز میشوند و باعث خوابآلودگی شدید و افت تمرکز میگردند. در نقطه مقابل:
این دارو داروی خوابآور محسوب نمیشود و نباید برای برطرف کردن بیخوابی استفاده شود. با این حال، با فرونشاندن عطسه، خارش و آبریزش شبانه، به بیمار کمک میکند تا خوابی آرام و باکیفیت را تجربه کند و روز بعد احساس خستگی کمتری داشته باشد.
یکی از مهمترین تداخلات دارویی آلگراکس، تداخل آن با آبمیوههای طبیعی و صنعتی است:
داروهای ضداسید معده حاوی هیدروکسید آلومینیوم یا هیدروکسید منیزیم با اتصال به مولکولهای دارو در دستگاه گوارش، مانع جذب مناسب آن میشوند. برای جلوگیری از این تداخل، باید دستکم ۲ ساعت بین مصرف شربتهای ضداسید معده و این دارو فاصله زمانی در نظر گرفته شود.
بسیاری از قرصها و شربتهای سرماخوردگی حاوی مواد ضدحساسیت هستند. مصرف همزمان آنها با آلگراکس میتواند دوز ترکیبات آنتیهیستامین را در بدن بالا برده و عوارضی چون خشکی شدید دهان، تاری دید، احتباس ادرار یا خوابآلودگی را تشدید کند. همواره پیش از شروع مصرف، ترکیبات سایر داروهای مصرفی را بررسی کنید.
تلفاست نام تجاری اصلی و بینالمللی داروی فکسوفنادین است، در حالی که آلگراکس نام تجاری این دارو از تولیدکنندگان دیگر با همان ماده مؤثره است. با وجود یکسان بودن ماده فعال، ممکن است طعمدهندهها، مواد جانبی یا غلظت فرآوردهها اندکی تفاوت داشته باشد؛ بنابراین تطبیق دوز بر اساس راهنمای بروشور و نظر داروساز ضروری است.
این سه دارو همگی از نسل جدید داروهای ضدحساسیت هستند، اما تفاوتهای بالینی مشخصی با یکدیگر دارند:
تفاوتهای این داروها با آلگراکس عبارتند از:
شواهد و مطالعات انسانی کنترلشده در دوران بارداری محدود است. مصرف دارو در این دوران تنها زمانی مجاز است که منافع درمانی آن برای مادر بهطور واضح بر خطرات احتمالی برای جنین برتری داشته باشد و مصرف آن باید تحت نظر پزشک متخصص انجام گیرد.
همچنین مقادیر ناچیزی از دارو وارد شیر مادر میشود؛ بنابراین پیش از مصرف دارو در دوران شیردهی، مشاوره با پزشک جهت ارزیابی سلامت نوزاد الزامی است.
بخشی از پاکسازی دارو توسط سیستم کلیوی انجام میشود:
جذب این دارو از دستگاه گوارش سریع است و اثرات درمانی آن در مهار هیستامین معمولاً ظرف ۶۰ تا ۱۲۰ دقیقه پس از مصرف آغاز میشود. اوج غلظت دارو در خون پس از حدود دو تا سه ساعت مشاهده میشود و تخفیف نشانههای آبریزش و خارش در این بازه کاملاً محسوس است.
اثرات مهارکنندگی این دارو بر خارش و کهیر تا ۱۲ ساعت پایدار باقی میماند؛ به همین دلیل است که سوسپانسیون معمولاً دو بار در شبانهروز تجویز میشود. نیمهعمر (مدتزمانی که طول میکشد تا غلظت دارو در خون به نصف میزان اولیه برسد) این دارو حدود ۱۴ ساعت است که پایداری مناسب اثر درمانی آن را توجیه میکند.
خیر، آلگراکس هیچگونه وابستگی جسمی، روانی یا اعتیاد دارویی ایجاد نمیکند. بیمار میتواند پس از رفع دوره آلرژی یا فروکش کردن کهیر، مصرف دارو را طبق نظر پزشک متوقف سازد بدون آنکه دچار علائم خماری یا سندرم ترک دارو شود.
باید توجه داشت که این دارو علائم آلرژی را مهار میکند، اما علت ریشهای و پاسخ دستگاه ایمنی به ماده حساسیتزا را از بین نمیبرد. بنابراین در صورت قرار گرفتن مجدد در معرض گردهها، گردوغبار یا عوامل کهیرزا، امکان عود نشانهها وجود دارد و در صورت بازگشت علائم باید با پزشک مشورت شود.
برای حفظ پایداری و کیفیت ماده دارویی، رعایت شرایط زیر لازم است:
پس از باز کردن درپوش شیشه، تاریخ باز شدن را روی جعبه یادداشت نمایید. بر اساس دستورالعمل کارخانه سازنده و استانداردهای دارویی، فرآوردههای سوسپانسیون معمولاً تا زمان مندرج در بروشور (اغلب بین ۱ تا ۳ ماه پس از باز شدن) قابل استفاده هستند. در صورت مشاهده تغییر رنگ، بوی نامطبوع، چسبندگی غیرعادی یا گلولهشدن ذرات دارو، از مصرف آن خودداری کرده و باقیمانده را دور بریزید.
بسیاری از والدینی که این دارو را برای کهیر یا خارش پوستی کودک مصرف کردهاند، از سرعت بالای دارو در فرونشاندن سوزش و خارش ابراز رضایت نمودهاند. کاهش خارش سبب آرامش روحی کودک و جلوگیری از زخم شدن پوست بر اثر خاراندن مداوم میشود.
گزارشهای والدین حاکی از آن است که برخلاف شربتهای قدیمی ضدحساسیت که کودک را بیحال و خوابآلود میکردند، کودکان با مصرف این دارو معمولاً سطح فعالیت و شادابی روزمره خود را حفظ میکنند و دچار گیجی غیرعادی نمیشوند.
بزرگسالان و نوجوانانی که این دارو را برای آبریزش و خارش چشم در فصل بهار مصرف کردهاند، مهار مناسب نشانهها همزمان با امکان رانندگی، شرکت در کلاس درس و انجام کارهای نیازمند دقت بدون احساس خوابآلودگی مفرط را مهمترین مزیت دارو عنوان میکنند.
خیر، آلگراکس به هیچ وجه حاوی کورتون نیست. این دارو یک آنتیهیستامین خالص است و عوارض جانبی داروهای کورتونی (مانند تضعیف ایمنی یا اختلال در رشد) را ندارد.
خیر، این دارو هیچگونه خاصیت نرمکنندگی سینه یا خلطآوری ندارد و برای پاکسازی ترشحات ریوی کاربرد درمانی ندارد.
خیر، به هیچ عنوان نباید دارو را با آبمیوهها به ویژه آب مرکبات و آب سیب مخلوط کرد یا همزمان با آنها نوشید، زیرا جذب دارو در روده به شدت افت پیدا میکند. دارو باید منحصراً با آب معمولی میل شود.
در صورتی که بیمار دچار دلدرد خفیف یا تهوع شد، مصرف دارو همراه با یک میانوعده سبک غیرچرب میتواند این مشکل را رفع کند. در صورت تداوم، تشدید درد یا بروز استفراغ، دوز بعدی را مصرف نکنید و با پزشک یا داروساز مشورت نمایید.
هیچگونه شواهد علمی یا بالینی مبنی بر تأثیر منفی فکسوفنادین بر عملکرد غدد درونریز، سطح هورمونها یا روند طبیعی رشد و بلوغ کودکان وجود ندارد و مصرف آن طبق دستور پزشک بیخطر است.