ایمنوگلوبولین هپاتیت بی چیست و برای چه مواردی استفاده می شود؟

اطلاعات تخصصی

موارد مصرف ایمنوگلوبولین هپاتیت بی

موارد مصرف تایید شده
این محتوا بر اساس پروتکل های معتبر بین المللی و منابع مرجع پزشکی تدوین شده است تا راهنمای بالینی دقیقی برای پزشکان باشد. ایمنوگلوبولین هپاتیت بی برای ایجاد ایمنی غیر فعال موقت در افراد مستعد و بدون ایمنی کافی تجویز می شود.

پیشگیری پس از مواجهه حاد پرخطر

• یکی از کاربردهای اصلی این دارو پیشگیری پس از تماس تصادفی با خون یا مایعات بدن حاوی آنتی ژن سطحی ویروس است. این مواجهه شامل فرو رفتن سرسوزن آلوده در پوست، پاشیده شدن ترشحات آلوده به غشاهای مخاطی چشم و دهان یا بلع تصادفی است. برای پزشکان اورژانس و عفونی حیاتی است که تجویز این دارو را در سریع ترین زمان ممکن ترجیحا در بیست و چهار ساعت اول پس از مواجهه انجام دهند. تجویز همزمان واکسن در یک محل آناتومیک متفاوت برای ایجاد ایمنی فعال و طولانی مدت الزامی است. اثربخشی این دارو در صورت تجویز پس از هفت روز از زمان مواجهه اثبات نشده است.

پیشگیری در نوزادان متولد شده از مادران ناقل

• نوزادانی که از مادران مبتلا به عفونت حاد یا ناقل مزمن ویروس متولد می شوند در معرض خطر بالای ابتلا قرار دارند. طبق دستورالعمل های بالینی این دارو باید در دوازده ساعت اول پس از تولد به عضله ران نوزاد تزریق شود. تزریق همزمان واکسن در عضله ران مقابل بیش از نود درصد از انتقال عمودی عفونت و تبدیل شدن نوزاد به ناقل مزمن جلوگیری می کند. تاخیر در تزریق شانس موفقیت پیشگیری را به شدت کاهش می دهد.

مواجهه جنسی با فرد مبتلا به عفونت حاد

• در مواردی که فرد با بیمار مبتلا به عفونت حاد ویروسی تماس جنسی محافظت نشده داشته باشد تزریق این دارو توصیه می شود. زمان طلایی برای تجویز حداکثر چهارده روز پس از آخرین تماس جنسی است. در این شرایط نیز آغاز همزمان دوره کامل واکسیناسیون برای شریک جنسی مستعد کاملا ضروری است.

مواجهه خانگی با فرد مبتلا

• پروفیلاکسی با این دارو برای نوزادان زیر دوازده ماه که مراقب اولیه آنها به عفونت حاد مبتلا شده است الزامی می باشد. برای سایر اعضای خانواده که در معرض خطر هستند پیشگیری دارویی تنها در صورتی توصیه می شود که تماس خونی مشخصی با وسایل آلوده بیمار مانند مسواک یا تیغ اشتراکی رخ داده باشد.

موارد مصرف خارج برچسب

پیشگیری از عود عفونت پس از پیوند کبد

• مهم ترین و شایع ترین کاربرد خارج برچسب این دارو در بیمارانی است که به دلیل سیروز کبدی یا سرطان کبد ناشی از هپاتیت مزمن تحت عمل جراحی پیوند کبد قرار گرفته اند. هدف از تجویز جلوگیری از آلوده شدن کبد پیوندی جدید توسط ویروس های باقی مانده در گردش خون بیمار است.

نکات بالینی و کاربردی برای پزشک پیوند

• در پروتکل های استاندارد پیوند دوز بالایی از این دارو معمولا به صورت داخل وریدی در طول فاز بی کبدی حین عمل جراحی به بیمار تزریق می شود. پس از جراحی دوزهای نگهدارنده به صورت روزانه سپس هفتگی و در نهایت ماهانه تجویز می گردند.
•  امروزه متخصصان گوارش و کبد برای افزایش کارایی و کاهش هزینه های سنگین درمان این دارو را به صورت ترکیبی با داروهای ضد ویروسی خوراکی تجویز می کنند. نکته کلیدی در مدیریت این بیماران پایش دقیق و منظم سطح آنتی بادی در خون است. پزشک باید دوز و فواصل تزریق دارو را به گونه ای تنظیم کند که سطح آنتی بادی محافظتی همیشه بالاتر از حد استاندارد باقی بماند تا از رد پیوند یا تخریب کبد جدید جلوگیری شود.

مکانیسم اثر ایمنوگلوبولین هپاتیت بی

• ایمنوگلوبولین هپاتیت بی، با ایجاد ایمنی غیر فعال در افراد مستعد، به سرعت عمل می کند. این دارو حاوی تیتر بالایی از آنتی بادی های خنثی کننده علیه آنتی ژن سطحی ویروس هپاتیت بی است که از پلاسمای اهدا کنندگان انسانی با سطح ایمنی بسیار بالا جمع آوری و خالص سازی شده است.
• مکانیسم اصلی به این صورت است که آنتی بادی های موجود در این فراورده دارویی، مستقیما به آنتی ژن های سطحی ویروس در گردش خون متصل می شوند. این اتصال با خنثی سازی ویروس، از متصل شدن آن به گیرنده های اختصاصی سلول های کبدی و ورود ویروس به داخل هپاتوسیت ها به شدت جلوگیری می کند. در نتیجه این فرایند خنثی سازی، ویروس نمی تواند چرخه تکثیر خود را در کبد آغاز کند.
• علاوه بر این، اتصال آنتی بادی به ذرات ویروسی باعث فعال شدن سیستم کمپلمان و افزایش فاگوسیتوز ویروس های پوشیده شده با آنتی بادی، توسط ماکروفاژ ها و سیستم ایمنی میزبان می شود. پزشکان باید توجه داشته باشند که این دارو بر خلاف واکسن، ایمنی بسیار سریع اما کاملا موقت ایجاد می کند و برای ایجاد ایمنی فعال و حافظه ایمونولوژیک در بیمار، حتما باید دوره کامل واکسیناسیون به صورت همزمان، اما در نواحی متفاوت آناتومیک آغاز شود.

فارماکوکینتیک ایمنوگلوبولین هپاتیت بی

جذب

• پس از تزریق عضلانی، مولکول های درشت ایمنوگلوبولین به کندی اما به طور کامل از طریق مجاری لنفاوی جذب جریان خون می شوند. زمان رسیدن به حداکثر غلظت سرمی در تزریق عضلانی، معمولا بین یک تا شش روز متغیر است. در مقابل، در تزریق وریدی که معمولا در شرایط خاص بیمارستانی مانند حین عمل پیوند کبد استفاده می شود، حداکثر غلظت محافظتی آنتی بادی بلافاصله پس از پایان انفوزیون در خون بیمار به دست می آید.

توزیع

• پس از ورود به گردش خون سیستمیک، آنتی بادی ها به سرعت بین مایعات داخل عروقی و فضای خارج عروقی توزیع می شوند. حجم توزیع دارو، تقریبا معادل حجم پلاسمای خون بیمار است. معمولا پس از حدود یک هفته از تزریق، تعادل غلظتی بین خون و فضاهای بافتی برقرار می شود که در این زمان غلظت سرمی نسبت به روز اول افت محسوسی را نشان می دهد.

متابولیسم و دفع

• ایمنوگلوبولین ها پروتئین های ساختاری پیچیده ای هستند و متابولیسم کبدی با واسطه آنزیم های سیتوکروم به معنای کلاسیک آن ندارند. این مولکول های درشت به تدریج توسط سیستم رتیکولواندوتلیال در سراسر بدن کاتابولیزه می شوند و در نهایت به آمینو اسید های سازنده خود تجزیه می گردند تا مجددا در چرخه سنتز پروتئین های بدن استفاده شوند. به همین دلیل مکانیسم دفع کلیوی در پاکسازی این دارو نقشی ندارد و نارسایی کلیه تاثیری بر کلیرانس یا تنظیم دوز آن نخواهد داشت.

نیمه عمر

• نیمه عمر دفعی این دارو در افراد با عملکرد طبیعی سیستم ایمنی، به طور متوسط بین بیست و یک تا بیست و چهار روز است اما ممکن است در برخی بیماران بر اساس شرایط فیزیولوژیک تا سی روز نیز طول بکشد. نکته بسیار مهم بالینی این است که نیمه عمر دارو در بیماران گیرنده پیوند کبد که بار ویروسی بالایی در خون دارند، یا در بیمارانی که دچار خونریزی های وسیع یا اگزودای شدید هستند، به شدت کاهش می یابد. در این شرایط پزشک معالج باید با پایش مکرر و منظم تیتر آنتی بادی، فواصل تزریق را کوتاه تر کند تا سطح محافظتی دارو در خون بیمار افت نکند.

منع مصرف ایمنوگلوبولین هپاتیت بی

موارد منع مصرف در بیماری ها و شرایط بالینی

حساسیت مفرط و آنافیلاکسی

• مطلق ترین مورد منع مصرف این دارو، سابقه حساسیت مفرط یا واکنش های آنافیلاکتیک شدید به سایر فراورده های ایمنوگلوبولین انسانی است. پزشک باید پیش از تجویز، سابقه حساسیت دارویی بیمار به فراورده های خونی را به دقت بررسی کند. در صورت بروز هرگونه واکنش آلرژیک حین تزریق، فرایند باید بلافاصله متوقف شده و درمان های اورژانسی شامل اپی نفرین و آنتی هیستامین ها آغاز گردد.

کمبود مادرزادی ایمنوگلوبولین آ

• بیمارانی که دچار کمبود شدید و انتخابی ایمنوگلوبولین آ هستند، در معرض خطر بالایی برای بروز واکنش های شدید آلرژیک قرار دارند. از آنجا که این داروی مشتق از پلاسما ممکن است حاوی مقادیر ناچیزی از ایمنوگلوبولین آ باشد، سیستم ایمنی این بیماران ممکن است علیه آن آنتی بادی تولید کرده و واکنش آنافیلاکتیک کشنده ای ایجاد کند. تجویز این دارو در این گروه از بیماران نیازمند سنجش دقیق سود و زیان و آمادگی کامل برای احیای قلبی ریوی است.

اختلالات انعقادی و ترومبوسیتوپنی

• از آنجا که فرم رایج این دارو به صورت تزریق عضلانی تجویز می شود، در بیماران مبتلا به ترومبوسیتوپنی شدید، هموفیلی یا سایر اختلالات انعقادی خطرناک، خطر خونریزی شدید و تشکیل هماتوم در محل تزریق وجود دارد. در این موارد، پزشک باید تزریق عضلانی را با احتیاط فراوان انجام دهد و پس از تزریق، فشار فیزیکی مداوم بدون مالش را برای حداقل دو دقیقه روی محل اعمال کند.

موارد منع مصرف در بارداری و شیردهی

مصرف در دوران بارداری

• بارداری به هیچ وجه منع مصرفی برای دریافت ایمنوگلوبولین هپاتیت بی محسوب نمی شود. بر اساس پروتکل های بیماری های عفونی زنان و زایمان، اگر مادر باردار تماس پرخطری با ویروس داشته باشد، تجویز سریع این دارو برای حفظ سلامت مادر و جلوگیری از انتقال ویروس به جنین کاملا ضروری و اورژانسی است. هیچ گونه شواهد بالینی مبنی بر آسیب به جنین یا بروز ناهنجاری های مادرزادی در پی مصرف این دارو در دوران بارداری گزارش نشده است.

مصرف در دوران شیردهی

• شیردهی نیز مانعی برای دریافت این دارو نیست. مولکول های ایمنوگلوبولین در صورت ترشح در شیر مادر، در دستگاه گوارش نوزاد هضم شده و خطری برای او ایجاد نمی کنند. بنابراین، مادرانی که در دوران شیردهی نیازمند دریافت این پروفیلاکسی هستند، می توانند بدون نگرانی به شیردهی خود ادامه دهند.

موارد منع مصرف در کودکان و نوزادان

• هیچ گونه منع مصرف سنی برای این دارو وجود ندارد. در واقع، یکی از حیاتی ترین کاربردهای این دارو، تزریق آن به نوزادان تازه متولد شده از مادران ناقل ویروس است. این تزریق که باید در دوازده ساعت اول پس از تولد انجام شود، یک اقدام نجات بخش برای جلوگیری از ابتلای نوزاد به عفونت مزمن کبدی است.
• تنها احتیاط لازم در گروه اطفال، توجه به حجم عضله برای تزریق است. در نوزادان، تزریق حتما باید در عضله ران انجام شود و پزشک باید از تزریق در ناحیه گلوتئال به دلیل خطر آسیب به عصب سیاتیک و اثربخشی کمتر خودداری کند. در کودکان مبتلا به اختلالات انعقادی نیز همانند بزرگسالان، تمهیدات لازم برای جلوگیری از خونریزی عضلانی باید در نظر گرفته شود.

عوارض جانبی ایمنوگلوبولین هپاتیت بی

عوارض موضعی در محل تزریق

• شایع ترین عارضه جانبی گزارش شده، واکنش در محل تزریق عضلانی است. درد، حساسیت به لمس، تورم و قرمزی در محل تزریق در حدود 20 تا 30 درصد از بیماران رخ می دهد. این واکنش ها معمولا نیاز به مداخله دارویی جدی ندارند و طی چند ساعت تا چند روز به صورت خود به خود برطرف می شوند.

عوارض سیستم عصبی مرکزی

• سردرد یکی از عوارض نسبتا شایع است که در حدود 2 تا 10 درصد از دریافت کنندگان مشاهده می شود. همچنین، احساس سرگیجه و سبکی سر در کمتر از 2 درصد بیماران پس از تزریق گزارش شده است.

عوارض گوارشی

• مشکلات گوارشی به طور عمده شامل حالت تهوع است که در 1 تا 5 درصد موارد بروز می کند. استفراغ و دردهای شکمی با شیوع بسیار کمتری و در حدود 1 درصد بیماران دیده می شود.

عوارض سیستم اسکلتی عضلانی

• دردهای عضلانی در حدود 1 تا 3 درصد و دردهای مفصلی در حدود 2 درصد از بیماران پس از دریافت این فراورده بیولوژیک گزارش شده است. این عوارض عموما با داروهای مسکن معمول و استراحت قابل کنترل هستند.

عوارض عمومی و سیستمیک

• احساس خستگی، ضعف و بی حالی در 1 تا 5 درصد از افراد بروز می کند. همچنین، تب خفیف و لرز در حدود 1 تا 5 درصد از بیماران، به ویژه در ساعات اولیه پس از تزریق، مشاهده می شود.

عوارض پوستی و واکنش های آلرژیک

• خارش، کهیر و بثورات پوستی در کمتر از 1 درصد موارد رخ می دهد. واکنش های آلرژیک شدید و سیستمیک مانند آنافیلاکسی بسیار نادر هستند و در کمتر از 0.1 درصد بیماران گزارش شده اند. با این حال، به دلیل ماهیت بیولوژیک دارو و خطر واکنش های حساسیت زای ناگهانی، پزشک باید همیشه آمادگی لازم برای مدیریت آنافیلاکسی و تجویز اپی نفرین را در مراکز درمانی داشته باشد.

تداخلات دارویی ایمنوگلوبولین هپاتیت بی

تداخلات دارویی ایمنوگلوبولین هپاتیت بی
مهم ترین تداخل دارویی این فراورده با واکسن های ویروسی زنده است. آنتی بادی های موجود در ایمنوگلوبولین هپاتیت بی می توانند با ویروس های زنده ضعیف شده در واکسن ها تداخل ایجاد کرده و مانع از ایجاد پاسخ ایمنی مناسب در بیمار شوند.

واکسن سرخک، اوریون و سرخجه

• نوع تداخل از نوع کاهش اثربخشی واکسن است. تجویز ایمنوگلوبولین هپاتیت بی می تواند پاسخ ایمنی به این واکسن ها را مختل کند. پزشک باید تجویز این واکسن ها را حداقل سه ماه پس از دریافت ایمنوگلوبولین به تعویق بیندازد. اگر بیمار در فاصله چهارده روز قبل از دریافت ایمنوگلوبولین واکسینه شده باشد، ممکن است نیاز به واکسیناسیون مجدد پس از گذشت زمان مناسب باشد.

واکسن آبله مرغان

• نوع تداخل مشابه واکسن سرخک و از نوع کاهش اثربخشی است. آنتی بادی های دارویی ویروس واکسن را خنثی می کنند و واکسیناسیون باید با تاخیر انجام شود تا ایمنی فعال به درستی در بدن بیمار شکل بگیرد.

تداخل با غذا

• از آنجا که ایمنوگلوبولین هپاتیت بی به صورت تزریق عضلانی یا وریدی تجویز می شود، هیچ گونه تداخل شناخته شده ای با مواد غذایی و مصرف خوراکی ها ندارد. بیماران نیازی به رعایت رژیم غذایی خاصی پیش از تزریق یا پس از آن ندارند و جذب دارو تحت تاثیر غذا قرار نمی گیرد.

تداخل در نتایج آزمایشگاهی
انتقال غیرفعال آنتی بادی ها از طریق این دارو می تواند منجر به بروز تداخلات مهمی در تفسیر آزمایش های بالینی شود که پزشکان باید به دقت آن ها را مد نظر قرار دهند.

مثبت شدن کاذب تست های سرولوژی

• پس از تزریق این دارو، افزایش موقت و غیرفعال انواع مختلف آنتی بادی ها در خون بیمار رخ می دهد. این موضوع می تواند باعث مثبت شدن کاذب تست های سرولوژیک برای عفونت های دیگر شود و پزشک را در تشخیص بیماری های عفونی دچار خطا کند.

مثبت شدن تست کومبس

• آنتی بادی های منتقل شده ممکن است به گلبول های قرمز متصل شوند و باعث مثبت شدن کاذب تست مستقیم آنتی گلبولین یا همان تست کومبس شوند که این موضوع باید در ارزیابی همولیز در نظر گرفته شود.

تداخل با دستگاه های تست قند خون

• برخی از فرمولاسیون های ایمنوگلوبولین دارای مالتوز به عنوان تثبیت کننده هستند. مالتوز می تواند در برخی از دستگاه های اندازه گیری قند خون، به ویژه دستگاه های مبتنی بر گلوکز دهیدروژناز، باعث خوانش کاذب و بسیار بالای قند خون شود. این تداخل می تواند منجر به تجویز غیرضروری انسولین و افت شدید قند خون بیمار گردد.

هشدار ها ایمنوگلوبولین هپاتیت بی

هشدارهای بالینی ایمنوگلوبولین هپاتیت بی برای پزشکان
این بخش بر اساس مستندات سازمان غذا و داروی آمریکا و دستورالعمل های معتبر عفونی تدوین شده است و آگاهی از این موارد برای پزشکان در مدیریت عوارض و تداخلات الزامی است.

خطر حوادث ترومبوآمبولیک و ترومبوز

• تجویز فراورده های ایمنوگلوبولین می تواند با خطر بروز حوادث ترومبوآمبولیک مانند سکته مغزی، آمبولی ریه، ترومبوز ورید عمقی و انفارکتوس میوکارد همراه باشد. این خطر به ویژه در بیمارانی که عوامل خطر ساز مانند سن بالا، بی حرکتی طولانی مدت، شرایط افزایش انعقاد پذیری خون، سابقه ترومبوز شریانی یا وریدی، استفاده از استروژن ها و بیماری های قلبی عروقی دارند، به شدت افزایش می یابد. پزشک باید قبل از تجویز، به ویژه در فرم های وریدی، وضعیت هیدراتاسیون بیمار را بررسی کرده و از تزریق سریع دارو خودداری کند.

خطر انتقال عوامل عفونی

• از آنجا که این دارو از پلاسمای انسانی تهیه می شود، علیرغم تمامی مراحل دقیق غربالگری اهدا کنندگان و فرایندهای غیر فعال سازی و حذف ویروس ها در زمان تولید مانند پاستوریزاسیون، همچنان خطر تئوریک برای انتقال عوامل عفونی ناشناخته یا پاتون های مقاوم مانند عامل بیماری کروتزفلد جاکوب وجود دارد. پزشکان موظف هستند پیش از تجویز، منافع دریافت دارو را در برابر این خطر تئوریک برای بیمار ارزیابی کنند.

تداخل با اثربخشی واکسن های زنده ضعیف شده

• تجویز این دارو می تواند پاسخ ایمنی بدن به واکسن های زنده ویروسی مانند سرخک، اوریون، سرخجه و آبله مرغان را مختل کند. آنتی بادی های غیر فعال موجود در این فراورده، ویروس های واکسن را پیش از ایجاد ایمنی فعال خنثی می کنند. بنابراین، پزشک باید تجویز این واکسن های زنده را حداقل تا سه ماه پس از دریافت ایمنوگلوبولین هپاتیت بی به تعویق بیندازد. در صورت نیاز به واکسیناسیون همزمان با واکسن هپاتیت بی که یک واکسن کشته شده و نوترکیب است، هیچ منعی وجود ندارد اما حتما باید در دو محل آناتومیک مجزا تزریق شوند.

تداخل در نتایج آزمایشگاهی و سرولوژی

• ورود حجم بالایی از آنتی بادی های مختلف از طریق این دارو به خون بیمار، می تواند باعث مثبت شدن کاذب برخی تست های سرولوژیک شود. این پدیده می تواند پزشک را در تفسیر نتایج آزمایشگاهی مانند تست کومبس، شمارش رتیکولوسیت ها و تست های تشخیصی سایر عفونت ها دچار اشتباه کند. آگاهی از سابقه تزریق اخیر دارو برای تفسیر صحیح آزمایش ها کاملا ضروری است.

مسمومیت ایمنوگلوبولین هپاتیت بی و درمان
با توجه به ماهیت بیولوژیک و فارماکوکینتیک این دارو، اوردوز به معنای مسمومیت شیمیایی حاد و کلاسیک در مورد آن مطرح نیست. با این حال، دریافت مقادیر بسیار بالاتر از دوز درمانی می تواند پیامدهای بالینی خاصی به همراه داشته باشد که نیازمند مدیریت توسط پزشک است.

علائم و پیامدهای مسمومیت

• دریافت دوزهای بیش از حد، به ویژه اگر به صورت وریدی در بیماران پیوندی تجویز شود، می تواند منجر به افزایش شدید ویسکوزیته خون شود. سندرم هایپرویسکوزیته می تواند خطر بروز ترومبوز، ایسکمی بافتی و اختلالات قلبی و عروقی را به شدت افزایش دهد. همچنین در بیماران مسن یا بیماران مبتلا به نارسایی کلیوی، حجم بالای فراورده می تواند باعث اضافه بار مایعات و نارسایی احتقانی قلب شود.

مدیریت و درمان مسمومیت

پادزهر یا آنتی دوت اختصاصی برای اوردوز این دارو وجود ندارد و درمان کاملا حمایتی و علامتی است. در صورت شک به اوردوز، اقدامات زیر برای پزشک توصیه می شود:

• توقف فوری تزریق در صورت استفاده از فرم وریدی.
• پایش دقیق علائم حیاتی، وضعیت همودینامیک و برون ده ادراری بیمار.
• بررسی دقیق بیمار از نظر علائم ترومبوز یا آمبولی در اندام ها، ریه و سیستم عصبی مرکزی.
• در صورت بروز علائم سندرم هایپرویسکوزیته شدید، ممکن است انجام پلاسمافرزیس برای کاهش سریع غلظت پروتئین های پلاسما و کاهش ویسکوزیته خون ضرورت یابد.
• مدیریت اضافه بار مایعات با استفاده از دیورتیک ها در صورت لزوم و حفظ تعادل الکترولیتی.

توصیه های دارویی ایمنوگلوبولین هپاتیت بی

توصیه های دارویی ایمنوگلوبولین هپاتیت بی برای بیمار
پزشک موظف است هنگام تجویز این دارو، نکات زیر را به صورت واضح و قابل فهم به بیمار آموزش دهد:

اهمیت تکمیل دوره واکسیناسیون

• به بیمار توضیح دهید که این دارو تنها ایمنی موقت و فوری ایجاد می کند. برای ایجاد ایمنی دائمی، بیمار باید حتما دوره کامل واکسن هپاتیت بی را طبق برنامه زمان بندی شده دریافت کند. این دارو جایگزین واکسن نیست.

تاخیر در دریافت واکسن های زنده

• به بیمار هشدار دهید که دریافت این دارو می تواند اثر واکسن های ویروسی زنده مانند سرخک، اوریون، سرخجه و آبله مرغان را خنثی کند. بیمار باید تا سه ماه پس از تزریق این دارو، از دریافت این واکسن ها خودداری کند.

پایش علائم حساسیت

• بیمار باید از علائم واکنش های حساسیتی شدید آگاه باشد. به او بگویید در صورت بروز تنگی نفس، تورم صورت یا گلو، بثورات پوستی شدید، افت فشار خون و سرگیجه بلافاصله به اورژانس مراجعه کند.

درد در محل تزریق

• به بیمار اطلاع دهید که احساس درد، تورم و قرمزی در محل تزریق عضلانی طبیعی است و معمولا پس از چند روز برطرف می شود. استفاده از کمپرس سرد می تواند به کاهش این علائم کمک کند.

احتیاط در اندازه گیری قند خون

• اگر فراورده تجویزی حاوی قند مالتوز است، به بیماران دیابتی هشدار دهید که ممکن است دستگاه های تست قند خون خانگی آن ها عدد قند خون را به صورت کاذب بالا نشان دهند. این موضوع می تواند منجر به تزریق اشتباه انسولین و افت شدید قند خون شود. بیمار باید از روش های جایگزین برای اندازه گیری قند خون استفاده کند.

توصیه های دارویی ایمنوگلوبولین هپاتیت بی مخصوص پزشک
این بخش شامل نکات تخصصی و بالینی است که پزشکان باید در زمان تجویز و تزریق این دارو مد نظر قرار دهند:

زمان طلایی تجویز

• اثربخشی این دارو به شدت وابسته به زمان است. برای پیشگیری پس از مواجهه مانند فرو رفتن سوزن آلوده یا تماس جنسی، دارو باید در اسرع وقت و ترجیحا در دوازده تا بیست و چهار ساعت اول پس از تماس تزریق شود. اثربخشی دارو پس از گذشت هفت روز از مواجهه به شدت کاهش می یابد و معمولا توصیه نمی شود.

نوزادان متولد شده از مادران آلوده

• در نوزادانی که از مادران مبتلا به هپاتیت بی متولد می شوند، این دارو باید همراه با دوز اول واکسن هپاتیت بی در دوازده ساعت اول پس از تولد تزریق شود تا از انتقال عمودی عفونت جلوگیری گردد.

محل و نحوه تزریق

• این دارو معمولا به صورت تزریق عضلانی عمیق تجویز می شود. در بزرگسالان عضله دلتوئید و در نوزادان و کودکان خردسال قسمت جلویی و خارجی ران بهترین محل تزریق است. هرگز نباید این دارو را در ناحیه سرینی تزریق کرد، زیرا جذب آن کاهش می یابد.

تزریق همزمان با واکسن

• در صورت نیاز به شروع همزمان واکسیناسیون فعال، حتما واکسن هپاتیت بی و ایمنوگلوبولین را در دو محل تشریحی کاملا متفاوت و با سرنگ های مجزا تزریق کنید تا آنتی بادی های دارو باعث خنثی شدن آنتی ژن های واکسن نشوند.

خطر آنافیلاکسی و کمبود آنتی بادی ا

• بیمارانی که دارای کمبود انتخابی ایمنوگلوبولین نوع ا هستند، در معرض خطر بالای واکنش های شدید آنافیلاکتیک قرار دارند. پیش از تجویز، سابقه حساسیت های دارویی بیمار را بررسی کنید و همیشه تجهیزات احیا و اپی نفرین را در دسترس داشته باشید.

اختلال در انعقاد خون

• در بیمارانی که دچار اختلالات خونریزی دهنده شدید هستند یا داروهای ضدانعقاد مصرف می کنند، تزریق عضلانی باید با احتیاط فراوان و در صورت امکان با استفاده از سوزن های نازک تر انجام شود. پس از تزریق، فشار مستقیم بر محل برای جلوگیری از ایجاد هماتوم ضروری است. در شرایط خاص، ممکن است نیاز به استفاده از فرمولاسیون های وریدی باشد.

تفسیر نتایج آزمایشگاهی

• به خاطر داشته باشید که افزایش موقت آنتی بادی ها پس از تزریق این دارو می تواند باعث مثبت شدن کاذب تست های سرولوژیک مختلف شود. این موضوع را در زمان درخواست و تفسیر آزمایش های عفونی در ماه های پس از تزریق لحاظ کنید.