پودر برای تزریق آمیتزو با نام تموزولامید برای برخی تومورهای مغزی مانند گلیوبلاستوم و آستروسیتوم تجویز میشود. درباره نحوه مصرف تزریق وریدی، عوارض مانند تهوع و کاهش سلولهای خونی، تداخلها و بارداری بخوانید.
پودر برای تزریق آمیتزو ۱۰۰ میلیگرم، یک داروی ضدسرطان است. نام علمی این دارو تموزولامید است و در ایران تولید میشود.
این دارو برای تزریق در منزل مناسب نیست. آمادهسازی و تزریق آن حتماً باید در مرکز درمانی و زیر نظر تیم پزشکی انجام شود.
این دارو بهصورت شیشههای کوچکی حاوی پودر استریل فروخته میشود. در بیمارستان از این پودر، مایعی برای انفوزیون وریدی (تزریق تدریجی و آهسته دارو به داخل رگ) تهیه میکنند.
گاهی در بین مردم به آن «آمپول آمیتزو» میگویند، اما نام دقیق آن پودر تزریقی است. یعنی این شیشه از ابتدا مایع و آماده تزریق نیست.
آمیتزو بهصورت کپسول خوراکی هم وجود دارد. انتخاب نوع تزریقی یا خوراکی به شرایط بیمار، توانایی بلعیدن و نظر پزشک بستگی دارد.
این دو شکل دارو نباید خودسرانه بهجای هم مصرف شوند. مقدار مصرف دقیق هر کدام باید توسط پزشک محاسبه شود.
این دارو برای درمان تخصصی برخی تومورها، بهویژه تومورهای مغزی تجویز میشود. مناسب بودن آن به نوع تومور، مرحله بیماری و آزمایشها بستگی دارد.
این دارو برای درمان گلیوبلاستوم (یک نوع شایع و سریعالرشد از تومور مغزی) که تازه تشخیص داده شده است، همراه با پرتودرمانی استفاده میشود.
همچنین ممکن است برای درمان آستروسیتومای آناپلاستیک (نوعی تومور مغزی که از سلولهای پشتیبان مغز شروع میشود) در صورت عود بیماری تجویز شود.
آمیتزو چرکخشککن یا آنتیبیوتیک نیست و هیچ عفونتی را درمان نمیکند. اتفاقاً ممکن است با ضعیف کردن سیستم ایمنی، احتمال عفونت را بیشتر کند.
در زمان مصرف این دارو همراه با پرتودرمانی، پزشک معمولاً داروهایی برای پیشگیری از نوعی عفونت ریوی تجویز میکند تا بیمار بیمار نشود.
در شرایط زیر باید حتماً پزشک را مطلع کنید:
این دارو پس از ورود به بدن، به موادی تبدیل میشود که به سلولهای سرطانی آسیب میزنند. این کار باعث میشود تقسیم و رشد سلولهای بیمار متوقف شود.
این اثر میتواند تومور را کوچک کند یا سرعت رشد آن را بگیرد. البته میزان تأثیر آن در همه افراد یکسان نیست.
داروهای ضدسرطان گاهی روی سلولهای سالم بدن که سریع رشد میکنند هم اثر میگذارند. سلولهای مغز استخوان که خون میسازند از این دستهاند.
به همین دلیل، افت گلبولهای سفید، قرمز و پلاکتها از عوارض مهم این دارو است و باید با آزمایش خون بررسی شود.
تزریقی بودن به معنای قویتر بودن دارو نیست. شکل تزریقی فقط برای زمانی است که بیمار نمیتواند کپسول بخورد یا برنامه درمانی اینطور ایجاب میکند.
این دارو فقط در بیمارستان و توسط پرستاران آموزشدیده آماده و تزریق میشود. بیمار هرگز نباید خودش شیشه دارو را باز کند.
آمادهسازی باید کاملاً بهداشتی و با رعایت اصول ایمنی داروهای سرطانی انجام شود. کادر درمان دارو را با مایع مناسبی رقیق میکنند.
استفاده از مایع نامناسب یا روش غلط میتواند اثر دارو را از بین ببرد.
این دارو فقط باید به صورت قطرهقطره و آرام داخل رگ تزریق شود. تزریق آن در عضله یا زیر پوست کاملاً ممنوع است.
تزریق دارو معمولاً حدود یک ساعت و نیم طول میکشد. زمان دقیق را پزشک تعیین میکند.
اگر هنگام تزریق احساس درد شدید، سوزش، تورم یا قرمزی در محل سوزن کردید، فوراً به پرستار اطلاع دهید.
محل تزریق را هرگز بدون اجازه پرستار ماساژ ندهید و دستکاری نکنید.
مقدار مصرف این دارو برای همه یکسان نیست. عدد ۱۰۰ میلیگرم روی شیشه، فقط وزن داروی داخل آن را نشان میدهد، نه دوز مصرفی شما را.
پزشک بر اساس موارد زیر مقدار دارو را تعیین میکند:
درمان معمولاً شامل دو مرحله است. ابتدا دارو همزمان با پرتودرمانی برای حدود شش هفته مصرف میشود.
سپس در مرحله بعد، دارو فقط در پنج روز اول هر ماه (دورههای ۲۸ روزه) تزریق میشود.
اگر یک نوبت تزریق انجام نشد، هرگز نباید در نوبت بعدی مقدار دارو را دو برابر کنید.
در این حالت فقط با پزشک یا مرکز درمانی خود تماس بگیرید تا زمان جدید را مشخص کنند.
اثر این دارو مثل قرص مسکن نیست که چند ساعته درد را بیندازد. دارو کارش را در بدن شروع میکند اما نتیجه آن زمان میبرد.
متوقف شدن رشد تومور به سرعت با چشم دیده نمیشود. پزشک با معاینه و عکسبرداری (مثل امآرآی) متوجه اثر دارو میشود.
بنابراین اگر فوراً احساس بهبودی نکردید، به معنی بیاثر بودن دارو نیست.
دارو نسبتاً زود از بدن خارج میشود، اما تأثیر آن روی سلولهای خونی ممکن است چند روز بعد خودش را نشان دهد.
به همین دلیل، مراقبت از بروز تب یا خونریزی، حتی روزها بعد از تزریق نیز بسیار مهم است.
بروز عوارض به شرایط بدن شما و داروهای دیگری که مصرف میکنید بستگی دارد. مهمترین نگرانی پزشک، افت سلولهای خونی است.
عوارضی که بیشتر دیده میشوند عبارتند از:
در صورت بروز این علائم فوراً با پزشک تماس بگیرید:
این دارو به شدت سیستم ایمنی را ضعیف میکند، بنابراین خطر عفونتهای خطرناک وجود دارد.
همچنین در موارد بسیار نادر، ممکن است خطر بروز لوسمی (نوعی سرطان خون) در آینده وجود داشته باشد که پزشک آن را زیر نظر میگیرد.
بعضی داروها ممکن است با آمیتزو تداخل داشته باشند و خطر خونریزی یا افت سلولهای خونی را بیشتر کنند.
فهرست تمام داروها و مکملهای گیاهی خود را به پزشک نشان دهید.
آمیتزو پلاکتهای خون را کم میکند. مصرف همزمان آن با داروهای رقیقکننده خون (مثل وارفارین) یا مسکنهایی مثل آسپرین و ایبوپروفن، خطر خونریزی را بالا میبرد.
برای مصرف هرگونه مسکنی، حتماً از پزشک خود اجازه بگیرید.
چون سیستم ایمنی شما ضعیف شده است، تزریق واکسنهای زنده میتواند خطرناک باشد. پیش از تزریق هر واکسنی با پزشک سرطان خود مشورت کنید.
این دارو میتواند صدمات جبرانناپذیری به جنین وارد کند. پیش از شروع درمان، وضعیت بارداری باید بررسی شود.
استفاده از این دارو در بارداری ممنوع است، مگر در شرایط بسیار خاص که جان مادر در خطر باشد.
اگر در طول درمان متوجه شدید باردار هستید، فوراً به پزشک اطلاع دهید.
خانمها باید در طول درمان و تا شش ماه بعد از آن، از روشهای مطمئن جلوگیری از بارداری استفاده کنند.
آقایان نیز باید در طول درمان و تا سه ماه پس از آن، برای جلوگیری از بارداری همسرشان احتیاط کنند.
در طول درمان با این دارو و حداقل تا یک هفته پس از آخرین تزریق، نباید به نوزاد شیر بدهید. این دارو ممکن است به کودک آسیب برساند.
سن و بیماریهای دیگر میتوانند روی تحمل بدن نسبت به این دارو تأثیر بگذارند.
مصرف این دارو در کودکان باید فقط توسط متخصص سرطان اطفال و با دقت فراوان انجام شود.
در افراد سالمند، خطر افت سلولهای خونی بیشتر است و پزشک باید وضعیت عمومی آنها را بیشتر چک کند.
افرادی که مشکلات شدید کبدی یا کلیوی دارند، ممکن است به تنظیم دوز دارو نیاز داشته باشند.
در بیماران دیابتی، حالت تهوع یا داروهای ضدتهوع همراه با این دارو، ممکن است قند خون را تغییر دهد. پایش قند خون در این زمان مهم است.
انجام منظم آزمایشها، بخش بسیار مهمی از روند درمان شماست تا پزشک از سلامت اندامهای داخلی مطمئن شود.
پزشک معمولاً هر هفته یا پیش از هر دوره تزریق، برای شما آزمایش خون مینویسد.
اگر گلبولهای سفید یا پلاکتها خیلی پایین باشند، ممکن است درمان برای چند روز به تعویق بیفتد تا خونسازی بدن تقویت شود.
پزشک با آزمایش خون، کارکرد کبد و کلیههای شما را نیز بررسی میکند تا مطمئن شود دارو آسیبی به آنها وارد نکرده است.
تصمیمگیری درباره توقف یا تغییر مقدار مصرف دارو فقط بر عهده پزشک متخصص است.
این دارو اعتیادآور نیست، اما اگر آن را خودسرانه قطع کنید، تومور ممکن است دوباره رشد کند.
حتی اگر عوارض دارو شما را اذیت میکند، بدون هماهنگی با پزشک تزریق بعدی را لغو نکنید.
اگر امکان تزریق نباشد، پزشک ممکن است کپسول خوراکی آمیتزو را تجویز کند.
داروهای سرطانی دیگری هم وجود دارند، اما هیچکدام دقیقاً مثل آمیتزو نیستند و تعویض دارو فقط با نظر پزشک انجام میشود.
بدن هر فرد واکنش متفاوتی به داروها نشان میدهد. عوارضی که یک بیمار تجربه میکند، لزوماً برای شما هم پیش نمیآید.
بعضی بیماران کمی سوزش در محل سوزن حس میکنند که طبیعی است. اما درد شدید یا ورم دست اصلاً طبیعی نیست و باید فوراً به پرستار گفته شود.
بسیاری از بیماران احساس خستگی و بیحالی میکنند. استراحت کافی و مصرف داروهای ضدتهوعی که پزشک داده، به تحمل این دوره کمک میکند.
خیر. این یک داروی ضدسرطان است و برای درمان عفونت استفاده نمیشود.
فقط بهصورت وریدی (داخل رگ) تزریق میشود. تزریق عضلانی آن ممنوع است.
بله، ممکن است باعث سرگیجه و خستگی شود. رانندگی پس از تزریق توصیه نمیشود.
تب، تنگی نفس، ورم صورت، خونریزی غیرعادی و زردی پوست علائم مهمی هستند که باید فوراً به پزشک گزارش شوند.
خیر. قطع دارو فقط باید با دستور پزشک انجام شود تا درمان سرطان ناقص نماند.
خیر. هر دو به یک اندازه مؤثرند و پزشک بر اساس شرایط شما یکی را انتخاب میکند.
خودسرانه زمان تزریق را تغییر ندهید. حتماً با مرکز درمانی تماس بگیرید تا آنها شما را راهنمایی کنند.