موارد مصرف تایید شده باریم سولفات باریم سولفات یک ماده حاجب رادیواپک و غیرمحلول در آب است که به طور گسترده در تصویربرداریهای ساختاری و دینامیک دستگاه گوارش استفاده میشود. موارد مصرف تایید شده یا رسمی باریم سولفات شامل بررسیهای رادیوگرافی و فلوروسکوپی قسمتهای مختلف لوله گوارش است. این بررسیها به تشخیص ناهنجاریهای ساختاری، انسدادها، زخمها و تومورها کمک میکنند.
رادیوگرافی و فلوروسکوپی مری
- باریم سولفات در ارزیابی بیماران مبتلا به دیسفاژی یا همان دشواری در بلع، تنگیهای مری، دیورتیکول مری، ریفلاکس معده به مری، فتق هیاتال و تومورهای مری کاربرد استاندارد دارد. برای ارزیابی دقیق مخاط مری، پزشک میتواند از روش کنتراست دوگانه با استفاده از پودرهای گازدار به همراه باریم غلیظ استفاده کند تا جزئیات ظریف مخاطی نمایان شود.
تصویربرداری از معده و دوازدهه
- بررسی معده و دوازدهه با باریم سولفات برای تشخیص زخمهای پپتیک، تودههای خوشخیم و بدخیم، تنگی پیلور و بررسیهای پس از جراحیهای چاقی انجام میشود. پزشک بالینی باید توجه داشته باشد که سوسپانسیونهای با چگالی بالا برای متد کنتراست دوگانه جهت شناسایی ضایعات سطحی و فرسایشهای مخاطی بسیار کارآمدتر هستند.
بررسی رادیوگرافی روده باریک
- این آزمون که معمولا به روش ترانزیت روده باریک انجام میشود، شامل بلع باریم و گرفتن گرافیهای پیاپی در فواصل زمانی مشخص است. این روش در ارزیابی بیماریهای التهابی روده به ویژه بیماری کرون، سندرمهای سوءجذب، تومورهای روده باریک و انسدادهای نسبی کاربرد دارد. پزشک با ارزیابی زمان ترانزیت و الگوی مخاطی میتواند به ماهیت بیماری پی ببرد.
انمای باریم یا بررسی روده بزرگ
- تزریق مقعدی سوسپانسیون باریم سولفات برای ارزیابی روده بزرگ در مواردی مانند دیورتیکولوز، پولیپها، سرطان روده بزرگ، کولیت اولسراتیو و فیستولها استفاده میشود. اگرچه کولونوسکوپی روش ارجح است، اما انمای باریم با کنتراست دوگانه کماکان یک گزینه تشخیصی ارزشمند برای بیمارانی است که کاندید مناسبی برای اندوسکوپی نیستند یا کولونوسکوپی ناقص داشتهاند.
موارد مصرف خارج از برچسب باریم سولفاتمصارف خارج از برچسب به کاربردهایی ارجاع دارند که اگرچه در برچسب رسمی دارو قید نشدهاند، اما شواهد بالینی و کتابهای مرجع رادیولوژی بینالمللی اثربخشی و ایمنی آنها را در شرایط خاص تایید میکنند.
ارزیابی فلوروسکوپیک بلع اصلاحشده
- این آزمون که با همکاری آسیبشناس گفتار و زبان انجام میشود، برای ارزیابی بیماران مبتلا به اختلالات بلع ناشی از بیماریهای مغز و اعصاب مانند سکته مغزی، بیماری پارکینسون یا اماس کاربرد دارد. در این روش خارج از برچسب، باریم سولفات با غلظتها و قوامهای مختلف مانند مایع رقیق، مایع غلیظ، پوره و غذای جامد مخلوط میشود تا مکانیسم پنهان ورود مواد غذایی به مجاری هوایی یا همان آسپیراسیون مشخص گردد. برای پزشک بسیار مهم است که در صورت بالا بودن ریسک آسپیراسیون شدید، از مقادیر بسیار کم و کنترل شده استفاده کند.
مارکگذاری عیوب مخاطی در جراحیهای رباتیک و اندوسکوپیک
- در برخی پروتکلهای پیشرفته جراحی، از سوسپانسیونهای بسیار غلیظ یا خمیر باریم سولفات به صورت موضعی و در دوزهای بسیار کم برای نشانهگذاری یا تاتو کردن ضایعات کوچک مخاطی گوارش در حین اندوسکوپی استفاده میشود. این کار به جراح کمک میکند تا در حین جراحیهای لاپاراسکوپی یا رباتیک بعدی، محل دقیق تومور یا ضایعه را از روی سطح بیرونی لوله گوارش به راحتی با اشعه ایکس یا فلوروسکوپی حین عمل پیدا کند.
ارزیابی حركت عضلات کف لگن یا دفکوگرافی
- در این آزمون تشخیصی، از خمیر باریم سولفات با غلظت و ویسکوزیته بالا که شبیه به قوام مدفوع بازسازی شده است، استفاده میشود. این خمیر به درون رکتوم بیمار تزریق شده و سپس از مراحل دفع بیمار تحت فلوروسکوپی فیلمبرداری میشود. این روش برای بررسی علل یبوستهای مزمن انسدادی، پرولاپس یا افتادگی رکتوم، انقباض تناقضی عضلات کف لگن و انواعی از بیاختیاریها بسیار کاربردی است و به جراحان و متخصصان گوارش در طراحی درمانهای فیزیوتراپی یا جراحی کمک شایانی میکند.