پیشگیری از کزاز در بیماران دارای زخمهای مستعد عفونت
مهمترین کاربرد بالینی این دارو، ایجاد ایمنی غیرفعال و فوری در افراد مجروح است. تجویز این دارو برای بیمارانی ضرورت دارد که با زخمهای آلوده به خاک، مدفوع یا بزاق، زخمهای سوراخشدگی عمیق، سوختگیها، سرمازدگیها یا آسیبهای ناشی از لهشدگی بافت مراجعه میکنند و همزمان سابقه واکسیناسیون توکسوئید کزاز در آنها نامشخص است و یا کمتر از دوز استاندارد (کمتر از سه دوز پایه) واکسن دریافت کردهاند.
نکته بالینی: دوز استاندارد پیشگیری در بزرگسالان و کودکان معمولا مقدار 250 واحد است که باید به صورت تزریق عضلانی و ترجیحا در اسرع وقت پس از بروز آسیب تجویز شود. در صورت نیاز به تزریق همزمان واکسن توکسوئید کزاز، حتما باید از سرنگهای مجزا و در محلهای آناتومیک متفاوت (مثلا دو بازوی مختلف) استفاده شود تا از خنثی شدن اثر واکسن توسط ایمنوگلوبولین جلوگیری گردد.
درمان بیماری کزاز بالینی
در بیمارانی که علائم بالینی کزاز را نشان میدهند، ایمنوگلوبولین کزاز برای خنثی کردن توکسینهای آزاد و متصلنشده در گردش خون تجویز میشود.
نکته بالینی: دوز درمانی توصیهشده در منابع قدیمیتر بین 3000 تا 6000 واحد عضلانی است؛ با این حال، مطالعات بالینی جدیدتر نشان دادهاند که دوزهای پایینتر (مانند 500 واحد) نیز ممکن است اثربخشی مشابهی داشته باشند و به دلیل حجم کمتر، درد کمتری برای بیمار ایجاد کنند. این دارو تاثیری بر توکسینهایی که قبلا به سیستم عصبی متصل شدهاند ندارد؛ بنابراین، تجویز زودهنگام در کنار مراقبتهای ویژه، پاکسازی محل زخم و تجویز آنتیبیوتیکهای مناسب، برای بقای بیمار حیاتی است.
موارد مصرف خارج برچسب
تزریق داخل غلاف نخاعی برای درمان کزاز شدید
یکی از کاربردهای خارج برچسب که در برخی مراکز تخصصی و مطالعات بالینی بینالمللی مورد توجه قرار گرفته است، تجویز ایمنوگلوبولین کزاز به صورت تزریق داخل غلاف نخاعی است.
نکته بالینی: منطق این روش، عبور نکردن مولکولهای درشت ایمنوگلوبولین از سد خونی مغزی در حالت تزریق عضلانی است. با تزریق مستقیم دارو به فضای زیر عنکبوتیه، غلظت بالایی از پادتنها در مجاورت سیستم عصبی مرکزی فراهم میشود که ممکن است پیشرفت اسپاسمهای عضلانی و اختلالات خودمختار را در بیماران مبتلا به کزاز شدید کاهش دهد. با این حال، این روش به صورت روتین تایید نشده است و تنها باید در شرایط کنترلشده، توسط متخصصین مجرب و با در نظر گرفتن خطرات احتمالی نظیر مننژیت شیمیایی انجام شود. استفاده از فرآوردههای فاقد مواد نگهدارنده برای این مسیر تجویز الزامی است.