دگزامتازون

کورتیکواستروئیدها
! هشدار ! تجويز و تعيين دوز دارو به عهده پزشک مي باشد و داروياب مسئوليتي در خصوص مصرف خود سرانه دارو ندارد
دارو ها موارد مصرف مختلفی دارند ، ممکن است هدف پزشک در تجویز این دارو در دارویاب ذکر نشده باشد

دگزامتازون چیست؟
دگزامتازون دارویی از خانواده کورتیکواستروئیدها (کورتون ها) می باشد که به صورت خوراکی و تزریقی استفاده می‌شود.
کورتیکواستروئیدها به صورت طبیعی در بدن تولید می شوند تا به حفظ سلامتی کمک نمایند. مصرف کورتیکواستروئیدها به صورت دارو در بیماری های التهابی و خود ایمنی به بدن کمک می کند تا این شرایط را بهتر پشت سر بگذارد و علائم بیماری و التهاب را برطرف نماید.
استروئیدهای خوراکی در درمان طیف گسترده ای از بیماری ها استفاده می شوند. به طور مثال در بیماری های التهابی روده( کرون و سندروم روده تحریک پذیر )، بیماری های خود ایمنی (مانند لوپوس)، بیماری‌های مفصلی و ماهیچه ای(مانند روماتوئید آرتریت)و حساسیت‌ها کاربرد دارند. دگزامتازون همچنین در درمان برخی سرطان ها و در افرادی که درمان تسکینی دریافت می‌نمایند نیز تجویز می‌گردد. در کودکان نیز در برخی مشکلات تنفسی این دارو تجویز می‌شود. علاوه بر کاربرد درمانی، دگزامتازون در برخی موارد کاربرد تشخیصی نیز دارد. به طور مثال در تشخیص بیماری کوشینگ (نوعی اختلال غدد فوق کلیوی) از دگزامتازون استفاده می شود.
پیش از شروع مصرف دگزامتازون
-در صورتی که فشار خون بالایی دارید، پزشک را در جریان قرار دهید.
-در صورت سابقه ی حمله ی قلبی یا هرگونه ناراحتی قلبی-عروقی و نارسایی کبدی یا کلیوی حتما پزشک را مطلع نمایید.
-در صورت سابقه ی خانوادگی دیابت یا بیماری چشمی گلوکوم( آب سیاه )پزشک را در جریان قرار دهید.
-در صورت ابتلا به هرگونه اختلال ذهنی به پزشک اطلاع دهید.
-چنانچه مبتلا به اختلالات تیروئید، پوکی استخوان ،صرع و اختلالات عضلانی( مانند میاستنی گراویس)، زخم معده و بیماری های روده ای می باشید، پزشک را در جریان قرار دهید.
-چنانچه باردار یا شیرده می باشید و یا تصمیم به بارداری دارید به پزشک خود اطلاع دهید. برخی استروئیدهای خوراکی از جمله دگزامتازون را میتوان در دوران شیردهی تجویز نمود با این حال بهتر است پزشک شرایط مادر و کودک را برای مصرف دارو ارزیابی نماید.
-در صورتی که در زمان شروع درمان با این دارو مبتلا به عفونت خاصی می باشید، حتما پزشک را در جریان قرار دهید.
-چنانچه سابقه بیماری های انعقادی و تشکیل لخته های خون در عروق خود را دارید، به پزشک خود اطلاع دهید.
-سابقه ی هر گونه واکسیناسیون در چند ماه اخیر را به پزشک خود اعلام نمایید.
-لیست کاملی از کلیه داروها، فرآورده های مکمل و گیاهی مصرفی خود را در اختیار پزشک یا داروساز قرار دهید.
-در صورت سابقه ی حساسیت به دگزامتازون یا سایر داروهای استروئیدی(مانند بتامتازون پردنیزولون ، متیل پردنیزولون، تریامسینولون، فلودروکورتیزون ...)یا در صورت درد عضلانی شدید پس از دریافت این داروها پزشک را در جریان قرار دهید.

نحوه صحیح مصرف دگزامتازون
-دگزامتازون را دقیقا به مقداری که پزشک برای شما تجویز نموده است مصرف نمایید با توجه به علت تجویز دارو و شرایط بیمار، ممکن است مصرف دارو به صورت تک دوز یا برای دوره ی درمانی طولانی تر تجویز گردد.
-در صورتی که دارو به صورت تک دوز تجویز شده باشد، پزشک به شما خواهد گفت که چه زمانی آن را مصرف نمایید. در صورتی که دگزامتازون برای دوره ی درمانی طولانی تر تجویز شده باشد، به طور معمول مصرف آن به صورت یک مرتبه در روز پس از صبحانه میباشد. با این حال در برخی موارد همچون تشخیص سندروم کوشینگ و اختلالات غدد فوق کلیوی مصرف این دارو شب ها پیش از خواب توصیه می‌شود.
-دگزامتازون خوراکی را همراه با یک وعده غذایی سبک و یک لیوان آب مصرف نمایید.
-در صورت فراموش کردن یک نوبت مصرف دارو، به محض یادآوری دارو را با یک وعده غذای سبک مصرف نمایید. چنانچه مصرف دارو را یک روز کامل فراموش نمودید، از مصرف نوبت فراموش شده خودداری نموده و نوبت بعدی را طبق روال سابق مصرف نمایید و از دو برابر نمودن مقدار مصرفی دارو در یک نوبت خودداری کنید.
-مصرف این دارو را تا زمانی که پزشک برای شما تجویز نموده است ادامه دهید. در صورتی که دگزامتازون را بیش از سه هفته مصرف کرده باشید، قطع ناگهانی دارو می‌تواند عوارض جدی در بر داشته باشد.به همین دلیل لازم است قطع مصرف این دارو به صورت تدریجی و تحت نظر پزشک انجام گیرد.

توصیه ها
-در صورتی که مدت دوره درمان شما با این دارو بیش از سه هفته می باشد، پیشنهاد می‌شود کارتی تهیه نمایید و در آن مصرف این دارو به همراه مقدار و مدت زمان مصرف و نوع بیماری خود را بنویسید و این کارت را در وسایل شخصی خود همیشه همراهتان داشته باشید. این کار کمک می نماید تا در صورت بروز حوادث و اتفاقات غیر مترقبه، اقدامات مناسب تری برای شما انجام شود.
-در صورتی که قرار است تحت عمل جراحی، اقدامات دندانپزشکی و یا آزمایشات بالینی خاصی قرار بگیرید، حتما پزشک درمانگر خود را در جریان مصرف این دارو قرار دهید تا در صورت لزوم تغییرات لازم در مقدار مصرف دارو اعمال شود.
-در مدت درمان با این دارو لازم است تحت نظر بمانید و به صورت منظم و دوره ای به پزشک مراجعه نمایید تا روند درمان و بهبودی شما را ارزیابی نماید و آزمایشات و بررسی‌های لازم را انجام دهد ‏و عوارض ناخواسته ي دارويي را در صورت وقوع، مديريت نمايد.
-دگزامتازون سیستم ایمنی بدن شما را تضعیف می کند به همین خاطر در صورت احساس علائم هرگونه بیماری (حتی علائم سرماخوردگی)، لازم است به پزشک مراجعه نمایید. همچنین جهت جلوگیری از ابتلا به بیماری های مسری، در این مدت بهداشت فردی را بیشتر رعایت کنید و تا حد امکان از تماس نزدیک با افراد بیمار بپرهیزید.
-استفاده از برخی واکسن ها در مدت درمان با دگزامتازون نامناسب می باشد. به همین خاطر در صورت نیاز به هرگونه واکسیناسیون پزشک یا مسئول مربوطه را در جریان مصرف داروهای استروئیدی از جمله دگزامتازون قرار دهید.
-پیش از خرید هرگونه دارو داروساز را در جریان مصرف دگزامتازون قرار دهید تا از مناسب بودن مصرف همزمان داروی جدید با این دارو اطمینان حاصل نمایید.
-از مصرف این دارو بدون تجویز پزشک و جهت بهبود علائم عفونت ها و سرماخوردگی ها جدا خودداری نمایید. اگرچه مصرف این دارو در بعضی شرایط نجات دهنده و ضروری می باشد، اما مصرف بیش از حد یا غیر ضروری آن عوارض بسیاری در پی دارد تا جایی که می تواند علائم بیماری اصلی را به صورت موقت از بین ببرد و باعث پیشرفت بیماری به صورت خاموش و پنهانی گردد که این امر تبعات زیادی در پی دارد.

عوارض ناخواسته دارویی دگزامتازون
-علیرغم اینکه مصرف این دارو در مواقع لزوم بسیار مفید و حتی حیات بخش می باشد، اما با توجه به اثری که بر روی سیستم ایمنی بدن می‌گذارد می‌تواند عوارض ناخواسته نیز در بر داشته باشد.با این حال در شرایطی که پزشک تشخیص می‌دهد ،فواید مصرف دارو از عوارض آن بیشتر می باشد و اگربیمارتحت نظر پزشک باشد، می‌ توان عوارض دارویی را نیز به موقع مدیریت کرد.
-عوارض گوارشی از جمله درد شکمی، سوء هاضمه و تهوع ممکن است با مصرف این دارو ایجاد شود.مصرف دارو همراه یا پس از وعده غذایی سبک و پرهیز از غذاهای پرچرب و پر ادویه، می‌تواند از وقوع آنها پیشگیری نماید با این حال در صورت مشاهده ی استفراغ یا مدفوع خونی حتما به پزشک مراجعه نمایید.
-ضعف عضلانی یا احساس خستگی خصوصاً در مصرف طولانی مدت از عوارض شایع مصرف استروئید ها می باشد. لذا تا زمانی که اثرات دارو با قیست، از رانندگی و کار با ابزارهای خطرناک خودداری نمایید.
-در صورت تغییر در خلق و خو (خصوصاً در ابتدای درمان با دگزامتازون)و در صورتی که احساس گیجی یا زودرنجی و اضطراب آزارتان می دهد حتما به پزشک مراجعه نمایید.
-در صورت بروز اختلال در خواب، سردرد، افزایش وزن و اختلال در قاعدگی با پزشک خود مشورت نمایید.
-مصرف دگزامتازون بدن را بیش از پیش مستعد عفونت می‌نماید. به همین دلیل لازم است بهداشت فردی را بیشتر رعایت نمایید و در صورت بروز علائم عفونت (گلو درد،تب و..) به پزشک مراجعه نمایید.
-مصرف طولانی مدت کورتیکواستروئیدها می‌تواند عوارض بیشتری در بر داشته باشد به همین خاطر لازم است بیمار در مدت درمان تحت نظر پزشک باشد و بررسی های لازم جهت کنترل عوارض توسط پزشک به صورت منظم انجام گیرد.
-
مصرف طولانی مدت دگزامتازون بر روی استحکام استخوان ها اثر می گذارد به همین‌خاطر سنجش تراکم استخوان در بیماران بسیار حائز اهمیت می باشد و در صورت بروز پوکی استخوان، لازم است درمان‌های لازم شروع شود و بیمار در فعالیت‌های بدنی و ورزشی احتیاط بیشتری نماید.

دارو های هم گروه دگزامتازون

موارد مصرف دگزامتازون

دگزامتازون براي درمان جايگزيني در نارسايي غده فوق كليوي استفاده مي شود. اين دارو همچنين در درمان علامتي اختلالات التهابي و آلرژيك و در جهت سركوب كردن سيستم ايمني بكار مي رود. دگزامتازون در هيپرپلازي مادرزادي غده فوق كليوي، ادم مغزي، شوك بيماريهاي التهابي رماتيسمي و همچنين جهت تشخيص سندرم كوشينگ و افسردگي آندوژن به كار مي رود.

مکانیسم اثر دگزامتازون

دارو با عبور از غشاء سلولي به گيرنده هاي خود در سيتوپلاسم متصل شده و كمپلكس دارو-گيرنده وارد هسته سلولي مي شود. اين كمپلكس با اتصال به نواحي خاصي از DNA موجب تحريك روند رونويسي mRNA و بدنبال آن ساخت آنزيم هايي مي گردد كه در نهايت مسئول اثرات سيستميك كورتيكواستروئيدها با جلوگيري از تجمع سلول هاي التهابي در ناحيه التهاب، مهار فاگوسيتوز و آزاد شدن آنزيم هاي مسئول در التهاب و مهار ساخت و آزاد شدن واسطه هاي شيميايي التهاب، اثرات ضدالتهابي خود را اعمال مي كند.

فارماکوکینتیک دگزامتازون

دگزامتازون سريعاً و به خوبي از دستگاه گوارش جذب مي شود. فرم تزريقي آن نيز از عضله به خوبي جذب مي شود. بطور عمده در كبد و مقاديري نيز دركليه و وبافت ها به متابوليت هاي غير فعال تبديل مي شود.

منع مصرف دگزامتازون

1. تزريق داخل مفصلي اين دارو در مواردي مانند جراحي ترميمي مفاصل، اختلالات انعقادي خون، شكستگي داخل مفصلي، عفونت اطراف مفصل يا سابقه ابتلاء به آن، پوكي استخوان اطراف مفصل به دلايل غير آرتريت و مفصل ناپايدار نبايد مصرف شود.
2. در پيشگيري از سندرم زجر تنفسي نوزادان، در صورت وجود آمنيونيت، عفونت يا تب، عفونت با هرپس، عدم كفايت جفت و پارگي زودرس غشاء رحم نيز نبايد مصرف شود.

عوارض جانبی دگزامتازون

درمان دراز مدت با دگزامتازون بيمار را براي ابتلاء به بيماري هاي عفوني مستعد مي كند و از طرفي علائم عفونت نيز پنهان مي شود. مصرف مقادير زياد دگزامتازون مي تواند اختلالات رواني را تشديد كند. آب مرواريد، كاهش يا تاري ديد، تكرر ادرار، پرنوشي، قرحه گوارشي، علائم شبه كوشينگ، آكنه، درد در ناحيه سريني و افزايش فشار خون از عوارض جانبي دارو هستند.

تداخلات دارویی دگزامتازون

مصرف همزمان اين دارو با ريفامپين، داروهاي ضدصرع مانند كاربامازپين، فنوباربيتال، فني توئين، و پريميدون موجب تسريع متابوليسم دگزامتازون و كاهش اثر دارو مي گردد. اين دارو ممكن است باعث كاهش اثر داروهاي پائين آورنده قند خون و يا داروهاي كاهنده فشار خون گردد.

هشدار ها دگزامتازون

1. استفاده طولاني مدت دگزامتازون در كودكان مي تواند منجر به مهار رشد شود.
2. به دنبال مصرف اين دارو ممكن است آزمون هاي بررسي عملكرد هيپوتالاموس- هيپوفيز غده فوق كليوي دچار اختلال شود.
3. در افراد مسن و به خصوص خانم هاي يائسه، شانس ايجاد پوكي استخوان و افزايش فشار خون، بالا مي رود.
4. در صورت نياز به جراحي يا درمان هاي اضطراري و نيز در افراد ديابتي بايد احتياط نمود.
5. در افرادي كه دارو را با مقادير تضعيف كننده سيستم ايمني دريافت مي كنند از تزريق واكسن هاي حاوي ويروس هاي زنده بايد پرهيز شود.

توصیه های دارویی دگزامتازون

1. براي به حداقل رساندن تحريك گوارشي شكل خوراكي دگزامتازون، بايد بعد از غذا مصرف شود.
2. از قطع ناگهاني مصرف دارو بعد از استفاده طولاني( بيش از 3 هفته) پرهيز گردد.
3. در طول درمان مصرف سديم بايد محدود شده و مصرف مكمل هاي حاوي پتاسيم توصيه مي شود.
4. معاينات چشم پزشكي در طول درمان دراز مدت، به طور مرتب بايد انجام گيرد.

دارو های هم گروه دگزامتازون

C :
Use with caution if benefits outweigh risks. Animal studies show risk and human studies not available or neither animal nor human studies done.

Lactation: Drug excreted in breast milk; not recommended
کد ژنریک نام شکل دارویی پرخطر دما حیاتی برچسب هشدار بالا
00398
00397
17013
11677
00400
16620

اسامی تجاری موجود در ایران

اسامی تجاری موجود در ایران

نام تجاری
قرص دگزامتازون ایران هورمون 0.5 میلی گرم
قرص دگزامتازون ابوریحان 0.5 میلی گرم
آمپول دکسون 8 میلی گرم/2 میلی لیتر
آمپول دگزامتازون رها 8 میلی گرم/2 میلی لیتر
آمپول دگزامتازون اسوه 8 میلی گرم/2 میلی لیتر
آمپول دگزامتازون ایران هورمون 8 میلی کرم/2میلی لیتر
آمپول دگزامتازون دی پی 8 میلی گرم/2میلی لیتر
آمپول دگزامتازون البرز دارو 8 میلی گرم
آمپول دگزادیک 8 میلی گرم/2 میلی لیتر
آمپول آکوازون 8 میلی گرم/2 میلی لیتر
آمپول دگزاتیسین 8میلی گرم/2 میلی لیتر
آمپول دگزامتازون زهراوی 8میلی گرم/2میلی لیتر
آمپول دگزامتازون-شفا 4 میلی گرم/میلی لیتر 2 میلی لیتر
ایمپلنت اوزردکس 0.7 میلی گرم
قطره چشمی دکسون 0.1% 5میلی لیتر
Dexamethasone available in Iran

Dexamethasone available in Iran

Brand names
DEXAMETHASONE IRANHORMONE 0.5MG TAB
DEXAMETHASONE ABURAYHAN 0.5MG TAB
DEXON 8MG/2ML AMP
DEXAMETHASONE RAHA 8MG/2ML AMP
DEXAMETHASONE OSVEH 8MG/2ML AMP
DEXAMETHASONE IRANHORMONE 8MG/2ML AMP
DEXAMETHASONE DP 8MG/2ML AMP
DEXAMETHASONE ALBORZDAROU 8MG/2ML AMP
DEXADIC 8MG/2ML AMP
AQUASON 8MG/2ML AMP
DEXATICIN 8MG/2ML AMP
DEXAMETHASONE ZAHRAV 8MG /2 ML AMP
DEXAMETHASONE-SHAFA® 4MG/ML 2ML AMP
OZURDEX 0.7MG IMPLANT
DEXON 0.1% 5ML OPHT Drop
فروشگاه دارویاب اپلیشکن اندرورید و آی او اس دارویاب-app drug info
تازه های دارویی
دارو های پر مصرف ایران

تازه های دارویی

آخرین اخبار

اسامی ژنریک فرعی

تدوین فرمولاری دانشگاه های علوم پزشکی در سامانه دارویاب