موارد مصرف تایید شده پوساکونازول یک داروی ضد قارچ آزولی با طیف گسترده است که در شرایط بالینی خاص و پیچیده کاربرد دارد. موارد مصرف تایید شده آن شامل موارد زیر است:
۱. پیشگیری از عفونتهای مهاجم قارچی (آسپرژیلوس و کاندیدا)
- این دارو برای پیشگیری از عفونتهای قارچی مهاجم در بیماران با نقص ایمنی شدید بالای 13 سال به شدت توصیه میشود. بیشترین کاربرد بالینی آن در دو گروه زیر است:
- بیماران مبتلا به بدخیمیهای خونی (مانند لوسمی حاد میلوئیدی یا سندرمهای میلودیسپلاستیک) که به دلیل دریافت شیمیدرمانی القایی دچار نوتروپنی طولانیمدت (معمولا بیش از 20 روز) میشوند.
- گیرندگان پیوند سلولهای بنیادی خونساز که در حال دریافت دوزهای بالای داروهای سرکوبکننده ایمنی برای درمان بیماری پیوند علیه میزبان هستند.
- نکته بالینی: فرمولاسیون قرصهای پیوستهرهش و داروی داخل وریدی در این بیماران به دلیل جذب بهتر و پایدارتر نسبت به سوسپانسیون خوراکی ارجحیت دارد.
۲. درمان کاندیدیازیس دهانی-حلقی
- پوساکونازول (معمولا فرم سوسپانسیون خوراکی) برای درمان کاندیدیازیس دهانی-حلقی در بیماران دارای نقص ایمنی تایید شده است.
- عفونتهای مقاوم: یکی از مهمترین کاربردهای بالینی این دارو، درمان کاندیدیازیس دهانی-حلقی و مری در بیمارانی است که به درمانهای خط اول مانند فلوکونازول یا ایتراکونازول مقاومت نشان دادهاند.
۳. درمان آسپرژیلوزیس مهاجم
- بر اساس تاییدیههای اخیر مراجع بینالمللی، فرمهای تزریقی و قرصهای پیوستهرهش پوساکونازول برای درمان اولیه آسپرژیلوزیس مهاجم در بزرگسالان و نوجوانان بالای 13 سال تایید شده است. پیش از این، کاربرد آن بیشتر محدود به درمان نجات (خط دوم) بود، اما اکنون به عنوان یک گزینه استاندارد در کنار وریکونازول مطرح است.
موارد مصرف خارج برچسب در شرایط بالینی پیچیده که گزینههای درمانی محدود هستند، پزشکان از پوساکونازول برای درمان عفونتهای قارچی نادر و مقاوم استفاده میکنند:
۱. موکورمایکوزیس (زیگومایکوزیس)
- آمفوتریسین بی لیپوزومال درمان خط اول موکورمایکوزیس است، اما پوساکونازول به عنوان یک گزینه بسیار مهم در موارد زیر کاربرد دارد:
- درمان نجات: در بیمارانی که به آمفوتریسین بی پاسخ نمیدهند یا دچار سمیت کلیوی شدید ناشی از آن شدهاند.
- درمان نگهدارنده (Step-down): پس از کنترل اولیه بیماری با آمفوتریسین بی و تثبیت وضعیت بیمار، برای ادامه درمان طولانیمدت به صورت خوراکی از پوساکونازول استفاده میشود.
۲. درمان فوزاریوزیس
- عفونتهای مهاجم ناشی از گونههای فوزاریوم بسیار کشنده و مقاوم به درمان هستند. پوساکونازول در بیمارانی که به سایر داروهای ضد قارچ (مانند آمفوتریسین بی) پاسخ ندادهاند یا تحمل دریافت آنها را ندارند، به عنوان درمان جایگزین یا نجات تجویز میگردد.
۳. کوکسیدیوئیدومایکوزیس مقاوم
- در بیماران مبتلا به عفونتهای منتشر یا ریوی مزمن ناشی از کوکسیدیوئیدس که به درمانهای رایج (مانند فلوکونازول یا ایتراکونازول) پاسخ مناسبی نمیدهند، استفاده از پوساکونازول در مطالعات بالینی نتایج مثبتی در کنترل بیماری نشان داده است.
۴. کاندیدیازیس مهاجم (مقاوم)
- اگرچه خط اول درمان کاندیدیازیس مهاجم اکینوکاندینها هستند، اما در صورت بروز مقاومت دارویی یا در شرایطی که نیاز به تغییر درمان به فرم خوراکی با طیف گسترده در پاتوژنهای خاص وجود داشته باشد، پوساکونازول به عنوان درمان خارج برچسب در نظر گرفته میشود.
