کارگلومیک اسید یک داروی تخصصی برای کاهش مقدار آمونیاک در خون است. آمونیاک (یک ماده سمی که در اثر تجزیه پروتئین غذاها در بدن تولید می شود) اگر در بدن جمع شود می تواند به مغز آسیب بزند. این دارو به کبد کمک می کند تا آمونیاک را سریع تر به مواد بی خطر تبدیل کرده و از بدن دفع کند. پزشکان معمولاً از کارگلومیک اسید برای درمان برخی بیماری های ژنتیکی نادر استفاده می کنند که در آنها بدن نمی تواند آمونیاک را به درستی دفع کند.
کارگلومیک اسید بیشتر برای کنترل افزایش شدید آمونیاک خون استفاده می شود. این وضعیت معمولاً در بیماری های خاصی دیده می شود که به آن ها اختلالات چرخه اوره (مجموعه واکنش هایی در کبد که آمونیاک را به ماده بی خطر اوره تبدیل می کند) گفته می شود. وقتی این چرخه درست کار نکند، آمونیاک در خون بالا می رود و می تواند باعث مشکلات جدی عصبی شود. این دارو با فعال کردن یکی از مراحل این چرخه به بدن کمک می کند تا سم آمونیاک را سریع تر پاکسازی کند.
مقدار مصرف این دارو که پزشک به آن دوز (مقدار مشخص دارو برای هر بار مصرف) می گوید به وزن بدن، سن بیمار و شدت بیماری بستگی دارد. به همین دلیل فقط پزشک می تواند مقدار دقیق آن را تعیین کند. معمولا کارگلومیک اسید چند بار در روز و اغلب قبل از غذا مصرف می شود تا بدن بتواند از همان ابتدا با تولید آمونیاک مقابله کند.
قرص های کارگلومیک اسید معمولا نباید مثل قرص های معمولی قورت داده شوند یا جویده شوند. این قرص ها باید در مقدار کمی آب حل شوند تا یک مایع دارویی تشکیل شود. بعد از حل شدن کامل، باید همان لحظه مصرف شوند. بهتر است کمی آب دیگر نیز به ظرف اضافه شود و نوشیده شود تا مطمئن شوید هیچ بخشی از دارو باقی نمانده است.
اگر آمونیاک در خون بالا برود می تواند منجر به علائم خطرناکی همچون گیجی، خواب آلودگی شدید، حالت تهوع، استفراغ و در موارد شدید حتی کما (بیهوشی عمیق و طولانی) می شود. مصرف منظم کارگلومیک اسید کمک می کند سطح آمونیاک در محدوده امن باقی بماند و از آسیب به مغز جلوگیری شود.
بسیاری از بیمارانی که کارگلومیک اسید مصرف می کنند باید رژیم غذایی خاصی داشته باشند. معمولاً پزشک توصیه می کند مصرف غذاهای پرپروتئین مانند گوشت، تخم مرغ و برخی لبنیات محدود شود. دلیل این موضوع این است که تجزیه پروتئین در بدن باعث تولید آمونیاک می شود. با کاهش مصرف این غذاها، فشار کمتری به سیستم دفع آمونیاک وارد می شود.
در طول درمان با کارگلومیک اسید معمولا آزمایش های خون به طور منظم انجام می شود. پزشک با این آزمایش ها مقدار آمونیاک خون را بررسی می کند تا مطمئن شود دارو به خوبی اثر می کند و مقدار مصرف آن مناسب است. این پایش به تنظیم بهتر درمان کمک می کند.
بیشتر افراد این دارو را بدون مشکل جدی تحمل می کنند، اما مانند هر داروی دیگری ممکن است برخی عوارض خفیف دیده شود. از عوارض نسبتا شایع می توان به موارد زیر اشاره کرد:
عوارض شدید بسیار نادر هستند اما در صورت مشاهده باید سریع به پزشک مراجعه کرد. برخی از علائم هشدار دهنده عبارتند از:
تداخل دارویی یعنی زمانی که یک دارو اثر داروی دیگر را تغییر دهد. درباره کارگلومیک اسید تداخلات شدید شناخته شده زیادی گزارش نشده است، اما برای ایمنی بیشتر لازم است پزشک از تمام داروهایی که مصرف می کنید مطلع باشد. این موضوع شامل داروهای گیاهی، مکمل ها و ویتامین ها نیز می شود.
کارگلومیک اسید معمولا با بیشتر غذاها مشکل خاصی ندارد، اما به دلیل ارتباط آن با متابولیسم پروتئین (فرآیند تجزیه و استفاده بدن از پروتئین غذا) پزشکان اغلب رژیم غذایی کم پروتئین را توصیه می کنند. همچنین مصرف دارو معمولا قبل از غذا انجام می شود تا اثر آن بهتر باشد.
اطلاعات درباره ایمنی کامل کارگلومیک اسید در دوران بارداری محدود است. به همین دلیل استفاده از آن در این دوران باید فقط با نظر پزشک انجام شود. در دوران شیردهی نیز پزشک باید فواید درمان را با خطرات احتمالی مقایسه کند و سپس درباره ادامه مصرف تصمیم بگیرد.
کارگلومیک اسید در برخی بیماری های ژنتیکی حتی برای نوزادان بسیار کوچک نیز تجویز می شود. در این موارد مقدار دارو بر اساس وزن نوزاد تعیین می شود. معمولا قرص در مقدار کمی آب حل شده و با وسیله ای مانند سرنگ خوراکی بدون سوزن به آرامی به نوزاد داده می شود.
افرادی که سابقه حساسیت شدید به کارگلومیک اسید یا ترکیبات آن دارند نباید از این دارو استفاده کنند. همچنین در برخی بیماری های شدید کلیه ممکن است پزشک نیاز داشته باشد مقدار دارو را با دقت بیشتری تنظیم کند.
اگر یک نوبت از دارو فراموش شود، معمولا توصیه می شود به محض یادآوری آن را مصرف کنید. اما اگر زمان زیادی نگذشته باشد و به زمان دوز بعدی نزدیک شده باشید، بهتر است دوز فراموش شده را رها کنید و برنامه معمول را ادامه دهید. مصرف دو دوز با هم برای جبران توصیه نمی شود.
مصرف بیش از حد این دارو ممکن است باعث علائمی مانند تعریق زیاد، افزایش ضربان قلب، سرفه یا مشکلات تنفسی شود. در چنین شرایطی باید سریع با پزشک یا اورژانس تماس گرفته شود.
بله، قطع ناگهانی این دارو می تواند باعث افزایش سریع آمونیاک در خون شود. بالا رفتن شدید آمونیاک ممکن است به مغز آسیب بزند یا حتی باعث کما شود. به همین دلیل تغییر یا قطع مصرف این دارو باید فقط با نظر پزشک انجام شود.
این دارو معمولا باید در دمای معمولی اتاق نگهداری شود و دور از گرما، رطوبت و نور مستقیم قرار بگیرد. در ظرف دارو باید همیشه محکم بسته باشد. همچنین محلول تهیه شده از قرص باید بلافاصله مصرف شود و برای استفاده بعدی نگهداری نشود.
کارگلومیک اسید ممکن است در چند شکل دارویی عرضه شود. رایج ترین شکل آن شامل موارد زیر است:
خود داروی کارگلومیک اسید معمولا خاصیت خواب آور ندارد. اگر فردی دچار خواب آلودگی شدید شود ممکن است به دلیل بالا رفتن آمونیاک خون باشد و لازم است پزشک وضعیت بیمار را بررسی کند.
در بسیاری از موارد توصیه می شود این دارو قبل از غذا مصرف شود. این کار کمک می کند دارو همزمان با ورود غذا به بدن اثر خود را برای کنترل تولید آمونیاک نشان دهد.
خیر، کارگلومیک اسید به هیچ عنوان جزو داروهای کورتونی نیست. این دارو یک ترکیب تخصصی است که در مسیر دفع آمونیاک در بدن نقش کمک کننده دارد.
اگر فرد بلافاصله بعد از مصرف دارو استفراغ کند ممکن است مقدار دارو به طور کامل جذب نشده باشد. در این شرایط بهتر است با پزشک یا داروساز تماس گرفته شود تا درباره مصرف مجدد دارو تصمیم گیری شود.
وضعیت مقاله و منابع علمی:
| سدیم بنزوات | لاکتولوز |
در شرايط خاص و نظارت ويژه پزشك قابل استفاده است: مطالعات حیوانی مواردی از عارضه جانبی برای جنین نشان داده است و مطالعات انسانی به اندازه کافی در دست نیست. منافع دارو در مقابل خطرات احتمالی، تعیین کننده مصرف یا عدم مصرف این دارو در دوران بارداری است.
| کد ژنریک | نام شکل دارویی | پرخطر | دما | حیاتی | برچسب هشدار بالا |
|---|---|---|---|---|---|
| 13171 |
قرص کارگلومیک اسید |
