اسپارتینا (تیرزپاتاید) دارویی تزریقی برای کنترل دیابت نوع ۲ و کمک به کاهش وزن است. در این مقاله با کاربردها، دوزهای مصرفی، روش تزریق، عوارض احتمالی و نکات مهم نگهداری اسپارتینا آشنا شوید.
اسپارتینا یک داروی تزریقی حاوی تیرزپاتاید است (مادهای که به تنظیم قند خون و کاهش اشتها کمک میکند). این دارو برای درمان بزرگسالان مبتلا به دیابت نوع ۲، کمک به کاهش و تثبیت وزن در افراد دارای اضافه وزن یا چاقی و همچنین درمان آپنه انسدادی خواب در افراد چاق تجویز میشود.
مکانیسم اثر آمپول اسپارتینا بر پایه تأثیرگذاری بر هورمونهای تنظیمکننده اشتها است. این دارو با افزایش حس سیری و کاهش میل به غذا، میزان دریافت کالری را کم میکند. در نتیجه، کاهش وزن بهصورت تدریجی اتفاق میافتد و همزمان کنترل قند خون نیز بهبود پیدا میکند.
در برخی بیماران دیابتی، اسپارتینا میتواند بهتنهایی تجویز شود؛ بهویژه در افرادی که تحمل متفورمین را ندارند. در موارد دیگر، این دارو همراه با سایر داروهای دیابت یا انسولین استفاده میشود.
اسپارتینا معمولاً همراه با رژیم غذایی کمکالری و افزایش تحرک بدنی برای مدیریت وزن تجویز میشود. این دارو بیشتر برای افرادی مناسب است که:
میزان کاهش وزن با این دارو در افراد مختلف متفاوت است. اسپارتینا با کاهش اشتها و طولانیتر کردن احساس سیری، باعث کاهش مصرف غذا میشود و در طول زمان کاهش وزن ایجاد میکند.
تیرزپاتاید موجود در این دارو عملکردی مشابه برخی هورمونهای طبیعی بدن دارد که در تنظیم اشتها نقش دارند. به همین دلیل احساس گرسنگی کمتر شده و تمایل به غذا کاهش پیدا میکند.
اسپارتینا به شکل قلم تزریق زیرجلدی عرضه میشود. این دستگاه شبیه خودکار است و دارو را در لایه چربی زیر پوست تزریق میکند. پس از تزریق، دارو از طریق بافت چربی جذب شده و وارد جریان خون میشود.
محلهای معمول تزریق شامل شکم، ران و قسمت خارجی بازو هستند. این نوع تزریق معمولاً درد کمی ایجاد میکند.
هر دو نوع دستگاه حاوی داروی یکسان هستند، اما طراحی و روش استفاده آنها متفاوت است.
قلم چنددوزی نیاز به آمادهسازی بیشتری دارد، در حالی که اتواینجکت برای تزریق سریع و آسان طراحی شده است.
وجود دوزهای مختلف امکان افزایش تدریجی مقدار دارو را فراهم میکند تا احتمال بروز عوارض کاهش یابد.
معمولاً درمان با ۲.۵ میلیگرم در هفته آغاز میشود. پس از حدود چهار هفته، در صورت نیاز پزشک ممکن است دوز را افزایش دهد تا به دوزهای بالاتر برسد.
این دارو یک بار در هفته تزریق میشود و میتوان آن را در هر زمان از روز، با یا بدون غذا استفاده کرد. بهتر است روز مشخصی از هفته برای تزریق انتخاب شود.
بله، برای جلوگیری از تحریک پوست و ایجاد توده زیرجلدی بهتر است محل تزریق در هر نوبت تغییر داده شود.
اگر کمتر از ۴ روز از زمان تزریق گذشته باشد، میتوان دوز فراموش شده را تزریق کرد. در غیر این صورت باید آن دوز را حذف کرده و برنامه عادی را ادامه داد.
مصرف بیش از مقدار تجویز شده ممکن است باعث تهوع شدید، استفراغ یا افت قند خون شود و نیاز به مشورت پزشکی دارد.
ممکن است خطر افت قند خون افزایش یابد.
مصرف در بارداری توصیه نمیشود و در شیردهی باید با پزشک مشورت شود.
اوزمپیک حاوی سماگلوتاید است، اما اسپارتینا حاوی تیرزپاتاید بوده و مکانیسم اثر متفاوتی دارد.
ساکسندا تزریق روزانه دارد، در حالی که اسپارتینا به صورت هفتگی تزریق میشود.
با قطع مصرف ممکن است قند خون افزایش یابد یا وزن بازگردد، بهویژه اگر سبک زندگی سالم ادامه پیدا نکند.
بسیاری از افراد کاهش اشتها و کاهش وزن تدریجی را گزارش کردهاند. عوارض گوارشی معمولاً در هفتههای ابتدایی دیده میشود و اغلب با ادامه درمان کاهش مییابد.
بله، این دارو باعث کاهش احساس گرسنگی میشود.
کاهش اشتها معمولاً در هفتههای اول دیده میشود، اما کاهش وزن تدریجی است.
بله، پس از آموزش صحیح امکان تزریق در خانه وجود دارد.
خیر، تکان دادن شدید توصیه نمیشود.
خیر، هر قلم مخصوص یک نفر است.
بله، در هر نوبت تزریق باید از سوزن جدید استفاده شود.
سوزن را جدا کرده و در محل مناسب دور بیندازید، سپس قلم را در یخچال نگهداری کنید.
