آباکاویر به عنوان یک داروی ضد رتروویروس از دسته مهارکنندههای آنزیم ترانس کریپتاز معکوس، به طور رسمی برای درمان عفونت ویروس نقص ایمنی انسانی نوع یک در بزرگسالان و کودکان تایید شده است.
نکات بالینی و کاربردی برای پزشک:
الزام درمان ترکیبی: آباکاویر هرگز نباید به عنوان تکدرمانی تجویز شود. این دارو همیشه باید در ترکیب با سایر داروهای ضد رتروویروس مورد استفاده قرار گیرد تا از بروز مقاومت دارویی جلوگیری شود.
غربالگری ژنتیکی پیش از درمان: مهمترین اقدام بالینی قبل از شروع این دارو، انجام آزمایش غربالگری برای آلل HLA-B5701 است. بیمارانی که حامل این ژن هستند، در معرض خطر بسیار بالای واکنشهای ازدیاد حساسیت شدید و بالقوه کشنده قرار دارند. تجویز این دارو در افراد مثبت برای این ژن مطلقاً ممنوع است.
ارزیابی خطر قلبی عروقی: در برخی مطالعات مشاهده شدهتی، مصرف این دارو با افزایش خطر رویدادهای قلبی عروقی مانند سکته قلبی مرتبط دانسته شده است. بنابراین، در بیماران دارای ریسک فاکتورهای بالای قلبی، باید گزینههای درمانی جایگزین با دقت ارزیابی شوند.
موارد مصرف خارج برچسب
پروفیلاکسی پس از مواجهه با ویروس نقص ایمنی انسانی
اگرچه آباکاویر به طور معمول داروی خط اول برای پیشگیری پس از مواجهه شغلی یا غیرشغلی نیست، اما در شرایط خاص ممکن است به صورت خارج برچسب مورد استفاده قرار گیرد.
نکات بالینی و کاربردی برای پزشک:
ملاحظات تجویز: استفاده از این دارو در رژیمهای پروفیلاکسی معمولاً به مواردی محدود میشود که بیمار داروهای خط اول استاندارد را تحمل نمیکند یا موارد منع مصرفی برای آنها وجود دارد.
چالشهای غربالگری در شرایط اورژانس: با توجه به نیاز اورژانسی برای شروع پروفیلاکسی پس از مواجهه، انتظار برای نتایج تست حساسیت ژنتیکی ذکر شده اغلب غیرعملی است. به همین دلیل، پزشکان ترجیح میدهند از داروهایی استفاده کنند که نیازی به این غربالگری اولیه نداشته و پروفایل ایمنی قابل پیشبینیتری در اورژانس دارند. تجویز این دارو در این شرایط نیازمند ارزیابی دقیق سود و زیان توسط پزشک متخصص عفونی است.