قرص متوکلوپرامید یک داروی گوارشی است که به طور عمده برای درمان مشکلات مربوط به حرکت معده و روده استفاده می شود. این دارو با افزایش حرکات دستگاه گوارش به تخلیه سریع تر معده کمک می کند و از بازگشت اسید و محتویات معده به مری جلوگیری می نماید.
داروی متوکلوپرامید در اشکال مختلفی تولید و عرضه می شود تا پزشک بتواند بر اساس شرایط بیمار بهترین گزینه را انتخاب کند. این اشکال شامل موارد زیر است:
قرص متوکلوپرامید برای درمان اسهال طراحی نشده است و حتی ممکن است به دلیل افزایش حرکات روده، وضعیت اسهال را بدتر کند. کاربرد اصلی این دارو برای رفع کندی حرکات معده و حالت تهوع است و برای اسهال باید داروهای دیگری طبق نظر پزشک مصرف شود.
مهم ترین کاربرد متوکلوپرامید در پیشگیری و درمان تهوع و استفراغ ناشی از عوامل مختلف مانند جراحی، شیمی درمانی یا میگرن است. این دارو با مسدود کردن گیرنده های خاصی در مغز که مسئول ایجاد حس تهوع هستند، عمل می کند.
قطره متوکلوپرامید معمولاً برای کنترل حالت تهوع و استفراغ شدید در کودکان و نوزادان تجویز می شود. مصرف این شکل دارویی در کودکان باید با احتیاط بسیار زیاد و تحت نظارت دقیق پزشک متخصص اطفال انجام شود.
تعیین مقدار مصرف این دارو برای کودکان تنها بر عهده پزشک است و بر اساس وزن، سن و شدت بیماری کودک مشخص می شود. به دلیل حساسیت سیستم عصبی کودکان، استفاده خودسرانه از این دارو می تواند عوارض جدی به همراه داشته باشد.
مصرف این دارو در برخی افراد می تواند باعث بروز علائم افسردگی یا تشدید آن در بیماران دارای سابقه مشکلات روانی شود. در صورت مشاهده تغییرات رفتاری، احساس غم و اندوه شدید یا افکار آزاردهنده پس از مصرف این دارو، باید فوراً به پزشک مراجعه کنید.
نحوه مصرف این دارو معمولاً سی دقیقه قبل از وعده های غذایی و هنگام خواب است. مقدار مصرف بسته به نوع بیماری و پاسخ بدن به درمان متفاوت است و دوره درمان معمولاً کوتاه مدت تعیین می شود تا از عوارض عصبی جلوگیری گردد.
تزریق آمپول متوکلوپرامید باید به صورت آهسته و توسط کادر درمان انجام شود تا از بروز عوارض ناگهانی جلوگیری گردد. هشدارهای مهم عبارتند از:
این دارو ممکن است عوارضی در پی داشته باشد که در بیشتر موارد با قطع دارو برطرف می شوند. عوارض رایج شامل موارد زیر است:
مهم ترین داروهایی که با متوکلوپرامید تداخل دارند عبارتند از:
مصرف این دارو در دوران بارداری تنها در صورتی مجاز است که پزشک متخصص زنان آن را ضروری تشخیص دهد. ارزیابی دقیق فواید و خطرات احتمالی برای جنین توسط پزشک الزامی است.
این دارو می تواند وارد شیر مادر شود و ممکن است بر نوزاد شیرخوار تاثیر بگذارد. مصرف قرص متوکلوپرامید در شیردهی توصیه نمی شود مگر آنکه پزشک جایگزین مناسبی پیدا نکند و مصرف آن را حیاتی بداند.
متوکلوپرامید برای بعضی انواع تهوع و استفراغ، به ویژه تهوع همراه با کندی حرکت معده، رفلاکس، میگرن یا بعضی درمان های پزشکی تجویز می شود. اما تهوع و استفراغ می تواند نشانه بیماری های مهمی مانند آپاندیسیت، انسداد روده، خونریزی گوارشی، مسمومیت، عفونت شدید یا مشکلات مغزی باشد. اگر استفراغ خونی، مدفوع سیاه، درد شدید شکم، شکم متورم، تب بالا، سردرد ناگهانی شدید، سفتی گردن یا کاهش هوشیاری دارید، نباید فقط با متوکلوپرامید خوددرمانی کنید و باید فوری ارزیابی شوید.
زمان اثر به شکل دارو بستگی دارد. قرص یا شربت معمولا حدود ۳۰ تا ۶۰ دقیقه بعد شروع به اثر می کند. شکل تزریقی ممکن است سریع تر اثر کند. برای مشکلات معده، پزشک اغلب توصیه می کند دارو پیش از غذا مصرف شود تا فرصت کافی برای اثر بر حرکت معده داشته باشد.
در بسیاری از نسخه ها، متوکلوپرامید حدود ۳۰ دقیقه پیش از غذا مصرف می شود، چون به حرکت بهتر معده کمک می کند و می تواند تهوع و احساس پری را کاهش دهد. با این حال، زمان و تعداد نوبت مصرف به دلیل تجویز بستگی دارد. اگر دارو را برای تهوع ناشی از میگرن یا علت دیگری گرفته اید، ممکن است دستور متفاوت باشد؛ بنابراین نسخه پزشک را در اولویت قرار دهید.
بله، متوکلوپرامید می تواند باعث خواب آلودگی، گیجی، سرگیجه یا کند شدن واکنش ها شود. در شروع مصرف، پس از افزایش دوز یا در صورت مصرف همزمان با داروهای خواب آور و الکل، این احتمال بیشتر است. تا وقتی نمی دانید دارو چه اثری بر شما دارد، رانندگی نکنید و با دستگاه های خطرناک کار نکنید.
بی قراری شدید، احساس اجبار به راه رفتن، ناتوانی در آرام نشستن، اضطراب ناگهانی یا حرکات غیرعادی می تواند از عوارض مهم متوکلوپرامید باشد. این حالت گاهی پس از چند دوز یا حتی پس از یک دوز ایجاد می شود و در کودکان، نوجوانان و جوانان احتمال بیشتری دارد. در این وضعیت، دوز بعدی را بدون مشورت مصرف نکنید و هرچه سریع تر با پزشک یا داروساز تماس بگیرید. اگر علائم شدید هستند، مراجعه فوری ضروری است.
بله، در مواردی متوکلوپرامید می تواند باعث انقباض ناگهانی عضلات و حرکات غیرارادی شود. کج شدن گردن، چرخش غیرطبیعی چشم ها به بالا، سفتی عضلات، لرزش، بیرون زدن زبان، مشکل در حرف زدن یا قفل شدن فک از علائمی هستند که باید جدی گرفته شوند. این عارضه ممکن است ترسناک باشد، اما به درمان پزشکی نیاز دارد. در صورت مشاهده این علائم، مصرف دارو را ادامه ندهید و فورا به اورژانس مراجعه کنید.
خیر، متوکلوپرامید معمولا برای مصرف کوتاه مدت تجویز می شود. مصرف طولانی مدت یا بیشتر از مقدار تجویز شده می تواند خطر حرکات غیرارادی ماندگار، به ویژه در صورت و زبان، را افزایش دهد. این خطر در سالمندان، به خصوص زنان سالمند، و افرادی که مدت طولانی دارو مصرف می کنند بیشتر است. بدون نظر پزشک، دارو را برای هفته ها یا ماه ها ادامه ندهید.
حرکات تکراری یا غیرارادی لب، زبان، صورت، دست و پا باید فورا به پزشک اطلاع داده شود. برخی از این حرکات ممکن است با قطع به موقع دارو بهتر شوند، اما در بعضی افراد، به ویژه پس از مصرف طولانی، ممکن است طولانی مدت یا ماندگار شوند. به همین دلیل، مصرف متوکلوپرامید باید با کمترین مقدار موثر و برای کوتاه ترین مدت لازم باشد.
متوکلوپرامید داروی عمومی برای هر نوع نفخ یا دل درد نیست. این دارو ممکن است برای احساس پری معده، تهوع و کندی حرکت معده در برخی افراد مفید باشد، اما درد شکم می تواند علت های مختلفی داشته باشد. اگر درد شدید، مداوم، موضعی، همراه تب، استفراغ، یبوست کامل، نفخ شدید، مدفوع خونی یا کاهش وزن دارید، نباید با متوکلوپرامید آن را پنهان کنید و باید علت بررسی شود.
گاهی پزشک برای بعضی افراد مبتلا به رفلاکس همراه با تهوع یا کندی تخلیه معده، متوکلوپرامید تجویز می کند. اما این دارو معمولا انتخاب اول و درمان طولانی مدت رفلاکس نیست. برای رفلاکس مکرر، تغییر شیوه زندگی و داروهای کاهش دهنده اسید معده ممکن است مناسب تر باشند. مصرف مداوم متوکلوپرامید برای ترش کردن، بدون نظر پزشک، توصیه نمی شود.
بله، این دارو می تواند با برخی داروهای اعصاب و افسردگی تداخل داشته باشد. مصرف همزمان با داروهایی مانند سرترالین، فلوکستین، فلووکسامین، پاروکستین، داروهای ضد روان پریشی یا داروهای خواب آور ممکن است احتمال بی قراری، خواب آلودگی، حرکات غیرارادی یا عوارض جدی دیگر را افزایش دهد. پیش از مصرف، فهرست کامل داروهای خود را به پزشک یا داروساز نشان دهید.
بله. الکل می تواند خواب آلودگی، گیجی، کاهش تمرکز و اختلال تعادل ناشی از متوکلوپرامید را بیشتر کند. همچنین خطر افتادن، تصادف و کاهش هوشیاری افزایش می یابد. در طول مصرف این دارو، از نوشیدن الکل پرهیز کنید.
متوکلوپرامید ممکن است در برخی زنان باردار برای درمان تهوع و استفراغ تجویز شود، اما مصرف آن باید فقط با نظر پزشک یا ماما باشد. تهوع شدید بارداری ممکن است نیازمند بررسی کم آبی، کاهش وزن و علت های دیگر باشد. اگر باردار هستید، هیچ دارویی را خودسرانه شروع نکنید و در صورت تداوم استفراغ، ناتوانی در نوشیدن مایعات یا کم شدن ادرار، سریع مراجعه کنید.
متوکلوپرامید می تواند هورمون پرولاکتین را افزایش دهد و در گذشته گاهی برای افزایش شیر مادر استفاده می شد. اما این مصرف باید با نظر پزشک باشد، زیرا اثر آن در همه افراد یکسان نیست و می تواند عوارضی مانند خستگی، افسردگی، بی قراری یا حرکات غیرعادی ایجاد کند. برای کاهش شیر، ابتدا باید علت بررسی شود؛ مانند شیردهی ناکافی، وضعیت نادرست مکیدن نوزاد یا مشکلات تغذیه ای مادر.
متوکلوپرامید در کودکان و به ویژه نوزادان باید با احتیاط زیاد و فقط با تجویز پزشک مصرف شود، چون احتمال حرکات غیرارادی و عوارض عصبی در کودکان بیشتر است. این دارو نباید برای دل درد، کولیک، استفراغ ساده یا رفلاکس نوزاد به صورت خودسرانه استفاده شود. اگر کودک دچار بی حالی، استفراغ مداوم، کاهش ادرار، تب، شکم متورم یا استفراغ سبز رنگ است، باید فوری معاینه شود.
اگر به محض یادآوری هنوز تا نوبت بعدی فاصله زیادی دارید، نوبت فراموش شده را مصرف کنید. اگر زمان نوبت بعدی نزدیک است، دوز فراموش شده را حذف کنید و برنامه عادی را ادامه دهید. برای جبران، دو دوز را با هم مصرف نکنید. در صورتی که دارو را فقط هنگام تهوع و طبق نیاز مصرف می کنید، معمولا نیازی به جبران دوز فراموش شده نیست.
خواب آلودگی شدید، گیجی، بی قراری، حرکات غیرعادی چشم و عضلات، لرزش، تشنج، کندی ضربان قلب یا کاهش هوشیاری می توانند نشانه مصرف بیش از حد باشند. اگر مقدار بیشتری از دوز تجویز شده مصرف کرده اید، به ویژه در کودکان یا همراه الکل و داروهای آرامبخش، فورا با اورژانس تماس بگیرید یا به نزدیک ترین مرکز درمانی مراجعه کنید. تا رسیدن کمک، رانندگی نکنید و فرد را تنها نگذارید.
متوکلوپرامید یک آنتاگونیست گیرنده دوپامین است که با افزایش حرکات دستگاه گوارش و افزایش فشار اسفنکتر تحتانی مری، خواص ضد تهوع و پیش‌برنده حرکتی (پروکینتیک) خود را اعمال می‌کند. تجویز این دارو با توجه به خطر بروز حرکات غیرارادی طولانی‌مدت (دیسکینزی دیررس)، باید محدود به کوتاه‌مدت باشد.
۱. موارد مصرف تأیید شده (توسط سازمان‌های نظارتی)
متوکلوپرامید برای درمان علامتی و کوتاه‌مدت شرایط زیر در بزرگسالان تأیید شده است. مدت زمان درمان نباید از ۱۲ هفته تجاوز کند، و آژانس دارویی اروپا حتی توصیه کرده است که مصرف آن حداکثر تا ۵ روز محدود شود.
متوکلوپرامید یک دارو با اثرات دوگانه مرکزی و محیطی است که عملکرد آن از طریق چندین مسیر بیوشیمیایی و عصبی انجام می‌شود. متوکلوپرامید دارای دو عملکرد اصلی است: ضد تهوع و استفراغ (اثر مرکزی) و پیش‌برنده حرکتی (اثر محیطی).
الف. اثر ضد تهوع و استفراغ (مرکزی)
۱. موارد منع مصرف در بیماری‌ها
تجویز متوکلوپرامید در شرایط بالینی زیر مطلقاً ممنوع است، زیرا تحریک حرکتی دستگاه گوارش یا اثرات دوپامینرژیک مرکزی می‌تواند وضعیت بیمار را به شدت وخیم سازد:
۱. عوارض جانبی شایع (وقوع ۱ تا ۱۰ درصد)
این عوارض اغلب مربوط به اثر تضعیف‌کننده دستگاه عصبی مرکزی یا اثر پیش‌برنده حرکتی شدید هستند و معمولاً با کاهش دوز یا قطع دارو برطرف می‌شوند:
۱. هشدارهای دارویی کامل و کاربردی
۱. توصیه‌های دارویی برای بیمار
برای دسترسی به اطلاعات تخصصی و جامع در زمینه مقدارمصرف، فارماکولوژی،تداخلات دارویی و راهنمایی‌های کلینیکی،از وب‌سایت Medscape استفاده کنید.
Drugs.comبرای بررسی دقیق دوزها،عوارض جانبی،هشدارها و جزئیات کاربرد داروها،می‌توانید به وب‌سایت Drugs.com مراجعه کنید.
قابل استفاده در بارداری: با مطالعات حیوانی شواهدی دال بر خطرناک بودن این دارو مشاهده نشده است. مطالعات انسانی به اندازه کافی در دست نیست
| کد ژنریک | نام شکل دارویی | پرخطر | دما | حیاتی | برچسب هشدار بالا |
|---|---|---|---|---|---|
| 18780 |
کپسول نرم متوکلوپرامید ۱۰ میلی‌گرم |
||||
| 00841 |
قرص متوکلوپرامید ۱۰ میلی‌گرم |
||||
| 00839 |
آمپول متوکلوپرامید ۱۰ میلی‌گرم / ۲ میلی‌لیتر |
||||
| 00840 |
قطره خوراکی متوکلوپرامید ۴ میلی‌گرم / میلی‌لیتر ۱۵ میلی‌لیتر |
سلام چرا هر شرکت دارو سازی یک دارو به شکل مختلف تولید میکنه و برای هر دارو شکل و رنگ و اندازه خاص و شکل جلد و جعبه دارو یکسان نیست برای افراد کم سواد ویا بیماران مسن این متفاوت بودن شکل دارو مشکل ایجاد میکنه
سلام من برای رفلکس واختلال در بلع دکتر رفتم دوروزه این دارو رو مصرف میکنم ،حالت پارکینسون بهم دست داده.
منم ۱۷ سالمه بی اشتهایی داشتم خیلی لاغر بودم رفتم دکتر اینو‌واسم داد منم مصرف میکنم فقط خابم میاد ؟ بنظرتون مصرف نکنم ؟؟
سلام من تویه دقیقه سه تاازاین قرصااستفاده کردم یه رو کامل خواب بودم چکارکنم اثرش خنثی بشه
سلام برای کودک ۸ ساله میتونیم قرص متوگلوپرامید بدیم؟
من ۱ماه پیش از قطره و قرص متوکلوپرامید استفاده کردم و شدیدا روی روحیم اثر گذاشته و امیدم به زندگی از دستدادم و الان حدود دو ماه است ک افسردگی گرفتم این دارو خیلی چیز بدی هست
آیا دمپریدون از مشتقات یا شبیه همین داروست و کدام برای دردهای شدید التهاب یا ورم معده مناسب تر است
با سلام من ۳ روز بدلیل تهوع همسرم ک کرونا داره از شربت دیفن وقرص متو پرامید استفاده میکنم رفتیم دکتر هم امپول ضد تهوع زدن.این داروها رو تجویز کردن تا چند روز ایرادی نداره بخوره شربت دیفن هیدرامین و قرص متوپرامید الان سه روزه تا چند روز دیگه مجازن بدم بخوره؟؟؟
من نفخ و آروغ شدید دارم.دکتر گوارش متوکلوپرامید تجویز کرده. برای آروغ مناسبه؟
از این دارو برای درد شکم هم استفاده میشه
دکتر ژیلا سادات صدری - رزیدنت اعصاب و روان (1399/2/14)
سلام بله یکی عز کاربردهاش در یبوست و شکم درد ناشی از ان در بیماران دیابتی است
مصرف همزمان متوكلوپراميد با امپرازول مشكلي نداره؟؟
سلام.ببخشید یه سوال داشتم.پزشک من از این نوع دارو اما قطره ای تجویز کرده.فقط نمیدونم از طریق بینی استفاده کنم یا از طریق دهان.لطفا سوال منو جواب بدید.با تشکر.عرشیا فتحی.
دکتر محسن صنیعی - داروساز، مدیر وب سایت دارویاب (1398/11/21)
این دارو خوراکی است. مصرف در بینی ممنوع است.
آیا می‌توان میتوکلوپرامید را با امپرازول همزمان مصرف نمود؟ تشکر از برنامه خوب تان
هيچكس فكر نكنم مثل من عوارض اين قرص روش اثر گذاشته باشه،من سرما خودره بودم و كمي حالت تهوع داشتم كه دكتر يه ورق اين قرص رو بهم داد كه همه رو مصرف كردم،اما چون سرماخوردگيم خوب نشد دوباره رفتم دكتر و علايمو رو سوال كرد مثل همه سرما خوردگيا علايمم رو گفتم و اينكه گفتم كمي حالت تهوع دارم ،كه بهم امپول ميتوكلوپراميد زد، كه اومديم خونه كه خدا واسه هيچكس نيار كه يادمه ساعت ١٠ شب بود ،بدنم شروع به لرزش شديد كرد كه نميتونستم لرزس پاهامو نگه دارم لرزشي بي اختيار مثل مار گزيدگي لرزش ماهيچه هام رو از روي پوست پاهام ميديدم و خيلي هم درد داشت،كه سريعا منو بردن بيمارستان كه اونجا چشمامم چپ شده بود ،كه دكترا متوجه شدن از عوارض اين دارو بود تا صبح ٦ صبح درد كشيدم و يه بيقراري وحشتناكي بود،حتما اگه شما اين علايم رو ديديد سريع بريد دكتر ،خواستم كه تجربه مو با شما در ميوم بزارم
سلام وخسته نباشید چرا داروخانه ها بدون نسخه این قرص رامیدن ضرر نداره .دخترم رفته از داروخانه بدون نسخه گرفته.چرا.میدن .به داروخانه ها بسپارید بدون نسخه قرص ندهند ممنونم
۱۷ ساله بودم و متخصص گوارش برای من این قرص رو با دوز مجاز مصرف تجویز کرد که یادمه یک یا دو ورق رو داروخونه بدون بروشور و توضیح خاصی در اختیار ما قرار داد! یکی دو روز بعد از استفاده بدنم شروع به حسی کرد منتها احتمال نمیدادیم از دارو باشه، روز ۴ موقع راه رفتن پاهام تو هم پیچ میخورد با دستم نمی تونستم مداد رو نگه دارم که رفتیم اورژانس و گفتن از عوارض دارو هست و بهم آمپول ضد پارکینسون زدن تا اثر متوکلوپرامید خنثی شد
دکتر محسن صنیعی - داروساز، مدیر وب سایت دارویاب (1398/9/12)
عوارض خارج هرمی (اکستراپیریمیدال) جزء عوارض نادر متوکلوپرامید است که شما به آن مبتلا شده اید.
سلام وقت بخیر من متوجه نشدم ک اگر ضد تهوع هست چطور محرک دستگاه گوارشه؟؟ خب با تحریک ک حالت تهوع و استفراغ بیشتر میشه...
دکتر محسن صنیعی - داروساز، مدیر وب سایت دارویاب (1398/9/2)
متوکلوپرامید با افزایش حرکات گوارش انتقال غذا از معده به روده را تسریع می کند و با تخلیه معده، حالت تهوع کاهش می یابد.
من سرم این دارو رو مصرف کردم و تنگی نفس شدید گرفتم اصلا نمیتونستم نفس بکشم طوری که بهم اکسیژن وصل کردن .این مورد ذکر نشده تو موارد بالا.
من باردارم و قرص متوکلوپرامید برای برطرف کردن تهوع استفاده میکنم ولی بعد مدتی معده درد میگیرم و دهانم تلخ میشه، چکار کنم؟
سلام و خسته نباشید در مورد مصرف در بارداری آمپول متوکلوپرامید آیا عوارضی دارد
دکتر محسن صنیعی - داروساز، مدیر وب سایت دارویاب (1398/4/19)
جزء داروهای مجاز در بارداری است. فقط با تجویز پزشک و بصورت محدود قابل استفاده است.
اینکه میگن عوارض بی اختیاری حرکتی و بی اختیاری حرکت چسم ها جز عوارض نادرشه دروغه.اتفاقا خیلی هم عوارض رایجی هستش.این قرص اصلا خوب نیست.من تو ۱۸ سالگی این قرصو دکتر برای ضد تهوع برام تجویز کرد و تصفه شب بخاطر بی اختیاری در حرکت چشم ها راهی اورژانس شدم.