آمپول اسپارتینا یک داروی تزریقی برای کنترل دیابت نوع ۲ و کاهش وزن در افراد دارای چاقی یا اضافه وزن است. در این مطلب میخوانید اسپارتینا برای چیست، چند کیلو لاغر میکند، دوزهای ۲.۵ تا ۱۵ میلیگرم، نحوه تزریق قلم اسپارتینا، عوارض و موارد احتیاط.
اسپارتینا یک داروی تزریقی است که ماده مؤثره آن تیرزپاتاید (دارویی که به تنظیم قند خون و کاهش اشتها کمک میکند) است. این دارو برای درمان بزرگسالان مبتلا به دیابت نوع ۲، کاهش و حفظ وزن در افراد دارای اضافه وزن یا چاقی و همچنین درمان آپنه انسدادی خواب در افراد مبتلا به چاقی استفاده میشود.
آمپول اسپارتینا با تأثیر بر هورمونهای تنظیمکننده اشتها عمل میکند. این دارو باعث افزایش احساس سیری، کاهش میل به غذا و در نتیجه کاهش مقدار غذای مصرفی میشود. این فرایند به کاهش وزن تدریجی و همچنین کنترل بهتر قند خون کمک میکند.
در برخی بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲، اسپارتینا ممکن است به تنهایی استفاده شود؛ بهویژه در افرادی که نمیتوانند متفورمین مصرف کنند. همچنین ممکن است همراه با داروهای دیگر دیابت یا انسولین نیز تجویز شود.
آمپول اسپارتینا معمولاً همراه با رژیم غذایی کمکالری و افزایش فعالیت بدنی برای کنترل وزن در بزرگسالانی استفاده میشود که:
اسپارتینا با کاهش اشتها و افزایش احساس سیری باعث میشود فرد غذای کمتری مصرف کند و به مرور زمان وزن بدن کاهش پیدا کند. میزان کاهش وزن در افراد مختلف متفاوت است و به عواملی مانند دوز دارو، رژیم غذایی، فعالیت بدنی و شرایط متابولیسم بدن بستگی دارد.
ماده مؤثره این دارو با تقلید از برخی هورمونهای طبیعی بدن که در تنظیم اشتها نقش دارند عمل میکند. این موضوع باعث کاهش احساس گرسنگی، افزایش احساس سیری و کاهش تمایل به خوردن غذا میشود.
اسپارتینا به صورت قلم تزریق زیرجلدی (دستگاهی شبیه قلم که دارو را در لایه چربی زیر پوست تزریق میکند) عرضه میشود. در این روش دارو داخل بافت چربی زیر پوست تزریق میشود و سپس وارد جریان خون میگردد.
تزریق زیرجلدی معمولاً در نواحی شکم، ران یا بازوی بالایی انجام میشود و نسبت به بسیاری از تزریقهای دیگر درد کمتری دارد.
اسپارتینا در دو نوع دستگاه تزریق در دسترس است:
قلم اتواینجکت در برخی منابع با نام فیزیوجکت (دستگاه تزریق خودکار) نیز شناخته میشود. هر دو نوع دستگاه حاوی ماده مؤثره یکسان هستند، اما طراحی دستگاه و نحوه استفاده از آنها متفاوت است.
اگرچه هر دو دستگاه داروی یکسانی دارند، اما از نظر نحوه استفاده، تنظیم دوز و ساختار دستگاه با یکدیگر تفاوت دارند.
قلم اسپارتینا نیاز به آمادهسازی بیشتری دارد، مانند نصب سوزن و تنظیم دوز. در مقابل، قلم اتواینجکت برای تزریق سریعتر طراحی شده و با قرار دادن دستگاه روی پوست و فشار دادن دکمه تزریق عمل میکند.
آمپول اسپارتینا در چند دوز مختلف تولید میشود تا امکان افزایش تدریجی دوز و کاهش احتمال عوارض فراهم شود.
در بیشتر بیماران درمان با دوز ۲.۵ میلیگرم یک بار در هفته آغاز میشود. این دوز به بدن کمک میکند به تدریج با دارو سازگار شود و احتمال بروز عوارض گوارشی کمتر شود.
پس از حدود چهار هفته ممکن است پزشک دوز دارو را افزایش دهد. در صورت نیاز، دوز به صورت تدریجی به ۵، ۷.۵، ۱۰، ۱۲.۵ و در نهایت ۱۵ میلیگرم در هفته افزایش پیدا میکند.
اسپارتینا معمولاً یک بار در هفته تزریق میشود و میتوان آن را در هر زمانی از روز و با یا بدون غذا استفاده کرد.
بهتر است تزریق در یک روز مشخص از هفته انجام شود تا برنامه مصرف دارو منظم باقی بماند.
تزریق اسپارتینا به صورت زیرجلدی انجام میشود و معمولاً در این نواحی انجام میشود:
بله. توصیه میشود محل تزریق در هر هفته تغییر داده شود تا احتمال تحریک پوست یا ایجاد توده در محل تزریق کاهش پیدا کند.
اگر کمتر از ۴ روز از زمان تزریق گذشته باشد، میتوان دوز فراموش شده را تزریق کرد. اگر بیش از ۴ روز گذشته باشد، بهتر است دوز فراموش شده نادیده گرفته شود و تزریق بعدی در زمان برنامهریزی شده انجام شود.
مصرف بیش از حد این دارو ممکن است باعث تهوع، استفراغ یا افت قند خون شود. در چنین شرایطی باید با پزشک مشورت کرد.
مصرف همزمان اسپارتینا با انسولین یا داروهای دسته سولفونیلاوره ممکن است خطر افت قند خون را افزایش دهد.
مصرف اسپارتینا در دوران بارداری توصیه نمیشود و در دوران شیردهی نیز باید با پزشک مشورت شود.
اوزمپیک حاوی سماگلوتاید است، در حالی که اسپارتینا با مکانیسم متفاوتی عمل میکند.
ساکسندا حاوی لیراگلوتاید است و معمولاً به صورت تزریق روزانه استفاده میشود، در حالی که اسپارتینا تزریق هفتگی دارد.
قطع مصرف اسپارتینا معمولاً خطر فوری ایجاد نمیکند، اما ممکن است قند خون دوباره افزایش پیدا کند یا در صورت استفاده برای کاهش وزن، احتمال بازگشت وزن وجود داشته باشد.
مصرف اسپارتینا معمولاً همراه با اصلاح سبک زندگی توصیه میشود. رعایت رژیم غذایی سالم و فعالیت بدنی منظم میتواند اثر دارو را بیشتر کند.
تجربه مصرف اسپارتینا در افراد مختلف متفاوت است. بسیاری از مصرفکنندگان کاهش اشتها و کاهش تدریجی وزن را گزارش میکنند. در برخی افراد نیز در هفتههای ابتدایی مصرف عوارض گوارشی خفیف مشاهده میشود که معمولاً با گذشت زمان کاهش پیدا میکند.
بله. این دارو با تأثیر بر هورمونهای تنظیمکننده اشتها باعث کاهش احساس گرسنگی و افزایش احساس سیری میشود.
برخی افراد در هفتههای ابتدایی کاهش اشتها را تجربه میکنند، اما کاهش وزن معمولاً به صورت تدریجی طی چند هفته یا چند ماه رخ میدهد.
در صورت قطع مصرف دارو و رعایت نکردن رژیم غذایی ممکن است وزن دوباره افزایش پیدا کند.
بله. بسیاری از بیماران پس از آموزش صحیح میتوانند تزریق اسپارتینا را در خانه انجام دهند.
بله. اسپارتینا یک داروی تجویزی است و مصرف آن باید با نظر پزشک انجام شود.
خیر. از تکان دادن شدید قلم خودداری کنید، چون ممکن است به دارو آسیب برسد.
خیر. قلم اسپارتینا فقط برای یک نفر است و نباید بین چند نفر مشترک استفاده شود.
قبل از تزریق، قلم را از یخچال خارج کنید تا به دمای محیط برسد. سپس دستها را بشویید، محل اتصال سوزن را با پد الکلی تمیز کنید و یک سوزن جدید روی قلم نصب کنید.
بله. در هر نوبت تزریق باید از سوزن جدید استفاده شود و بعد از تزریق هم سوزن جدا و دور انداخته شود.
بله. بهتر است هر بار محل تزریق را کمی تغییر دهید تا پوست دچار تحریک نشود.
بعد از تزریق، سوزن را فوراً از قلم جدا کنید و آن را همراه با درپوش در سطل مناسب دور بیندازید. سپس درپوش قلم را بگذارید و آن را دوباره در یخچال قرار دهید.
