قرص آساپتد ۸۱ میلیگرم نوعی آسپرین است که برای کاهش خطر تشکیل لخته در برخی بیماران قلبی تجویز میشود. با نحوه مصرف، عوارضی مانند ناراحتی معده، تداخل با ایبوپروفن و هشدار خونریزی آشنا شوید.
قرص آساپتد نام تجاری دارویی حاوی ۸۱ میلیگرم استیلسالیسیلیک اسید یا همان آسپرین است که توسط شرکت داروسازی تهران دارو در ایران تولید میشود. این دارو در دسته داروهای ضدپلاکت قرار میگیرد (داروهایی که مانع از چسبیدن سلولهای خونی به یکدیگر و تشکیل لخته در رگها میشوند). دوز ۸۱ میلیگرمی این دارو معمولاً به عنوان یک داروی محافظتکننده از قلب و عروق تجویز میشود و برای تسکین معمول درد یا کاهش تب به کار نمیرود.
این دارو با تجویز پزشک عمدتاً در موارد زیر مصرف میشود:
برای حفظ اثربخشی دارو و پیشگیری از مشکلات گوارشی، رعایت نکات زیر الزامی است:
اثر محافظتی دارو پس از جذب آغاز میشود؛ در قرصهای معمولی جذب سریعتر و در انواع دارای روکش رودهای با اندکی تاخیر صورت میگیرد. اثر آساپتد بر روی هر پلاکت خون دائمی است و تا پایان عمر طبیعی آن سلول (حدود ۷ تا ۱۰ روز) ماندگار میماند. حتی پس از قطع مصرف، چند روز طول میکشد تا بدن با ساخت پلاکتهای جدید توان انعقادی کامل خود را بازیابد.
این دارو با مهار تولید آنزیمها و موادی به نام ترومبوکسان، مانع از به هم چسبیدن و تجمع پلاکتها میشود. در پی این روند، خون با سهولت بیشتری در رگها جریان مییابد و احتمال بسته شدن عروق کرونر قلب یا مغز توسط لختههای نابجا تا حد زیادی کاهش پیدا میکند.
در شرایط و وضعیتهای بالینی زیر مصرف این فرآورده ممنوع است:
اگرچه مصرف دوزهای کم معمولاً به خوبی تحمل میشود، اما احتمال بروز عوارض زیر وجود دارد:
مصرف همزمان این دارو با برخی ترکیبات میتواند خطر خونریزی را تشدید کند یا اثرات درمانی را کاهش دهد:
مصرف دوزهای پایین این دارو (۸۱ میلیگرم) در دوران بارداری ممکن است پس از هفته دوازدهم با تشخیص پزشک متخصص برای پیشگیری از مسمومیت بارداری تجویز شود؛ اما استفاده خودسرانه از آن به ویژه در اواخر بارداری به دلیل خطر خونریزی حین زایمان ممنوع است. در دوران شیردهی، مقادیر اندکی از دارو به شیر مادر منتقل میشود؛ بنابراین مصرف آن حتماً باید بر پایه نظر پزشک معالج باشد.
مصرف این دارو برای کاهش تب یا درمان دردهای ناشی از بیماریهای ویروسی در کودکان و نوجوانان به دلیل خطر بروز سندرم ری (یک بیماری بسیار نادر اما خطرناک و تهدیدکننده حیات که موجب آسیب شدید به بافت مغز و کبد میشود) اکیداً ممنوع است. در سالمندان، خطر بروز عوارض گوارشی و کبودی بیشتر است و مصرف دارو باید با نظارت مستمر پزشکی همراه باشد.
خوردن مقادیر بیش از حد مجاز آساپتد میتواند باعث بروز مسمومیت سالیسیلاتی شود که با علائمی مانند وزوز گوش، گیجی، حالت تهوع شدید، استفراغ، تنفس تند و پیدرپی، سردرد، تب و در شرایط حاد اختلال در سطح هوشیاری همراه است. در صورت مصرف اتفاقی دوزهای بالا، بیمار باید بدون فوت وقت به بخش فوریتهای پزشکی و اورژانس مسمومیتها منتقل شود.
آساپتد هیچگونه وابستگی یا اعتیاد دارویی ایجاد نمیکند، اما قطع خودسرانه و یکباره آن، بهویژه در افرادی که سابقه تعبیه استنت یا سکته دارند، میتواند به سرعت خطر تشکیل مجدد لخته در رگها و بروز حملات قلبی مرگبار را به همراه داشته باشد. هرگونه تصمیم برای توقف یا کاهش دوز دارو صرفاً بر عهده پزشک معالج است.
آساپتد فرآوردهای حاوی دوز پایین آسپرین است که در گذشته به شکل مصطلح «آسپرین بچه» نامیده میشد، اما امروزه مشخص شده که نباید به کودکان داده شود. در مقایسه با فرآوردههایی مانند آسپیرین پروتکت، تفاوت اصلی در نوع پوشش و روکش قرص است که باعث تاخیر در باز شدن قرص تا رسیدن به روده میشود تا معده کمتر تحریک شود. در قیاس با داروی کلوپیدوگرل، هر دو مانع فعالیت پلاکتها میشوند اما مسیر اثرگذاری متفاوتی دارند و در بیماران پرخطر گاهی با صلاحدید پزشک به طور همزمان تجویز میگردند.
بسیاری از بیماران به دلیل جنبه پیشگیرانه دارو، بهبود فیزیکی محسوسی را به شکل روزمره حس نمیکنند، اما از آرامش خاطر بابت کاهش خطر سکتههای قلبی و مغزی رضایت دارند. از طرف دیگر، رایجترین تجربیات ناخوشایند ثبتشده شامل احساس سوزش و ترش کردن معده، بروز کبودیهای سطحی و ناخواسته روی پوست بر اثر ضربات کوچک و طولانیتر شدن زمان بند آمدن خون در بریدگیها و هنگام اصلاح صورت است.
خیر؛ در صورت روکشدار بودن قرص، نصف کردن، خرد کردن یا جویدن آن باعث از بین رفتن پوشش محافظتی شده و دارو در معده باز میشود که میتواند سوزش و آسیب گوارشی ایجاد کند.
خیر؛ دوز ۸۱ میلیگرمی این دارو بسیار کمتر از مقادیر لازم برای تسکین درد یا تب است و برای این منظور باید از داروهای مسکن اختصاصی دیگر با نظر داروساز یا پزشک استفاده کرد.
به محض یادآوری قرص را مصرف کنید. اما اگر به زمان مصرف نوبت بعدی نزدیک شدهاید، دوز فراموششده را نادیده بگیرید و برنامه عادی را پی بگیرید؛ هرگز دوز دارو را دو برابر نکنید.
خیر؛ داروهای ضدالتهاب مثل ایبوپروفن میتوانند اثر محافظتی آساپتد بر قلب را خنثی کنند و همچنین خطر ایجاد زخم و خونریزی معده را به شدت بالا ببرند. در صورت نیاز به مسکن، با پزشک مشورت نمایید.
بله؛ این دارو به دلیل مهار انعقاد خون و فعالیت پلاکتها میتواند حجم یا تعداد روزهای خونریزی قاعدگی را در برخی بانوان افزایش دهد.
