ازتیمیب دارویی برای کاهش کلسترول بد خون است. این دارو جذب کلسترول را از روده کوچک کم میکند و از این راه به کاهش کلسترول خون کمک میکند.
ازتیمیب روی پروتئینی در روده اثر میگذارد که در جذب کلسترول نقش دارد. در نتیجه، کبد کلسترول بیشتری را از خون برمیدارد.
ازتیمیب جایگزین رژیم غذایی، فعالیت بدنی و کنترل وزن نیست. این دارو ممکن است همراه داروهای کاهنده کلسترول از گروه استاتین (نوعی داروی کاهنده کلسترول) مصرف شود.
ازتیمیب بهصورت قرص خوراکی عرضه میشود. شکل رایج آن قرص ۱۰ میلیگرمی است.
نامهایی مانند قرص ازتیمیب، ازتیمایب و ازتیمیب ۱۰ میلیگرم معمولاً به همین ماده مؤثره اشاره دارند. مقدار مصرف باید طبق نسخه پزشک باشد و نباید خودسرانه تغییر کند.
ازتیمیب نام ماده مؤثره دارو است. برند دارو ممکن است با توجه به شرکت سازنده و کشور متفاوت باشد.
هنگام دریافت دارو، بهتر است ماده مؤثره و مقدار دارو روی بسته بررسی شود. در صورت ابهام، از داروساز سؤال کنید.
ازتیمیب جذب کلسترول را در روده کم میکند. داروهای گروه استاتین بیشتر تولید کلسترول را در کبد کاهش میدهند.
به همین دلیل، گاهی این دو دارو در کنار هم تجویز میشوند. درمان ترکیبی ممکن است برای بیمارانی مناسب باشد که با بیشترین مقدار قابل تحمل استاتین به هدف درمانی نمیرسند.
در بعضی افراد که استاتین را خوب تحمل نمیکنند، ازتیمیب میتواند بخشی از برنامه درمان باشد. تصمیم نهایی به خطر بیماری قلبیعروقی، نتیجه آزمایشها، بیماریهای زمینهای و تحمل دارو بستگی دارد.
کاربرد اصلی ازتیمیب کاهش کلسترول بد و کمک به کنترل چربی خون است. کنترل کلسترول میتواند خطر بیماری قلبی، سکته و گرفتگی رگها را کمتر کند.
مصرف ازتیمیب باید همراه اصلاح سبک زندگی باشد. رژیم غذایی مناسب، فعالیت بدنی، کنترل وزن، کنترل دیابت و کنترل فشار خون همچنان بخش مهم درمان هستند.
ازتیمیب برای افزایش چربی خون (با زمینه ارثی یا غیرارثی) و برخی انواع کلسترول بالای ارثی استفاده میشود.
در نوع شدید و ارثی افزایش کلسترول، ممکن است ازتیمیب همراه استاتین و درمانهای دیگر تجویز شود.
اگر مصرف استاتین برای بیمار مناسب نباشد یا بیمار آن را تحمل نکند، پزشک ممکن است مصرف ازتیمیب بهتنهایی را بررسی کند.
ازتیمیب داروی اصلی کاهش تریگلیسیرید (نوعی چربی خون) نیست و اثر آن بیشتر روی کلسترول بد است.
در چربی خون مختلط، پزشک ممکن است آن را همراه رژیم غذایی و داروهایی مانند فنوفیبرات تجویز کند. داروهای گروه فیبرات (داروهایی برای کاهش برخی چربیهای خون) میتوانند خطر مشکلات عضلانی یا مشکلات کیسه صفرا را بیشتر کنند.
ازتیمیب ممکن است برای بزرگسالان و برخی کودکان دارای کلسترول بالا مناسب باشد. همچنین ممکن است برای افراد پرخطر از نظر قلبیعروقی تجویز شود.
مصرف این دارو در افراد مبتلا به بیماری مزمن کلیه یا کسانی که به استاتین پاسخ کافی نمیدهند یا آن را تحمل نمیکنند، ممکن است بررسی شود.
حساسیت به دارو، بیماری فعال کبدی، نارسایی متوسط تا شدید کبدی، بارداری، شیردهی و سن پایین نیازمند بررسی دقیق پزشکی هستند.
ازتیمیب برای همه افراد مناسب نیست. اگر سابقه حساسیت به ازتیمیب یا ترکیبات قرص دارید، پیش از مصرف به پزشک یا داروساز اطلاع دهید.
در بیماری فعال کبدی یا افزایش پایدار و بیدلیل آنزیمهای کبدی، مصرف دارو ممکن است محدود یا نامناسب باشد. این موضوع هنگام مصرف همزمان با استاتین اهمیت بیشتری دارد.
در نارسایی متوسط تا شدید کبدی نیز مصرف ازتیمیب معمولاً توصیه نمیشود.
گفتن این موارد به پزشک کمک میکند درمان ایمنتر و مناسبتری انتخاب شود.
ازتیمیب معمولاً یک بار در روز مصرف میشود. مصرف منظم دارو اهمیت دارد.
مقدار دارو نباید بدون نظر پزشک کم، زیاد یا قطع شود.
ازتیمیب را میتوان همراه غذا یا بدون غذا مصرف کرد.
اگر همزمان از داروهای متصلشونده به اسید صفراوی مانند کلستیرامین یا کلستیپول استفاده میکنید، زمان مصرف مهم است. در این حالت، ازتیمیب معمولاً باید حداقل ۲ ساعت قبل یا ۴ ساعت بعد از این داروها مصرف شود.
مصرف ازتیمیب در صبح یا شب تفاوت مهمی ندارد. بهتر است دارو هر روز در زمان ثابتی مصرف شود.
اگر ازتیمیب همراه استاتین مصرف میشود، زمان مصرف استاتین ممکن است به نوع آن دارو بستگی داشته باشد.
تداخل مهمی میان ازتیمیب و آبمیوههای معمول گزارش نشده است. با این حال، مصرف قرص با یک لیوان آب انتخاب مناسبتری است.
اگر داروهای متعدد، مکملها یا فرآوردههای گیاهی مصرف میکنید، درباره مصرف همزمان آنها با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
دوز و مدت درمان با ازتیمیب به وضعیت چربی خون، سن، بیماریهای همراه، داروهای همزمان و هدف درمان بستگی دارد.
درمان چربی خون معمولاً طولانیمدت است و با آزمایش چربی خون پیگیری میشود.
قرص رایج ازتیمیب ۱۰ میلیگرم است. دوز معمول در بسیاری از بیماران ۱۰ میلیگرم، یک بار در روز است.
با این حال، مقدار مناسب برای هر فرد باید طبق نسخه پزشک تعیین شود. بیماری کبدی و مصرف داروهایی مانند سیکلوسپورین، وارفارین، فیبراتها یا کلستیرامین و کلستیپول نیازمند بررسی دقیقتر است.
افزایش کلسترول در بسیاری از افراد یک مشکل مزمن است. به همین دلیل، بعضی بیماران به مصرف طولانیمدت دارو نیاز دارند.
طبیعی شدن آزمایش چربی خون به معنی قطع خودسرانه دارو نیست. پزشک بر اساس پاسخ درمانی، نتیجه آزمایشها و عوارض احتمالی درباره ادامه، قطع یا تغییر درمان تصمیم میگیرد.
اگر یک نوبت ازتیمیب را فراموش کردید، معمولاً میتوانید پس از یادآوری آن را مصرف کنید.
اگر زمان نوبت بعدی نزدیک است، نوبت فراموششده را مصرف نکنید و برنامه معمول را ادامه دهید. دو دوز را همزمان مصرف نکنید.
در صورت مصرف مقدار زیاد دارو، بهویژه همراه تهوع، استفراغ، اسهال، ضعف یا درد عضلانی، با اورژانس یا مرکز مسمومیت تماس بگیرید.
عوارض ازتیمیب در همه افراد یکسان نیست. بیماریهای زمینهای و داروهای همزمان میتوانند در بروز عوارض نقش داشته باشند.
علائم شدید، تازه یا غیرمعمول باید با پزشک یا داروساز مطرح شوند.
در مصرف همزمان با استاتین، درد عضلانی و افزایش آنزیمهای کبدی اهمیت بیشتری پیدا میکند و باید پیگیری شود.
تورم صورت، لب، زبان یا گلو، تنگی نفس، کهیر گسترده یا احساس خفگی میتواند نشانه حساسیت شدید باشد و نیاز به اقدام فوری دارد.
درد یا ضعف شدید عضلانی، تب، ادرار تیره یا بیحالی شدید ممکن است نشانه آسیب عضله یا تخریب شدید عضله باشد.
زردی پوست یا چشم، ادرار تیره، درد قسمت راست بالای شکم، تهوع شدید، درد شدید شکم یا استفراغ مداوم نیز باید سریع بررسی شود.
تهوع، ناراحتی گوارشی و خستگی ممکن است هنگام مصرف ازتیمیب رخ دهد.
سرگیجه و ریزش مو علتهای زیادی دارند و همیشه به دارو مربوط نیستند. اگر این علائم شدید، مداوم یا آزاردهنده باشند، پزشک باید زمان شروع علائم، داروهای همزمان و بیماریهای زمینهای را بررسی کند.
ازتیمیب بهتنهایی کمتر با آسیب کبدی همراه است. با این حال، در مصرف همزمان با استاتین احتمال افزایش آنزیمهای کبدی بیشتر میشود.
سابقه بیماری کبدی، مصرف الکل یا مصرف همزمان چند دارو باید پیش از شروع درمان به پزشک گفته شود.
در نارسایی خفیف کبدی معمولاً تنظیم دوز لازم نیست. اما در نارسایی متوسط تا شدید کبدی، مصرف ازتیمیب معمولاً توصیه نمیشود.
بیماری فعال کبدی یا افزایش پایدار و بیعلت آنزیمهای کبدی، بهویژه همراه استاتین، محدودیت مهمی برای درمان ایجاد میکند.
پزشک ممکن است پیش از شروع درمان و در طول درمان ترکیبی با استاتین، آزمایشهای کبدی را درخواست کند.
شدت علائم در هر فرد متفاوت است. بیماریهای زمینهای، داروهای همزمان و مصرف استاتین نیز میتوانند در بروز علائم نقش داشته باشند. علائم تازه، شدید یا مداوم باید بررسی شوند. دارو را خودسرانه تغییر ندهید.
سردرد ممکن است هنگام مصرف ازتیمیب گزارش شود، اما معمولاً علامت اختصاصی یا شدید نیست.
کمخوابی، استرس، کمآبی بدن، فشار خون و تغییرات قند خون نیز میتوانند باعث سردرد شوند. سردرد ناگهانی و شدید، بهویژه همراه ضعف، گیجی، تاری دید یا درد قفسه سینه، نیازمند بررسی فوری است.
اسهال، دلدرد، نفخ و سوءهاضمه ممکن است با ازتیمیب دیده شوند.
یبوست میتواند به رژیم کمفیبر، کمآبی بدن، کمتحرکی یا داروهای دیگر مربوط باشد.
اسهال طولانی یا شدید، خون در مدفوع، تب، کمآبی بدن یا درد شدید شکم نیاز به ارزیابی پزشکی دارد.
درد، ضعف یا حساسیت عضلات، بهویژه هنگام مصرف همزمان با استاتین، باید جدی گرفته شود.
درد شدید، درد منتشر یا درد همراه ادرار تیره ممکن است نیازمند آزمایشی برای بررسی آسیب عضله باشد.
ازتیمیب داروی خوابآور نیست، اما خستگی یا ضعف در برخی افراد ممکن است به شکل خوابآلودگی احساس شود.
ازتیمیب تداخلات دارویی محدودی دارد، اما بعضی داروها میتوانند روی اثر یا ایمنی آن اثر بگذارند.
فهرست همه داروها، مکملها و فرآوردههای گیاهی را به پزشک یا داروساز اعلام کنید.
مصرف ازتیمیب همراه آتورواستاتین یا رزوواستاتین ممکن است کاهش کلسترول بد را بیشتر کند.
با این حال، احتمال درد عضلانی، آسیب عضله و افزایش آنزیمهای کبدی باید در نظر گرفته شود. درد عضلانی شدید، ضعف غیرمعمول، ادرار تیره یا علائم کبدی نیاز به بررسی پزشکی دارد.
ازتیمیب ممکن است در برخی بیماران مصرفکننده وارفارین، نتیجه آزمایش بررسی اثر وارفارین بر لخته شدن خون را تغییر دهد.
به همین دلیل، هنگام شروع، تغییر یا قطع درمان، پزشک ممکن است پایش این آزمایش را لازم بداند. کبودی یا خونریزی غیرعادی باید جدی گرفته شود.
تداخل مهمی با بیشتر داروهای فشار خون شناخته نشده است، اما آسپرین و داروهای ضدانعقاد میتوانند خطر خونریزی را بیشتر کنند.
مکملهای ناشناخته، فرآوردههای گیاهی و محصولات کاهش وزن ممکن است باعث تداخل یا مشکل کبدی شوند.
سیکلوسپورین میتواند مقدار ازتیمیب و همچنین مقدار خودش را در بدن تغییر دهد و به پایش دقیق نیاز دارد.
فیبراتها، بهویژه جمفیبروزیل، ممکن است خطر مشکلات عضلانی یا صفراوی را افزایش دهند. الکل تداخل مستقیم مهمی با ازتیمیب ندارد، اما میتواند به کبد آسیب بزند و تریگلیسیرید را بالا ببرد.
دادههای ایمنی ازتیمیب در بارداری و شیردهی محدود است. تصمیم درباره مصرف دارو در این دورهها باید فقط با نظر پزشک انجام شود.
پزشک وضعیت مادر، جنین یا نوزاد و ضرورت درمان را بررسی میکند.
مصرف ازتیمیب بهتنهایی در بارداری معمولاً توصیه نمیشود، مگر اینکه پزشک تشخیص دهد منفعت احتمالی آن از خطر احتمالی بیشتر است.
مصرف همزمان ازتیمیب با استاتین در بارداری معمولاً توصیه نمیشود و باید با نظر پزشک بررسی شود. اگر باردار هستید، قصد بارداری دارید یا در طول درمان متوجه بارداری شدید، سریع با پزشک تماس بگیرید.
مشخص نیست ازتیمیب به مقدار مهم وارد شیر مادر میشود یا نه. بنابراین مصرف آن در دوران شیردهی نیازمند ارزیابی پزشک است.
مصرف ازتیمیب همراه استاتین معمولاً در شیردهی توصیه نمیشود، زیرا درباره اثر استاتین بر نوزاد نگرانی وجود دارد.
سن، نوع اختلال چربی خون، عملکرد کبد و کلیه و داروهای همزمان در این گروهها اهمیت دارد.
در این افراد، تصمیم درمانی باید با دقت بیشتری انجام شود.
برای افزایش چربی خون اولیه و کلسترول بالای ارثی، مصرف ازتیمیب در کودکان ۱۰ سال و بالاتر ممکن است بررسی شود.
برای اختلال ارثی در افزایش برخی چربیهای گیاهی در خون، مصرف در کودکان ۹ سال و بالاتر مطرح است.
ایمنی و اثربخشی در سنین پایینتر بهطور کامل مشخص نیست. دوز و پایش درمان باید توسط پزشک تعیین شود.
در سالمندان باید بیماریهای کبدی و کلیوی، مصرف داروهای متعدد و سابقه درد عضلانی بررسی شود.
سن بالاتر، بهویژه هنگام مصرف همزمان با استاتین، میتواند احتمال مشکلات عضلانی را بیشتر کند. پیگیری منظم و توجه به علائم تازه در این گروه اهمیت دارد.
ازتیمیب میتواند در بیماران دیابتی یا مبتلا به بیماری کلیه، بهتنهایی یا همراه استاتین استفاده شود.
با این حال، جایگزین کنترل قند خون، فشار خون، رژیم غذایی و فعالیت بدنی نیست.
در نارسایی کلیه معمولاً تنظیم دوز لازم نیست، اما بیماری کبدی و داروهای همزمان باید بررسی شوند.
شواهد قطعی نشان نمیدهد که ازتیمیب علت شایع اختلال جنسی، ناباروری یا اختلال هورمونی باشد.
دیابت، فشار خون، بیماری قلبی، چاقی، اضطراب، اختلالات هورمونی و داروهای دیگر نیز میتوانند در این مشکلات نقش داشته باشند.
کاهش میل جنسی یا ناتوانی جنسی از عوارض شایع و قطعی ازتیمیب محسوب نمیشود.
اگر این علائم پس از شروع دارو ایجاد شوند، باید شرایط زمینهای و داروهای همزمان بررسی شوند. دارو را بدون مشورت با پزشک قطع یا تغییر ندهید.
شواهد کافی درباره کاهش اسپرم یا ناباروری ناشی از ازتیمیب وجود ندارد.
افرادی که مشکل باروری دارند یا قصد بارداری دارند، بهتر است درمان خود را با پزشک مطرح کنند؛ بهویژه اگر ازتیمیب همراه استاتین مصرف میشود.
ازتیمیب اعتیادآور نیست، اما قطع آن میتواند باعث بازگشت تدریجی افزایش کلسترول شود.
همچنین ممکن است اثر محافظتی درمان کاهش پیدا کند. تصمیم درباره ادامه، قطع یا جایگزینی دارو باید بر اساس آزمایشها و نظر پزشک باشد.
قطع ناگهانی ازتیمیب معمولاً علائم ترک ایجاد نمیکند، اما میتواند کنترل کلسترول را مختل کند.
اگر واکنش حساسیتی شدید، درد عضلانی همراه ادرار تیره یا علائم مهم کبدی رخ دهد، بیمار باید فوراً مراقبت پزشکی دریافت کند.
مهمترین پیامد قطع ازتیمیب، بازگشت افزایش کلسترول است. این وضعیت معمولاً علامت واضحی ندارد و فقط با آزمایش چربی خون مشخص میشود.
اگر به دلیل عارضه قصد قطع دارو دارید، بهتر است ابتدا با پزشک مشورت کنید تا در صورت نیاز درمان جایگزین تعیین شود.
ازتیمیب وابستگی جسمی یا روانی ایجاد نمیکند و علائم ترک ندارد.
نیاز طولانیمدت به مصرف آن معمولاً به مزمن بودن اختلال چربی خون مربوط است، نه به اعتیاد یا وابستگی به دارو.
ازتیمیب معمولاً اثری ایجاد نمیکند که بیمار آن را بهطور مستقیم احساس کند.
پاسخ به درمان با آزمایش چربی خون سنجیده میشود.
دارو طی چند ساعت جذب میشود و شکل فعال آن در بدن ایجاد میشود.
با این حال، کاهش قابل اندازهگیری کلسترول معمولاً طی چند هفته در آزمایش مشخص میشود. زمان مناسب آزمایش به نظر پزشک، هدف درمان و داروهای همزمان بستگی دارد.
کاهش کلسترول بد معمولاً طی چند هفته در آزمایش دیده میشود.
میزان اثر دارو به مصرف منظم، رژیم غذایی، زمینه ارثی، وزن، بیماریهای همراه و مصرف همزمان استاتین بستگی دارد.
مدت زمانی که مقدار دارو در بدن به حدود نصف میرسد، برای ازتیمیب و شکل فعال آن حدود ۲۲ ساعت است. همین موضوع امکان مصرف یک بار در روز را فراهم میکند.
بازگشت بخشی از دارو بین روده و کبد به تداوم اثر کمک میکند. پس از قطع دارو، اثر آن بهتدریج کاهش مییابد و ممکن است کلسترول بد دوباره افزایش پیدا کند.
تجربه افراد از مصرف ازتیمیب یکسان نیست. بعضی بیماران علامت خاصی احساس نمیکنند و فقط در آزمایش چربی خون متوجه اثر دارو میشوند.
برخی افراد ممکن است ناراحتی گوارشی، خستگی یا درد عضلانی را گزارش کنند. این تجربهها بهتنهایی برای تصمیمگیری درمانی کافی نیستند، زیرا بیماریهای زمینهای و داروهای همزمان نیز میتوانند نقش داشته باشند.
بهتر است زمان شروع دارو، ساعت مصرف، داروهای همزمان و علائم جدید را یادداشت کنید.
اگر علامتی شدید، مداوم یا نگرانکننده بود، آن را با پزشک یا داروساز مطرح کنید. تغییر مقدار دارو یا قطع آن بر اساس تجربه دیگران توصیه نمیشود.
خیر. ازتیمیب داروی لاغری نیست و برای کاهش وزن تجویز نمیشود. اثر اصلی آن کمک به کاهش کلسترول بد خون است.
اگر در زمان مصرف دارو وزن تغییر کند، ممکن است به رژیم غذایی، فعالیت بدنی، بیماریهای همراه یا داروهای دیگر مربوط باشد.
خیر. ازتیمیب ممکن است بهتنهایی یا همراه استاتین مصرف شود. انتخاب روش درمان به مقدار چربی خون، خطر بیماری قلبیعروقی و تحمل دارو بستگی دارد.
مصرف همزمان با استاتین میتواند اثر بیشتری بر کاهش کلسترول بد داشته باشد، اما نیاز به توجه بیشتر به علائم عضلانی و آزمایشهای کبدی دارد.
آزمایش چربی خون برای بررسی پاسخ به درمان انجام میشود. در برخی بیماران، پزشک ممکن است آزمایشهای کبدی را نیز درخواست کند.
اگر درد یا ضعف شدید عضلانی ایجاد شود، ممکن است آزمایشی برای بررسی آسیب عضله لازم باشد.
۱. موارد مصرف تأیید شده
ازتیمیب به عنوان یک مهارکننده انتخابی جذب کلسترول در روده کوچک عمل میکند. هدف اصلی تجویز آن، کاهش کلسترول لیپوپروتئین با چگالی کم (کلسترول بد) است و موارد مصرف تأیید شده آن شامل موارد زیر است:
ازتیمیب با یک مکانیسم منحصر به فرد، دارویی برای کاهش چربی خون محسوب میشود که به طور انتخابی جذب کلسترول و استرولهای گیاهی مرتبط را در روده کوچک مهار میکند.
نارسایی کبدی: در بیماران مبتلا به نارسایی کبدی خفیف، نیازی به تنظیم دوز وجود ندارد. اما در بیماران با نارسایی کبدی متوسط تا شدید، به دلیل افزایش چشمگیر غلظت دارو، مصرف توصیه نمیشود.
۱. موارد منع مصرف در بیماری
موارد منع مصرف در شرایط خاص بیماری یا وضعیت بالینی بیمار به شرح زیر است:
۱. عوارض جانبی رایج (فراوانی حدود ۲ تا ۵ درصد)
این عوارض جانبی در حداقل ۲ درصد از بیماران رخ داده و فراوانی آنها معمولاً در مقایسه با دارونما یا استاتین به تنهایی، بالاتر بوده است. در اکثر موارد، این عوارض خفیف و قابل مدیریت هستند.
۱. تداخلات دارویی
ازتیمیب از طریق مسیر سیتوکروم P450 متابولیزه نمیشود، که احتمال تداخلات دارویی آن را با داروهایی که از این طریق پردازش میشوند، کاهش میدهد. با این حال، تداخلات مهمی از طریق سایر مکانیسمها وجود دارد:
۱. هشدارهای کامل و جامع کاربردی
۱. توصیههای دارویی ویژه بیمار
این موارد باید به زبان ساده و روان برای بیمار توضیح داده شود تا همکاری او در درمان (همراهی بیمار) افزایش یابد:
برای دسترسی به اطلاعات تخصصی و جامع در زمینه مقدارمصرف، فارماکولوژی،تداخلات دارویی و راهنماییهای کلینیکی،از وبسایت Medscape استفاده کنید.
Drugs.comبرای بررسی دقیق دوزها،عوارض جانبی،هشدارها و جزئیات کاربرد داروها،میتوانید به وبسایت Drugs.com مراجعه کنید.
در شرايط خاص و نظارت ويژه پزشك قابل استفاده است: مطالعات حیوانی مواردی از عارضه جانبی برای جنین نشان داده است و مطالعات انسانی به اندازه کافی در دست نیست. منافع دارو در مقابل خطرات احتمالی، تعیین کننده مصرف یا عدم مصرف این دارو در دوران بارداری است.
| کد ژنریک | نام شکل دارویی | پرخطر | دما | حیاتی | برچسب هشدار بالا |
|---|---|---|---|---|---|
| 05657 |
قرص ازتیمایب ۱۰ میلیگرم |