آمپول انوکسارین ۴۰۰۰ برای پیشگیری از لخته خون، بعد از جراحی و در بارداری تجویز می‌شود. آموزش نحوه تزریق در شکم، عوارض، تداخلات دارویی و نکات مهم مصرف انوکسارین ۴۰۰۰ را بخوانید.
آمپول انوکسارین یکی از داروهای مؤثر در پیشگیری و درمان لخته‌های خونی نابجا در رگ‌ها است. این دارو به دسته داروهای ضدانعقاد (داروهایی که مانع از لخته شدن خون می‌شوند) از نوع هپارین با وزن مولکولی پایین تعلق دارد و محصول شرکت داروسازی تهران شیمی است. انوکسارین با متوقف کردن فرآیندهای شیمیایی تشکیل لخته، به جریان روان خون کمک می‌کند و مصرف آن صرفاً باید با تجویز و نظارت مستقیم پزشک انجام شود.
این دارو در شرایط بالینی گوناگون که خطر لخته شدن خون بالاست تجویز می‌شود:
بر خلاف باور عمومی، این دارو خون را به شکل فیزیکی رقیق و آبکی نمی‌کند، بلکه به صورت اختصاصی بر فاکتورهای انعقادی (پروتئین‌های ویژه‌ای در خون که در لخته‌سازی نقش دارند) اثر می‌گذارد. انوکسارین به پروتئین مهارکننده طبیعی به نام آنتی‌ترومبین متصل شده و یکی از عوامل اصلی لخته‌سازی به نام فاکتور ده فعال را مهار می‌کند. با مهار این عامل، از تبدیل فیبرینوژن به فیبرین (رشته‌های پروتئینی پایه‌ای که ساختار توری لخته را تشکیل می‌دهند) جلوگیری می‌شود. ماندگاری اثر این دارو در بدن بسیار پایدارتر و قابل پیش‌بینی‌تر از هپارین سنتی است.
پس از عمل‌های جراحی سنگین، استراحت و بی‌حرکتی طولانی‌مدت سبب کند شدن جریان خون در سیاهرگ‌ها می‌شود و خطر بروز لخته را به شدت بالا می‌برد. انوکسارین با پیشگیری از تشکیل لخته در دوره نقاهت، از پیامد خطرناک آمبولی ریه (حرکت لخته در رگ‌ها و مسدود شدن جریان خون در شش‌ها) جلوگیری می‌کند. همچنین در بیماران قلبی، این دارو از بزرگ‌تر شدن لخته‌های موجود و انسداد رگ‌های خون‌رسان قلب ممانعت به عمل می‌آورد.
این دارو به شکل سرنگ‌های از پیش آماده و یک‌بار مصرف عرضه می‌شود و نحوه تجویز آن فقط به صورت زیرجلدی (تزریق در بافت چربی زیر پوست، معمولاً در دیواره شکم) است. تزریق عضلانی این دارو به علت آسیب به رگ‌های ماهیچه‌ای و خطر بالای خونریزی داخلی کاملاً ممنوع است. میزان مصرف و فواصل تزریق تنها توسط پزشک و بر اساس وزن، سن و وضعیت بالینی بیمار تعیین می‌شود.
درون سرنگ‌های آماده، یک حباب هوای کالیبره‌شده وجود دارد که برای تخلیه کامل دارو در انتهای تزریق طراحی شده است؛ بنابراین هرگز نباید پیش از تزریق این حباب را خارج یا اصطلاحاً هواگیری کنید. همچنین سرنگ را پیش از مصرف به شدت تکان ندهید.
اگر یک نوبت را فراموش کردید، به محض یادآوری آن را تزریق کنید؛ مگر اینکه زمان تزریق دوز بعدی فرارسیده باشد. در این شرایط از دوز فراموش‌شده صرف‌نظر کنید و برنامه عادی را پی بگیرید. هرگز دو دوز را برای جبران به طور هم‌زمان مصرف نکنید.
امن‌ترین و مؤثرترین موضع برای تزریق، بافت چربی واقع در دیواره جلویی یا پهلوهای شکم است. نقطه تزریق باید حداقل ۵ سانتی‌متر (حدود پهنای دو تا سه بند انگشت) از ناف فاصله داشته باشد.
شایع‌ترین و جدی‌ترین پیامد مصرف این دارو، خونریزی به دلیل کاهش انعقادپذیری خون است. در صورت مشاهده هر یک از نشانه‌های زیر، فوراً به بخش اورژانس مراجعه فرمایید:
استفاده از این دارو در موقعیت‌های زیر به طور قطع ممنوع است:
مصرف هم‌زمان این دارو با ترکیبات دارویی مؤثر بر روند انعقاد، احتمال خونریزی را بالا می‌برد:
این دارو به دلیل درشت بودن ساختار مولکولی، توانایی عبور از سد جفت را ندارد و به جنین نمی‌رسد؛ از این رو، دارویی استاندارد و خط اول برای مادران باردار مستعد لخته خون، مبتلایان به سقط مکرر و روند لقاح آزمایشگاهی به شمار می‌رود.
در دوران شیردهی نیز ترشح دارو به درون شیر بسیار ناچیز بوده و مقدار اندک احتمالی نیز در دستگاه گوارش نوزاد جذب نمی‌شود؛ بنابراین مصرف آن در دوره شیردهی بی‌خطر تلقی می‌گردد.
زمان دقیق قطع مصرف دارو پیش از شروع زایمان طبیعی یا سزارین و امکان بهره‌گیری از بی‌حسی نخاعی باید مستقیماً توسط متخصص زنان و متخصص بیهوشی مشخص شود تا خطری از جهت خونریزی ایجاد نگردد.
تجویز این دارو در کودکان بسیار حساس بوده و صرفاً با صلاحدید و نظارت فوق‌تخصص خون و انکولوژی کودکان در شرایط بیمارستانی انجام می‌گیرد.
دفع این دارو از بدن از طریق کلیه‌ها انجام می‌پذیرد. در سالمندان و مبتلایان به افت کارکرد کلیه، سرعت تصفیه دارو پایین آمده و با انباشت آن در خون، خطر خونریزی افزایش می‌یابد.
در این دسته از افراد، پزشک میزان دارو را بر پایه شاخص کلیرنس کراتینین (آزمایشی برای ارزیابی توانایی تصفیه کلیه) تنظیم می‌کند و ممکن است بررسی آزمایشگاهی سطح خونی اثر دارو را لازم بداند. همچنین در مصرف طولانی‌مدت، ارزیابی وضعیت تراکم استخوان به دلیل اثر هپارین‌ها بر سلامت بافت استخوانی اهمیت دارد.
تزریق بیش از حد تجویزشده خطری جدی است و خطر خونریزی‌های مهارنشدنی را به شدت افزایش می‌دهد. در چنین شرایطی باید فرد را به سرعت به بخش اورژانس مسمومیت‌ها برسانید.
پادزهر اختصاصی برای خنثی‌سازی اثر ضدانعقادی این دارو «پروتامین سولفات» نام دارد که تنها در محیط‌های درمانی و بیمارستانی توسط کادر درمان تجویز می‌شود.
دوره درمان وابسته به بیماری و نظر پزشک است؛ از بازه ۱۰ تا ۱۴ روز پس از جراحی‌ها تا چند هفته یا در دوران بارداری تا ماه‌ها ادامه می‌یابد.
قطع پیش از موعد دارو خطر تشکیل دوباره لخته و انتقال آن به ریه‌ها را در پی دارد. این دارو هیچ‌گونه وابستگی روانی یا علائم خماری ایجاد نمی‌کند، اما رعایت کامل دوره درمان جهت محافظت از رگ‌ها ضروری است.
انوکسارین ساخت شرکت داروسازی تهران شیمی، از لحاظ ویژگی‌های دارویی، کیفیت و اثربخشی منطبق بر استانداردهای نام‌های تجاری مطرح جهانی است.
در مقایسه با هپارین استاندارد، این دارو به آزمایش‌های پی‌درپی و روزانه انعقاد خون احتیاج ندارد و پاسخ‌دهی بدن به آن بسیار دقیق‌تر و ایمن‌تر است.
در قیاس با قرص‌های رقیق‌کننده خون جدید (مانند ریواروکسابان)، هرچند مصرف خوراکی‌ها آسان‌تر است، اما در دوران بارداری، شرایط حاد بستری و خطرات بالای لخته شدن خون، انوکسارین داروی انتخابی و مطمئن‌تر به شمار می‌آید.
نکات تجربی کاربران جهت کاهش ناراحتی و درد در زمان تزریق:
خیر، مالیدن موضع باعث صدمه به مویرگ‌ها و شکل‌گیری هماتوم (تجمع موضعی خون و سفت شدن بافت زیر پوست) و درد بیشتر می‌شود.
اگر دارو ناقص وارد شد یا سرنگ آسیب دید، سرنگ تازه‌ای تزریق نکنید؛ دوز نوبت آینده را در زمان خودش مصرف کرده و موضوع را به پزشک اطلاع دهید.
خیر، این دارو نیازی به یخچال ندارد و دمای معتدل محیط برای آن کفایت می‌کند؛ همچنین سرما و انجماد کیفیت دارو را تخریب می‌سازد.
بله، بر پایه شواهد معتبر دارویی، انوکسارین به مقدار محسوس وارد شیر مادر نمی‌شود و توسط سیستم گوارش کودک نیز جذب نمی‌گردد؛ از این رو ایمن ارزیابی می‌شود.
اگر زمان کمی از وقت تزریق گذشته، به محض یادآوری آن را انجام دهید. چنانچه به نوبت بعدی نزدیک هستید، دوز ازدست‌رفته را رها کنید و هرگز دو دوز را یک‌جا تزریق نکنید.
بله، این دارو آزمایش‌های مربوط به فاکتورهای انعقادی خون را دستخوش تغییر می‌کند. پیش از هرگونه آزمایش یا کشیدن دندان، حتماً مصرف دارو را به پزشک اعلام نمایید.
بله، مصرف هم‌زمان عصاره‌ها و مکمل‌های گیاهی مانند زنجبیل، سیر، دارچین، جینسینگ و گیاه کهن‌دار به علت خواص طبیعی ضدانعقادی ممکن است ریسک خونریزی را تشدید کند و مشورت با پزشک ضروری است.
