موارد مصرف تایید شده این ترکیب دارویی توسط سازمانهای نظارتی بینالمللی برای مدیریت گلیسمی در بزرگسالان مبتلا به دیابت نوع ۲ تایید شده است. کاربرد کلیدی آن در سناریوهای بالینی زیر است:
۱. درمان جایگزین در بیماران تحت کنترل
- این دارو برای بیمارانی که در حال حاضر هر دو دارو را به صورت جداگانه مصرف میکنند و قند خون آنها در محدوده هدف قرار دارد، تجویز میشود. هدف از این جابهجایی، کاهش تعداد قرصهای مصرفی و در نتیجه افزایش پایبندی بیمار به درمان است.
۲. عدم کنترل مطلوب با متفورمین تنها
- در بیمارانی که دوز حداکثری متفورمین را دریافت کرده اما همچنان به اهداف هموگلوبین ای وان سی نرسیدهاند، اضافه کردن لیناگلیپتین در قالب این قرص ترکیبی، یک گام منطقی و موثر است. لیناگلیپتین با مهار آنزیم دیپیپی ۴، باعث افزایش سطح هورمونهای اینکرتین شده و ترشح انسولین را به صورت وابسته به گلوکز بهبود میبخشد.
۳. مدیریت نارسایی کلیوی در دیابت
- یکی از ویژگیهای متمایز کننده لیناگلیپتین نسبت به سایر همخانوادههای خود، دفع عمدتا غیرکلیوی آن است. اگرچه بخش متفورمین این دارو همچنان محدودیتهای مربوط به عملکرد کلیه را دارد، اما بخش لیناگلیپتین آن نیازی به تنظیم دوز در مراحل مختلف نارسایی کلیوی ندارد که این امر مدیریت بالینی را برای پزشک سادهتر میکند.
موارد مصرف خارج از برچسبپزشکان در شرایط خاص و بر اساس شواهد علمی موجود، ممکن است از این ترکیب در موارد زیر استفاده کنند:
۱. مدیریت سندرم تخمدان پلیکیستیک
- اگرچه این دارو به طور رسمی برای این اختلال تایید نشده است، اما به دلیل وجود متفورمین که حساسیت به انسولین را بهبود میبخشد و شواهد نوظهور در مورد نقش مهارکنندههای دیپیپی ۴ در کاهش التهاب و بهبود پروفایل متابولیک، برخی متخصصان از این ترکیب برای مدیریت مقاومت به انسولین در زنان مبتلا به این سندرم استفاده میکنند.
۲. پیشگیری از پیشدیابت در افراد با خطر بالا
- در مواردی که بیمار دارای چاقی مفرط، کبد چرب غیرالکلی و علائم شدید مقاومت به انسولین است و تغییر سبک زندگی به تنهایی پاسخگو نبوده، پزشکان ممکن است برای جلوگیری از پیشرفت به سمت دیابت نوع ۲، این ترکیب را مد نظر قرار دهند. لیناگلیپتین در اینجا میتواند به حفظ عملکرد سلولهای بتا کمک کند.
۳. کاهش نوسانات قند خون پس از غذا
- در برخی بیماران که قند خون ناشتای نسبتا مناسبی دارند اما دچار جهشهای شدید قند خون بعد از صرف غذا هستند، این ترکیب به دلیل اثر مستقیم لیناگلیپتین بر ترشح انسولین و سرکوب گلوکاگون بلافاصله بعد از غذا، میتواند به عنوان یک استراتژی خارج از برچسب برای هموار کردن منحنی قند خون به کار رود.
نکات کلیدی برای پزشکان - ایمنی قلبی و عروقی: بر اساس مطالعات بینالمللی بزرگ، لیناگلیپتین دارای پروفایل ایمنی قلبی و عروقی خنثی است و خطر نارسایی قلبی را افزایش نمیدهد.
- پایش عملکرد کلیه: به دلیل وجود متفورمین، بررسی میزان فیلتراسیون گلومرولی قبل از شروع درمان و به صورت دورهای الزامی است. مصرف این دارو در موارد نارسایی شدید کلیوی (میزان فیلتراسیون کمتر از ۳۰) ممنوع است.
- خطر اسیدوز لاکتیک: پزشکان باید به بیماران آموزش دهند که در صورت بروز جراحیهای بزرگ یا بیماریهای حاد که منجر به کمآبی بدن میشود، مصرف دارو را موقتا قطع کنند.
