هیدراپرس محصول شرکت اکتوورکو
هیدرالازین دارویی از دسته گشادکننده‌های مستقیم رگ‌ها (داروهایی که ماهیچه دیواره رگ‌ها را شل کرده و مسیر جریان خون را بازتر می‌کنند) است. این دارو مستقیماً روی سرخرگ‌های بدن اثر می‌گذارد و با کاهش کلسیم در سلول‌های دیواره رگ، مانع از انقباض و تنگ شدن آن‌ها می‌شود. با گشاد شدن سرخرگ‌ها، مقاومت مسیر حرکت خون کم شده و جریان خون با فشار ملایم‌تری درون اندام‌ها به گردش درمی‌آید.
هیدرالازین معمولاً داروی خط اول درمان نیست، بلکه برای مهار موارد متوسط تا شدید بیماری در کنار سایر داروها تجویز می‌شود.
گشاد شدن سریع رگ‌ها ممکن است باعث بالا رفتن غیرارادی ضربان قلب یا جمع شدن آب و نمک در بدن شود.
به همین دلیل پزشکان معمولاً این دارو را همراه با داروهای مسدودکننده بتا و داروهای ادرارآور تجویز می‌کنند تا فشاری پایدار و ایمن برقرار بماند.
در بیماری نارسایی مزمن قلب، توان ماهیچه قلب برای پمپ کردن خون در برابر مقاومت رگ‌ها کاهش می‌یابد.
هیدرالازین با باز کردن مسیر سرخرگ‌ها، فشار روی عضله قلب را به شکل محسوسی کمتر می‌کند.
مصرف همزمان این دارو با داروی ایزوسورباید دی‌نیترات به برقراری تعادل گردش خون، کاهش تنگی نفس و بهبود توان بدنی بیمار کمک می‌کند.
شکل خوراکی این دارو به صورت قرص‌های روکش‌دار ۱۰، ۲۵ و ۵۰ میلی‌گرم تولید و در دسترس بیماران قرار می‌گیرد.
درمان معمولاً با مقدار کم یعنی دوز ۱۰ میلی‌گرم آغاز شده و در طول روز بین دو تا چهار نوبت تقسیم می‌شود.
پزشک مقدار مصرف را به تدریج افزایش می‌دهد تا رگ‌ها به آرامی سازگار شوند و افت ناگهانی در فشار رخ ندهد.
آمپول هیدرالازین برای تزریق وریدی یا عضلانی تنها در بیمارستان‌ها و مراکز درمانی به کار می‌رود.
این شکل دارویی برای مهار بحران‌های شدید فشار خون و مسمومیت حاملگی (فشار خون خطرناک همراه با دفع پروتئین در بارداری) استفاده می‌شود.
تزریق بیمارستانی بسیار آهسته صورت می‌گیرد و فشار خون بیمار مدام پایش می‌شود تا افت ناگهانی رخ ندهد.
آپرسولین برند اصلی این دارو در جهان است و در ایران نیز شرکت‌ها آن را با نام‌های تجاری مختلف تولید می‌کنند.
ماده مؤثر در تمام این داروها کاملاً یکسان است و همگی اثربخشی درمانی تأییدشده‌ای دارند.
با این حال به دلیل احتمال تفاوت اندک در سرعت جذب، نباید شرکت سازنده دارو را بدون نظر پزشک تغییر داد.
قرص هیدرالازین باید در ساعت‌های منظم و همراه با یک لیوان کامل آب مصرف شود.
وجود غذا در معده غلظت خونی دارو را تغییر می‌دهد؛ بنابراین روال مصرف باید همیشه ثابت بماند.
اگر دارو را همراه با غذا میل می‌کنید، این شیوه را همواره حفظ کنید تا نوسانی در فشار خون ایجاد نشود.
بیشترین مقدار مجاز مصرف خوراکی معمولاً ۲۰۰ میلی‌گرم در طول شبانه‌روز است.
در صورت فراموش کردن یک نوبت، به محض یادآوری آن را مصرف کنید، مگر اینکه نزدیک به زمان نوبت بعدی باشد.
هرگز برای جبران نوبت گذشته، دوز بعدی را دو برابر نکنید؛ زیرا خطر افت شدید فشار و بیهوشی وجود دارد.
قرص‌ها باید درون بسته‌بندی اصلی در دمای بین ۱۵ تا ۳۰ درجه سانتی‌گراد نگهداری شوند.
دارو را دور از تابش مستقیم خورشید، گرما و رطوبت قرار دهید و از نگهداری آن در حمام خودداری کنید.
بسته‌بندی دارو را همیشه کاملاً دور از دسترس کودکان و حیوانات خانگی قرار دهید.
مصرف این دارو در برخی بیماری‌های قلبی و عروقی به دلیل خطرات احتمالی ممنوع است:
با مشاهده هر یک از نشانه‌های زیر، باید بی‌درنگ به مرکز درمانی یا فوریت‌های پزشکی مراجعه کرد:
باز شدن ناگهانی مسیر رگ‌ها باعث می‌شود تا جریان خون ناگهان با افت مقاومت روبه‌رو شود.
در پاسخ به این وضعیت، بدن برای تأمین خون اندام‌ها به طور غیرارادی ضربان قلب را بالاتر می‌برد.
این واکنش طبیعی نیاز عضله قلب به دریافت اکسیژن را بیشتر می‌کند و ممکن است در افراد مستعد حس تپش ایجاد نماید.
شل شدن دیواره رگ‌ها ممکن است باعث شود با تغییر حالت بدن، خون با سرعت کافی به مغز نرسد.
این اتفاق هنگام برخاستن ناگهانی رخ می‌دهد و موجب سیاهی رفتن چشم‌ها و سستی پاها می‌شود.
برای حفظ تعادل، بهتر است پیش از ایستادن چند لحظه روی لبه تخت بنشینید و سپس به آرامی بایستید.
پزشکان برای پیشگیری از افزایش تپش قلب، داروهای مسدودکننده بتا مانند متوپرولول یا پروپرانولول را همراه هیدرالازین تجویز می‌کنند.
این داروها ضربان قلب را تنظیم کرده و فشار کاری اضافی را از روی ماهیچه قلب برمی‌دارند.
پرهیز از نوشیدن چای پررنگ، قهوه، نوشیدنی‌های انرژی‌زا و دوری از اضطراب به مهار بهتر این تپش کمک می‌کند.
سردرد یکی از عوارض شایع اولیه است که به دنبال گشاد شدن رگ‌های ناحیه سر پدید می‌آید.
احساس گرگرفتگی، داغی پوست و قرمزی صورت نیز ناشی از افزایش جریان خون در مویرگ‌های سطحی است.
این نشانه‌ها اغلب ظرف یک تا دو هفته ابتدایی درمان با سازگار شدن رگ‌ها تخفیف می‌یابند.
تحریک دستگاه گوارش ممکن است باعث تهوع، بی‌اشتهایی خفیف، دل‌پیچه یا اسهال شود.
مصرف همزمان دارو در کنار یک وعده غذایی ملایم، میزان تحریک معده را تا حد زیادی کم می‌کند.
برخی افراد نیز دردهایی در عضلات احساس می‌کنند که در صورت تداوم نیاز به مشورت با پزشک دارد.
هیدرالازین ممکن است باعث جمع شدن مایعات و سدیم در بافت‌ها شده و به تورم مچ یا ساق پا بینجامد.
تاری دید ناشی از تغییر سریع فشار در رگ‌های چشم معمولاً گذرا بوده و به زودی برطرف می‌شود.
احساس خواب‌رفتگی یا سوزن‌سوزن شدن انگشتان ممکن است به درگیری اعصاب محیطی مربوط باشد و باید پایش شود.
مصرف طولانی‌مدت مقادیر بالای دارو ممکن است باعث ایجاد واکنش‌های خودایمنی موقت شود.
این حالت علائمی مانند درد مفاصل، تب پایدار، خستگی و دانه‌های قرمز پوستی شبیه لوپوس ایجاد می‌کند.
این عارضه خطرناک نیست و با قطع منظم دارو تحت نظر پزشک به طور کامل از بین می‌رود.
مصرف همزمان هیدرالازین با داروهایی نظیر متوپرولول و پروپرانولول یک ترکیب درمانی کاملاً استاندارد است.
این داروها اثر درمانی هیدرالازین را تقویت کرده و تپش قلب ناشی از آن را خنثی می‌کنند.
تنظیم دقیق دوز مصرفی توسط پزشک مانع از کندی بیش از حد ضربان قلب یا افت شدید فشار می‌شود.
مصرف همزمان این دارو با لوزارتان، والزارتان یا کاپتوپریل اثر کاهش فشار خون را به شکل محسوسی تشدید می‌کند.
داروهای ادرارآور مانند هیدروکلروتیازید با دفع آب اضافی، تورم و احتباس نمک ناشی از هیدرالازین را مهار می‌کنند.
در طول درمان ترکیبی، عملکرد کلیه‌ها و تعادل املاح خون به صورت دوره‌ای توسط پزشک بررسی می‌شود.
مسکن‌های ضدالتهاب مثل ایبوپروفن و ناپروکسن اثر شلکنندگی رگ‌ها را ضعیف کرده و فشار را بالا می‌برند.
مصرف نوشیدنی‌های الکلی باعث گشادی شدید رگ‌ها و افت خطرناک و غیرقابل پیش‌بینی فشار خون میگردد.
داروهای مهارکننده مونوآمین اکسیداز برای افسردگی نیز تداخل دارند و نباید بدون هماهنگی استفاده شوند.
افزایش شدید و خطرناک فشار خون در بارداری می‌تواند سلامت مادر و رشد جنین را مختل کند.
آمپول هیدرالازین از گزینه‌های تزریقی بیمارستانی برای پیشگیری از آسیب‌های مغزی در مادر باردار است.
پزشکان تزریق را بسیار تدریجی انجام می‌دهند تا جریان خون بند ناف و اکسیژن‌رسانی به جنین آسیب نبیند.
مقدار بسیار ناچیزی از دارو وارد شیر مادر می‌شود که در شرایط معمول خطری متوجه نوزاد نمی‌کند.
با این وجود توصیه می‌شود وضعیت عمومی نوزاد، از جمله الگوی خواب و تغذیه، زیر نظر قرار گیرد.
در صورت بروز هرگونه تغییر در هوشیاری یا تغذیه نوزاد، باید فوراً پزشک را در جریان بگذارید.
رگ‌های خونی در افراد سالمند انعطاف کمتری دارند و خطر افت فشار ناگهانی در آن‌ها بسیار بالاتر است.
شروع درمان در سالمندان با دوزهای پایین انجام می‌شود تا از زمین خوردن بیمار جلوگیری شود.
تجویز این دارو برای کودکان تنها در صورت ضرورت حاد و با محاسبه دقیق بر اساس وزن کودک صورت می‌گیرد.
هیدرالازین در کبد پردازش شده و بقایای آن از مسیر کلیه‌ها از بدن خارج می‌شود.
در بیماران مبتلا به بیماری‌های کبدی، دارو با سرعت کمتری تجزیه شده و ممکن است در خون تجمع یابد.
در مشکلات پیشرفته کلیوی نیز پزشک فاصله‌های مصرف دارو را طولانی‌تر تنظیم می‌کند.
اثر قرص خوراکی پس از ۳۰ تا ۴۵ دقیقه شروع می‌شود و در بازه یک تا دو ساعت به اوج می‌رسد.
اگرچه دارو در خون نیمه‌عمر کوتاهی دارد، اثرات شلکنندگی آن بر بافت رگ چند ساعت تداوم پیدا می‌کند.
در نوع تزریقی اورژانسی، اثربخشی ظرف ۱۰ تا ۲۰ دقیقه نمایان شده و چند ساعت باقی می‌ماند.
قطع مصرف هیدرالازین بدون مشورت، باعث افزایش جهشی و ناگهانی فشار خون در رگ‌ها می‌شود.
این جهش می‌تواند فشار خون را به مقادیری حتی بالاتر از پیش از آغاز درمان برساند.
بالا رفتن سریع فشار خطر سکته مغزی و آسیب حاد قلبی را به دنبال دارد، بنابراین درمان نباید رها شود.
هیدرالازین دارویی اعتیادآور نیست و هیچ‌گونه وابستگی روانی در فرد مصرف‌کننده پدید نمی‌آورد.
رگ‌ها به حضور پایدار دارو عادت دارند، بنابراین کاهش مقدار دارو باید آرام‌آرام و طی چند هفته باشد.
اندازه‌گیری روزانه فشار خون در منزل طی دوره کم کردن دوز، ایمنی این تغییر را تضمین می‌کند.
لابتالول و متیل‌دوپا معمولاً داروهای اولیه انتخابی برای مهار مداوم فشار در دوران بارداری هستند.
متیل‌دوپا بر مرکز تنظیم فشار در مغز اثر می‌گذارد، در حالی که هیدرالازین مستقیماً رگ‌های محیطی را باز می‌کند.
لابتالول به دلیل تغییرات کمتر روی ضربان قلب جنین، کاربرد وسیع‌تری در بخش‌های درمانی زنان پیدا کرده است.
داروهایی نظیر آملودیپین یا لوزارتان معمولاً با یک بار مصرف در روز پوشش درمانی ۲۴ ساعته می‌دهند.
هیدرالازین طول اثر کوتاه‌تری دارد و بیمار نیازمند دو تا چهار نوبت مصرف روزانه برای کنترل مطلوب است.
لوزارتان در بارداری به دلیل نقص کلیوی جنین منع مصرف دارد، اما هیدرالازین در صورت ضرورت استفاده می‌شود.
اگر عوارضی همچون سردرد پایدار، تپش مهارنشده یا دردهای مفصلی ایجاد شود، برنامه درمان بازبینی می‌شود.
با مشاهده نخستین نشانه‌های واکنش‌های شبه‌لوپوس، مصرف هیدرالازین بلافاصله توسط پزشک متوقف میگردد.
مسدودکننده‌های کانال کلسیم و داروهای دیگر شل‌کننده عروق از گزینه‌های مناسب جایگزین به شمار می‌روند.
بسیاری از مادران تزریق این دارو در اتاق زایمان یا بخش مراقبت‌های ویژه را تجربه کرده‌اند.
گزارش‌ها نشان می‌دهد آمپول تزریقی با سرعت بالایی ارقام بحرانی فشار خون را به محدوده ایمن برمی‌گرداند.
احساس ملایم داغی در گونه‌ها یا سردرد خفیف پس از تزریق از مواردی است که بیماران بیان می‌کنند.
بسیاری از بیماران در روزهای ابتدایی شروع قرص، احساس افزایش ضربان یا سردرد ضربان‌دار را بیان کرده‌اند.
افرادی که دارو را در ساعات ثابت و پس از وعده غذایی خورده‌اند، مشکلات گوارشی کمتری داشته‌اند.
مصرف داروی کمکی بتابلاکر باعث کنترل سریع تپش شده و پس از دو هفته عوارض به طور چشمگیری افت کرده است.
برخی افراد در درمان‌های درازمدت با دوزهای بالا، احساس گزگز و بی‌حسی انگشتان دست و پا را گزارش کرده‌اند.
پزشکان با اضافه کردن مکمل ویتامین ب۶ (پیریدوکسین خوراکی برای سلامت اعصاب محیطی) این احساس را برطرف کرده‌اند.
بیماران اشاره کرده‌اند که با مصرف این مکمل تجویزی، بی‌حسی دست و پا ظرف چند هفته تسکین یافته است.
موارد مصرف تأیید شده هیدرالازین
هیدرالازین یک گشادکننده عروق مستقیم است که عمدتاً برای درمان فشار خون بالا (هایپرتنشن) به کار می‌رود و دارای موارد مصرف تأیید شده زیر است:
هیدرالازین یک گشادکننده عروق مستقیم است و اثر اصلی آن بر روی شریان‌ها و شریانچه‌ها است، نه وریدها.
۱. موارد منع مصرف در بیماری‌ها
استفاده از هیدرالازین در شرایط پزشکی زیر مطلقاً ممنوع است یا به شدت توصیه نمی‌شود:
عوارض جانبی هیدرالازین به طور کلی به دو دسته تقسیم می‌شوند: عوارض قلبی-عروقی و سیستمیک ناشی از گشادکنندگی عروق و عوارض ایمونولوژیک (خودایمنی).
۱. عوارض جانبی بسیار شایع و شایع (بالای ۱۰ درصد)
این عوارض معمولاً ناشی از گشاد شدن عروق یا فعال شدن رفلکسی سیستم عصبی سمپاتیک هستند و اغلب در شروع درمان رخ می‌دهند:
۱. تداخلات مرتبط با داروهای کاهنده فشار خون (افزایش اثر)
۲. تداخلات مرتبط با داروهای ضدالتهاب و ضدانعقاد
۳. تداخلات مرتبط با متابولیسم دارو
هشدارها و احتیاط‌های مهم در مصرف هیدرالازین
استفاده ایمن و مؤثر از هیدرالازین مستلزم آگاهی کامل از عوارض بالقوه آن بر سیستم قلبی عروقی و سیستم ایمنی است.
اوردوز(مصرف بیش از حد) هیدرالازین و درمان
مصرف بیش از حد هیدرالازین می‌تواند منجر به عوارض جدی قلبی عروقی به دلیل گشادشدگی شدید عروق محیطی شود.توصیه‌های دارویی مخصوص پزشک
این توصیه‌ها برای تضمین ایمنی، اثربخشی و مدیریت صحیح درمان با هیدرالازین، به ویژه در ارتباط با عوارض جانبی قلبی و ایمونولوژیک آن، ضروری هستند.
| فنول دوپام مسیلات | ماینوکسیدیل |
| نیتروپروسید سدیم |
برای دسترسی به اطلاعات تخصصی و جامع در زمینه مقدارمصرف، فارماکولوژی،تداخلات دارویی و راهنمایی‌های کلینیکی،از وب‌سایت Medscape استفاده کنید.
Drugs.comبرای بررسی دقیق دوزها،عوارض جانبی،هشدارها و جزئیات کاربرد داروها،می‌توانید به وب‌سایت Drugs.com مراجعه کنید.
در شرايط خاص و نظارت ويژه پزشك قابل استفاده است: مطالعات حیوانی مواردی از عارضه جانبی برای جنین نشان داده است و مطالعات انسانی به اندازه کافی در دست نیست. منافع دارو در مقابل خطرات احتمالی، تعیین کننده مصرف یا عدم مصرف این دارو در دوران بارداری است.
| کد ژنریک | نام شکل دارویی | پرخطر | دما | حیاتی | برچسب هشدار بالا |
|---|---|---|---|---|---|
| 00631 |
قرص هیدرالازین هیدروکلراید ۱۰ میلی‌گرم |
||||
| 00632 |
آمپول هیدرالازین هیدروکلراید ۲۰ میلی‌گرم / میلی‌لیتر |
||||
| 11435 |
آمپول هیدرالازین هیدروکلراید ۲۵ میلی‌گرم |
||||
| 00633 |
قرص هیدرالازین هیدروکلراید ۲۵ میلی‌گرم |
||||
| 00634 |
قرص هیدرالازین هیدروکلراید ۵۰ میلی‌گرم |
