داروی رومی پلوستیم یک پروتئین ترکیبی و فعال کننده گیرنده هورمون ترومبوپویتین است که تولید پلاکت ها را در مغز استخوان تحریک می کند. این داروی بیولوژیک و زیر پوستی، تحولی بزرگ در مدیریت بالینی بیمارانی که از افت شدید و مقاوم پلاکت خون رنج می برند، ایجاد کرده است.
موارد مصرف تایید شده داروی رومی پلوستیماین دارو توسط سازمان های دارویی بین المللی برای شرایط خاص بالینی تایید شده است که نیازمند دقت و پایش مداوم توسط پزشک معالج است.
1. درمان ترومبوسیتوپنی ایمنی در بزرگسالان و کودکان
- رومی پلوستیم برای درمان ترومبوسیتوپنی ایمنی (کاهش خود ایمنی پلاکت های خون) در بیماران بزرگسال و همچنین کودکان یک ساله و بزرگ تر که پاسخ کافی به درمان های خط اول مانند کورتیکواستروئید ها، ایمونوگلوبولین های وریدی یا برداشتن طحال (اسپلنکتومی) نداده اند، تایید شده است.
نکات کاربردی و بالینی برای پزشک: - هدف درمانی محدود: پزشک باید بداند که هدف از تجویز این دارو، طبیعی کردن کامل تعداد پلاکت ها نیست. هدف بالینی اصلی، رساندن تعداد پلاکت ها به سطحی ایمن (معمولا بالای پنجاه هزار در میکرولیتر) است تا خطر خونریزی های کشنده کاهش یابد و بیمار بتواند زندگی طبیعی داشته باشد. افزایش بیش از حد پلاکت ها می تواند خطر لخته شدن خون را به شدت افزایش دهد.
- تنظیم دوز پله ای: درمان باید با دوز پایه یک میکروگرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن به صورت تزریق زیر پوستی و یک بار در هفته آغاز شود. پزشک موظف است هر هفته تعداد پلاکت ها را پایش کرده و دوز دارو را بر اساس پاسخ مغز استخوان بیمار با احتیاط بالا تنظیم کند تا پایداری در تعداد پلاکت ها حاصل شود.
- پرهیز از مصرف در موارد خفیف: این دارو نباید برای بیمارانی که صرفا کاهش بدون علامت پلاکت دارند و خطر خونریزی در ان ها پایین است، تجویز گردد.
2. درمان سندرم خون ساز ناشی از اشعه حاد
- مراجع بین المللی مصرف این دارو را برای افزایش شانس زنده ماندن در بزرگسالان و کودکانی که در معرض دوز های بسیار بالای و کشنده اشعه قرار گرفته اند (سندرم اشعه حاد) تایید کرده اند.
نکات کاربردی و بالینی برای پزشک: - مداخله اورژانسی: قرار گرفتن در معرض تابش های شدید هسته ای یا رادیواکتیو باعث تخریب سریع و گسترده مغز استخوان می شود. در این شرایط بحرانی، پزشک باید این دارو را در اسرع وقت و ترجیحا به صورت یک بار تزریق زیر پوستی با دوز بالا تجویز کند تا سلول های بنیادی باقی مانده در مغز استخوان برای تولید سریع پلاکت ها تحریک شوند و از مرگ بیمار به دلیل خونریزی های داخلی جلوگیری گردد.
موارد مصرف خارج برچسب داروی رومی پلوستیمبا توجه به مکانیسم اثر قدرتمند این دارو در تحریک مگاکاریوسیت ها (سلول های سازنده پلاکت)، متخصصان خون و سرطان شناسی در سراسر جهان از رومی پلوستیم برای مدیریت بالینی برخی شرایط پیچیده خونی به صورت خارج از برچسب استفاده می کنند.
1. مدیریت ترومبوسیتوپنی ناشی از شیمی درمانی
- بسیاری از بیماران مبتلا به تومور های بدخیم توپر یا سرطان های لنفاوی، به دلیل افت شدید پلاکت ها پس از دریافت دارو های سیتوتوکسیک، نیازمند تاخیر در جلسات شیمی درمانی یا کاهش دوز دارو های ضد سرطان هستند که این امر شانس بقای ان ها را کاهش می دهد.
نکات کاربردی و بالینی برای پزشک: - حفظ شدت درمان سرطان: انکولوژیست ها از رومی پلوستیم به عنوان یک درمان حمایتی خارج از برچسب استفاده می کنند تا تعداد پلاکت ها را در محدوده مجاز برای دریافت دوره بعدی شیمی درمانی نگه دارند. این رویکرد نیاز به تزریق مکرر فرآورده های پلاکتی را کاهش داده و به پزشک اجازه می دهد تا رژیم شیمی درمانی را با قدرت و زمان بندی استاندارد ادامه دهد.
2. سندرم های میلودیسپلاستیک با خطر پایین
- در بیمارانی که مغز استخوان ان ها دچار اختلال در بلوغ سلولی است (سندرم میلودیسپلاستیک) و همزمان از افت شدید پلاکت رنج می برند، رومی پلوستیم برای کاهش نیاز به انتقال خون تجویز می شود.
نکات کاربردی و بالینی برای پزشک: - هشدار بالینی بسیار مهم: تجویز این دارو در این گروه از بیماران یک شمشیر دو لبه است. پزشک باید آگاه باشد که تحریک گیرنده های فاکتور رشد در مغز استخوان این بیماران، می تواند باعث افزایش موقت سلول های نابالغ (بلاست ها) و در موارد نادر، تسریع در تبدیل بیماری به لوسمی حاد میلوئیدی (سرطان خون پیشرفته) شود. پایش بسیار دقیق و مکرر نمونه های خون محیطی و در صورت لزوم بررسی مجدد مغز استخوان در این بیماران کاملا حیاتی است.
3. کم خونی آپلاستیک مقاوم به درمان
- بیماران مبتلا به نارسایی شدید مغز استخوان که به درمان های استاندارد سرکوب کننده سیستم ایمنی پاسخ نداده اند، کاندید دریافت این دارو هستند.
نکات کاربردی و بالینی برای پزشک: - تحریک سلول های بنیادی: مطالعات بالینی نشان داده است که دارو های این خانواده می توانند علاوه بر تولید پلاکت، به بازیابی تدریجی سایر رده های سلولی خون (گلبول های قرمز و سفید) در کم خونی آپلاستیک کمک کنند. پزشک باید در نظر داشته باشد که پاسخ به درمان در این بیماران ممکن است ماه ها زمان ببرد و در صورت عدم مشاهده هر گونه بهبودی پس از یک دوره مشخص، دارو باید قطع شود تا از عوارض بیهوده جلوگیری گردد.
4. ترومبوسیتوپنی ناشی از بیماری های مزمن کبدی
- اگرچه دارو های هم خانواده این دارو به صورت خوراکی برای این منظور تاییدیه دارند، اما در مواردی که بیمار قادر به تحمل درمان های خوراکی نیست یا مشکل جذب گوارشی دارد، رومی پلوستیم قبل از انجام پروسیجر های تهاجمی (مانند کشیدن دندان یا بیوپسی کبد) تجویز می شود.
نکات کاربردی و بالینی برای پزشک: - خطر ترومبوز ورید پورت: پزشک گوارش و کبد باید بداند که تحریک سریع تولید پلاکت در بیماران مبتلا به سیروز کبدی، خطر لخته شدن خون در ورید پورت کبد را به شدت افزایش می دهد. بنابراین، این دارو باید با کمترین دوز موثر و صرفا برای رسیدن به حداقل پلاکت لازم برای انجام جراحی ایمن (معمولا پنجاه هزار تا هفتاد و پنج هزار) به کار رود و از افزایش بیشتر پلاکت ها به شدت پرهیز شود.
سلام. تو را بخدا قسمتان میدهم این آمپول را بدرستی در اختیار بیماران قرار دهید که خانواده ها مشکل پیدا نکنند. با تشکر من الله توفیق