قرص ومترال ۴ (اندانسترون) برای کنترل و پیشگیری از تهوع شیمی‌درمانی و جراحی؛ زمان شروع اثر، عوارض جانبی، هشدارها و تداخلات به زبان ساده.
قرص ومترال یک داروی ضدتهوع خوراکی با نام ژنریک اندانسترون است که توسط شرکت داروسازی البرز دارو در ایران تولید می‌شود. این دارو در دسته مهارکننده‌های گیرنده سروتونین قرار دارد و اغلب در دوز ۴ میلی‌گرم عرضه می‌شود.
این فرآورده با مهار پیام‌های عصبی انتقال‌دهنده تهوع در دستگاه گوارش و مغز، مانع از تحریک مرکز استفراغ می‌شود. ومترال برای رفع هر نوع دل‌به‌هم‌خوردگی ساده کاربرد ندارد و مصرف آن باید تحت نظارت پزشک باشد.
این دارو با تجویز پزشک برای پیشگیری و مهار تهوع و استفراغ در شرایط درمانی زیر به کار می‌رود:
قرص را دقیقاً طبق نسخه پزشک همراه با یک لیوان کامل آب میل کنید. ومترال را می‌توان همراه با غذا یا با معده خالی مصرف کرد. اگر دارو برای پیشگیری از تهوع ناشی از اقدامات پزشکی تجویز شده است، معمولاً حدود ۳۰ دقیقه پیش از شروع شیمی‌درمانی یا حدود یک ساعت پیش از عمل جراحی مصرف می‌شود.
فواصل زمانی بین نوبت‌ها را رعایت کنید و از مصرف دارو در فاصله‌های نزدیک‌تر از دستور خودداری نمایید. در صورت فراموش کردن یک نوبت، به محض یادآوری آن را مصرف کنید؛ مگر اینکه به زمان نوبت بعدی نزدیک باشید. هرگز برای جبران دوز از دست رفته، دو قرص را هم‌زمان نخورید.
شروع اثر ضدتهوع این دارو حدود ۳۰ دقیقه پس از مصرف خوراکی آغاز می‌شود و اوج غلظت خونی آن ظرف ۱٫۵ تا ۲ ساعت پدیدار می‌گردد. ماندگاری اثر هر دوز در بدن بین ۸ تا ۱۲ ساعت است و بسته به نیاز درمانی، ممکن است مصرف آن در طول شبانه‌روز تکرار شود.
در پی آسیب‌های بافتی، شیمی‌درمانی یا جراحی، ماده‌ای به نام سروتونین در دیواره روده آزاد می‌شود. این ماده به گیرنده‌های اختصاصی متصل شده و پیام تهوع را به مغز ارسال می‌کند. ومترال با مسدود ساختن انتخابی این گیرنده‌ها، از انتقال پیام تهوع جلوگیری کرده و بازتاب استفراغ را مهار می‌کند.
مصرف این فرآورده در شرایط زیر اکیداً ممنوع است:
این دارو می‌تواند روی ضربان قلب اثر بگذارد و در افراد مستعد بی‌نظمی قلبی ایجاد کند؛ بنابراین در صورت ابتلا به نارسایی قلبی یا افت پتاسیم و منیزیم خون، پزشک باید در جریان باشد. همچنین این فرآورده حرکات طبیعی روده را کاهش می‌دهد و مصرف آن در افراد مبتلا به انسداد روده یا یبوست شدید نیازمند مراقبت فراوان است.
عوارض این دارو به دو دسته تقسیم می‌شوند:
پیش از آغاز درمان، باید لیست کامل داروهای مصرفی به پزشک اعلام شود؛ مهم‌ترین تداخلات دارویی عبارتند از:
در افراد مبتلا به نارسایی پیشرفته یا شدید کبدی، سرعت تجزیه دارو به شدت افت می‌کند؛ بنابراین حداکثر دوز مصرفی روزانه نباید از ۸ میلی‌گرم بیشتر شود.
مصرف ومترال در دوران بارداری، به ویژه در سه ماه اول، صرفاً باید پس از ارزیابی سود در برابر زیان و با نظر صریح متخصص زنان تجویز شود. مقدار کمی از دارو وارد شیر مادر می‌شود؛ با این حال پیش از مصرف حین شیردهی باید پزشک در جریان قرار گیرد تا وضعیت نوزاد از نظر خواب‌آلودگی یا تغییر الگوی تغذیه پایش شود.
تعیین دوز و مصرف این دارو در کودکان فقط با تشخیص پزشک و بر مبنای وزن و سن دقیق کودک مجاز است. افراد سالمند به دلیل کاهش کارکرد فیزیولوژیک کبد و کلیه و خطر بالاتر ابتلا به بی‌نظمی‌های قلبی و یبوست شدید، به مراقبت دقیق‌تری نیاز دارند.
استفاده از مقادیر فراتر از دستور پزشک باعث مسمومیت حاد می‌شود که نشانه‌های آن شامل یبوست شدید، تاری دید، افت فشار خون، بی‌نظمی شدید ضربان قلب و غش است. در صورت مصرف بیش از حد، بدون وادار کردن فرد به استفراغ، بیمار را فوراً همراه با بسته دارو به نزدیک‌ترین مرکز اورژانس برسانید.
این فرآورده اعتیادآور نیست و وابستگی جسمی ایجاد نمی‌کند؛ بنابراین قطع مصرف آن علائم ترک به همراه ندارد. با این حال، در صورتی که دوره درمان در حین شیمی‌درمانی یا نقاهت بعد از جراحی به طور کامل طی نشود، قطع ناگهانی ممکن است باعث بازگشت شدید تهوع و استفراغ مکرر شود.
قرص‌ها را در بسته‌بندی اصلی، در محیط خشک و خنک (دمای کمتر از ۳۰ درجه سانتی‌گراد)، دور از تابش مستقیم آفتاب، گرما و رطوبت نگهداری فرمایید. دارو را همیشه دور از دید و دسترس کودکان قرار دهید.
ومترال نام تجاری داروی اندانسترون است و از نظر اثرگذاری تفاوتی با برندهای دیگر نظیر دمیترون یا زوفران ندارد. در مقایسه با متوکلوپرامید (پلازیل)، ومترال اثر بسیار قوی‌تری در مهار تهوع ناشی از داروهای شیمی‌درمانی دارد و باعث لرزش دست‌ها و عوارض حرکتی عضلانی نمی‌شود، هرچند احتمال بروز یبوست با آن بیشتر است.
بررسی نظرات و بازخوردهای افرادی که از این فرآورده استفاده کرده‌اند نشان‌دهنده نکات زیر است:
خیر؛ مسیر ایجاد حالت تهوع در حرکت و سفر با تهوع شیمی‌درمانی متفاوت است و این فرآورده تأثیر چندانی بر پیشگیری از ماشین‌گرفتگی ندارد.
خیر؛ این دارو دردی را ساکت نمی‌کند و تنها ممکن است برای کنترل حالت تهوع و استفراغ ناشی از حمله میگرنی توسط پزشک تجویز شود.
بدون مشورت با پزشک یا داروساز دوز را مجدداً تکرار نکنید؛ زیرا بسته به زمان سپری‌شده ممکن است بخشی از دارو جذب شده باشد و خطر مسمومیت بالا برود.
این دارو با مسدود کردن گیرنده‌های سروتونین، حرکات دودی دستگاه گوارش را کند می‌کند و می‌تواند سبب سفت شدن مدفوع شود.
خیر؛ این فرآورده هیچ‌گونه وابستگی روانی یا اعتیاد دارویی ایجاد نمی‌کند و مصرف آن طبق دستور پزشک بی‌خطر است.
