موارد مصرف تایید شده هیپروملوزا یک پلیمر نیمهصناعی، ویسکوالاستیک و محلول در آب است که به دلیل ویژگیهای فیزیکوشیمیایی خاص، نقش محوری در درمانهای چشمی ایفا میکند.
۱. درمان سندرم خشکی چشم و نقص لایه اشکی
- این دارو به عنوان جایگزین اشک طبیعی در موارد کاهش تولید اشک یا افزایش تبخیر آن تجویز میشود.
- نکته بالینی: هیپروملوزا با افزایش زمان تماس دارو با قرنیه و حفظ رطوبت سطح چشم، علائمی نظیر سوزش، خارش و احساس جسم خارجی را بهبود میبخشد. این ماده به دلیل ویسکوزیته مناسب، ثبات لایه اشکی پیشقرنیهای را تقویت میکند.
۲. محافظت از قرنیه در فرآیندهای تشخیصی و معاینات
- در طول معایناتی که نیاز به تماس مستقیم لنز با قرنیه دارند (نظیر گونیوسکوپی)، هیپروملوزا به عنوان یک ماده لغزندهساز و محافظ عمل میکند.
- نکته بالینی: این ماده از ایجاد خراشیدگیهای میکروسکوپی در اپیتلیوم قرنیه حین معاینات طولانی جلوگیری کرده و وضوح تصویری بالایی برای پزشک فراهم میآورد.
۳. روانسازی در استفاده از پروتزهای چشمی
- برای بیمارانی که از چشم مصنوعی استفاده میکنند، این قطره جهت کاهش اصطکاک و پیشگیری از تحریک بافتهای ملتحمه تجویز میشود.
موارد مصرف خارج برچسب در بسیاری از سناریوهای بالینی، هیپروملوزا بر اساس شواهد موجود در منابع معتبر جهانی به عنوان یک درمان کمکی یا واسطه استفاده میشود:
۱. مدیریت کراتیت ناشی از مواجهه (نقص در بستن پلک)
- در بیمارانی که دچار فلج صورت، کما یا بیهوشی عمومی هستند و قادر به بستن کامل پلک نیستند، هیپروملوزا برای پیشگیری از خشک شدن و زخم شدن قرنیه به کار میرود.
- نکته بالینی: در محیطهای بخش مراقبتهای ویژه، استفاده منظم از این ترکیب به همراه پانسمانهای پوششی، خطر ایجاد اسکار قرنیه را به شدت کاهش میدهد.
۲. واسطه در درمانهای لیزری و جراحیهای سرپایی
- برخی جراحان از هیپروملوزا برای حفظ هیدراتاسیون سطح قرنیه در حین جراحیهای کوتاهمدت یا اعمال لیزری استفاده میکنند تا یکپارچگی اپیتلیوم حفظ شود.
۳. کاهش تحریکات ناشی از عوامل محیطی
- در مواردی که التهاب خفیف چشم به دلیل قرار گرفتن در معرض باد، آلودگی هوا یا تابش شدید خورشید رخ میدهد، این ترکیب به عنوان یک سد فیزیکی تسکیندهنده عمل میکند.
نکات کلیدی برای مدیریت بالینی توسط پزشک - پایداری دارو: هیپروملوزا نسبت به برخی دیگر از مشتقات سلولزی، احتمال کمتری برای ایجاد تاری دید طولانیمدت دارد که این امر پذیرش بیمار را افزایش میدهد.
- احتیاط در مورد مواد نگهدارنده: در صورت نیاز به استفاده بیش از چهار بار در روز، باید از فرآوردههای بدون مواد نگهدارنده استفاده کرد تا از سمیت احتمالی برای سطح قرنیه جلوگیری شود.
- تداخل با لنزهای تماسی: به بیماران توصیه شود که پیش از استفاده از قطره، لنزهای تماسی نرم را خارج کرده و حداقل پانزده دقیقه پس از مصرف دارو مجدداً از آنها استفاده کنند، مگر اینکه فرآورده فاقد بنزآلکونیوم کلراید باشد.