یکی از مهم ترین کاربردهای بالینی این دارو تحریک بلوغ نهایی فولیکول و القای تخمک گذاری در زنان مبتلا به ناباروری ناشی از عدم تخمک گذاری یا اختلال در تخمک گذاری است. این دارو معمولا پس از تحریک رشد فولیکولی با داروهای دیگر مانند کلومیفن یا منوتروپین ها تجویز می شود.
نکته بالینی برای پزشک: زمان بندی تزریق بسیار حیاتی است. تزریق باید زمانی انجام شود که سونوگرافی نشان دهنده تکامل کافی فولیکول ها باشد. معمولا تخمک گذاری بین 36 تا 48 ساعت پس از تزریق رخ می دهد. پزشک باید خطر سندرم تحریک بیش از حد تخمدان را با ارزیابی دقیق سطح استرادیول سرم و اندازه فولیکول ها پیش از تزریق به حداقل برساند. در صورت بالا بودن بیش از حد استرادیول یا وجود فولیکول های متعدد و بزرگ تزریق باید لغو شود. دوز معمول بین 5000 تا 10000 واحد به صورت تزریق عضلانی است.
نهان بیضگی پیش از بلوغ در پسران
این دارو برای درمان نهان بیضگی در پسران پیش از سن بلوغ که انسداد آناتومیک ندارند استفاده می شود.
نکته بالینی برای پزشک: درمان معمولا در سنین بین 4 تا 9 سالگی توصیه می شود. این درمان می تواند به نزول بیضه کمک کند و در صورت عدم موفقیت کامل به عنوان یک اقدام پیش از جراحی برای تسهیل عمل جراحی مفید باشد. پزشک باید والدین را از احتمال بلوغ زودرس کاذب به عنوان یک عارضه جانبی آگاه کند. رژیم های دوز متفاوتی وجود دارد اما معمولا شامل تزریقات متعدد در یک دوره چند هفته ای است مانند 4000 واحد سه بار در هفته برای سه هفته.
هیپوگنادیسم هیپوگنادوتروپیک در مردان
در مردان مبتلا به اختلال عملکرد هیپوفیز که منجر به کاهش تولید تستوسترون می شود این دارو برای تحریک سلول های لیدیگ بیضه و تولید تستوسترون درون زاد تجویز می شود.
نکته بالینی برای پزشک: این درمان به ویژه برای مردانی که خواهان حفظ یا بازیابی باروری خود هستند در مقایسه با درمان جایگزین با تستوسترون خارجی ارجحیت دارد. تستوسترون خارجی باعث سرکوب اسپرم سازی می شود اما این دارو تولید اسپرم را حمایت می کند. دوز معمول از 500 تا 1000 واحد سه بار در هفته شروع می شود و بر اساس سطح تستوسترون سرم تنظیم می گردد.
موارد مصرف خارج برچسب
حفظ باروری و حجم بیضه در مردان تحت درمان با تستوسترون
مردانی که به دلیل هیپوگنادیسم نیازمند دریافت تستوسترون هستند اغلب دچار تحلیل بیضه و کاهش شدید اسپرم می شوند. استفاده همزمان از این دارو می تواند از این عوارض جلوگیری کند.
نکته بالینی برای پزشک: تجویز همزمان دوزهای پایین مانند 500 واحد دو تا سه بار در هفته همراه با تستوسترون می تواند تولید تستوسترون درون بیضه ای را حفظ کرده و از آتروفی بیضه و افت کیفیت مایع منی جلوگیری کند. این پروتکل برای بیماران جوان تری که در آینده قصد فرزندآوری دارند بسیار ارزشمند است.
بازتوانی محور هورمونی پس از سوء مصرف استروییدهای آنابولیک
ورزشکارانی که از استروییدهای آنابولیک استفاده می کنند دچار سرکوب شدید محور هیپوتالاموس هیپوفیز بیضه می شوند. پس از قطع مصرف بازیابی طبیعی این محور ممکن است ماه ها طول بکشد.
نکته بالینی برای پزشک: در پروتکل های درمانی پس از دوره این دارو برای تحریک سریع بیضه ها به تولید مجدد تستوسترون استفاده می شود تا از عوارض شدید افت هورمون مانند افسردگی و از دست دادن توده عضلانی جلوگیری شود. دوزها باید با احتیاط مدیریت شوند تا از حساسیت زدایی گیرنده های سلول های لیدیگ جلوگیری گردد.
هشدار مهم در مورد مصرف برای کاهش وزن
استفاده از این دارو همراه با رژیم های بسیار کم کالری برای کاهش وزن در گذشته رواج داشته است.
نکته بالینی برای پزشک: سازمان های نظارتی معتبر بین المللی صراحتا اعلام کرده اند که این دارو هیچ گونه تاثیر اثبات شده ای در کاهش وزن کاهش احساس گرسنگی یا توزیع مجدد چربی های بدن ندارد. تجویز آن برای این منظور کاملا غیر علمی بوده و پزشکان باید بیماران را از خطرات و عوارض جانبی احتمالی این روش غیر استاندارد آگاه سازند.