کپسول لینپارزا یک داروی درمان سرطان است که بیشتر برای سرطان تخمدان و برخی موارد سرطان پستان، پروستات و پانکراس تجویز میشود. در این مطلب میخوانید لینپارزا برای چیست، نحوه مصرف قرص لینپارزا، دوزهای 50 و 150 میلیگرم، عوارض لینپارزا، تداخل دارویی و نکات مهم در بارداری.
لینپارزا یک داروی درمان سرطان است که توسط شرکت داروسازی آسترازنکا تولید میشود. این دارو به شکل کپسول و در دوزهای 100 و 150 میلیگرم عرضه میشود. لینپارزا برای درمان برخی سرطانها تجویز میشود، بهویژه زمانی که سلولهای سرطانی در ترمیم آسیبهای ژنتیکی خود مشکل دارند (یعنی سلولهای سرطانی نمیتوانند آسیبهای داخل مواد ژنتیکی خود را درست ترمیم کنند). در چنین شرایطی این دارو میتواند به از بین رفتن سلولهای سرطانی کمک کند.
سلولهای بدن به طور طبیعی میتوانند آسیبهای کوچکی که در مواد ژنتیکی آنها ایجاد میشود را ترمیم کنند. اما در برخی سرطانها این توانایی ضعیف شده است. لینپارزا با مسدود کردن یکی از مسیرهای ترمیم سلولها عمل میکند (یعنی یکی از راههایی را که سلولها برای ترمیم آسیبهای خود استفاده میکنند، متوقف میکند).
وقتی این مسیر بسته میشود، سلولهای سرطانی دیگر نمیتوانند آسیبهای خود را اصلاح کنند و به مرور از بین میروند، در حالی که بسیاری از سلولهای سالم بدن همچنان قادر به ادامه فعالیت طبیعی خود هستند.
پزشکان لینپارزا را برای درمان یا کنترل چند نوع سرطان تجویز میکنند. این دارو معمولاً زمانی استفاده میشود که بیمار قبلاً درمانهایی مانند شیمیدرمانی دریافت کرده و بیماری تا حدی کنترل شده است.
یکی از مهمترین کاربردهای لینپارزا در سرطان تخمدان پیشرفته است. این دارو میتواند بعد از شیمیدرمانی به حفظ کنترل بیماری کمک کند و احتمال بازگشت سرطان را کاهش دهد.
در برخی بیماران مبتلا به سرطان پستان که نوع خاصی از تغییرات ژنتیکی دارند، پزشک ممکن است لینپارزا را برای کمک به کنترل بیماری یا جلوگیری از بازگشت آن تجویز کند.
این دارو همچنین در برخی بیماران مبتلا به سرطان پروستات پیشرفته یا سرطان پانکراس استفاده میشود، بهویژه زمانی که سرطان به درمانهای قبلی پاسخ داده اما هنوز نیاز به کنترل طولانیمدت دارد.
لینپارزا به صورت کپسول تولید میشود و معمولاً در دو دوز مختلف در دسترس است:
این کپسولها معمولاً در بستههایی عرضه میشوند که شامل چندین ورق کپسول هستند تا بیمار بتواند دارو را طبق برنامه مصرف کند.
مقدار مصرف لینپارزا معمولاً توسط پزشک تعیین میشود. در بسیاری از بیماران این دارو دو بار در روز مصرف میشود. بهتر است دارو هر روز در زمانهای مشخص مصرف شود تا مقدار دارو در بدن ثابت بماند.
لینپارزا را میتوان همراه غذا یا بدون غذا مصرف کرد، اما مهم است که کپسولها دقیقاً طبق دستور پزشک مصرف شوند.
پزشکان معمولاً توصیه میکنند لینپارزا هر 12 ساعت یک بار مصرف شود (یعنی تقریباً صبح و شب).
اگر یک نوبت مصرف لینپارزا فراموش شد، نباید دو کپسول را همزمان مصرف کرد. بهتر است دوز بعدی در زمان معمول مصرف شود.
گاهی ممکن است به دلیل بروز عوارض یا شرایط خاص بدن، پزشک مقدار مصرف لینپارزا را کاهش دهد. این کار برای کمک به تحمل بهتر درمان انجام میشود.
همچنین در برخی بیماران که عملکرد کلیه آنها کاهش یافته است (یعنی کلیهها توانایی طبیعی خود را برای تصفیه خون ندارند) ممکن است مقدار دارو کمتر تجویز شود.
مانند بسیاری از داروهای درمان سرطان، لینپارزا نیز ممکن است باعث برخی عوارض شود. بسیاری از این عوارض خفیف هستند و با ادامه درمان یا مراقبتهای پزشکی قابل کنترلاند.
در موارد نادر ممکن است عوارض جدیتری نیز ایجاد شود که نیاز به بررسی سریع پزشک دارند.
در صورت مشاهده علائمی مانند تنگی نفس، تب طولانی، یا خستگی شدید باید سریعاً با پزشک تماس گرفته شود.
برخی داروها میتوانند روی اثر لینپارزا تأثیر بگذارند. به همین دلیل لازم است پزشک از تمام داروهایی که بیمار مصرف میکند اطلاع داشته باشد.
بهویژه داروهایی که بر تجزیه داروها در کبد اثر میگذارند (یعنی داروهایی که سرعت شکسته شدن دارو در بدن را تغییر میدهند) ممکن است با لینپارزا تداخل داشته باشند.
در طول درمان با لینپارزا معمولاً آزمایش خون به صورت منظم انجام میشود تا وضعیت سلولهای خونی بدن بررسی شود.
اگر بیمار دچار علائمی مانند ضعف شدید، تنگی نفس یا تب مداوم شود باید سریعاً پزشک را مطلع کند.
مصرف لینپارزا در دوران بارداری توصیه نمیشود زیرا ممکن است به جنین آسیب برساند. همچنین مشخص نیست که این دارو وارد شیر مادر میشود یا خیر، بنابراین در دوران شیردهی باید با احتیاط مصرف شود.
در بیمارانی که مشکل کلیه دارند (کاهش توانایی کلیه برای تصفیه مواد اضافی از خون) ممکن است پزشک مقدار مصرف دارو را تغییر دهد. درباره بیماران مبتلا به مشکلات شدید کبدی نیز تصمیمگیری باید توسط پزشک انجام شود.
اگر یک نوبت مصرف لینپارزا فراموش شد، نباید دوز اضافی مصرف شود. در صورت مصرف بیش از حد دارو یا بروز علائم غیرعادی، مراجعه سریع به مراکز درمانی ضروری است.
برخی بیماران گزارش میکنند که پس از مصرف لینپارزا، بیماری آنها برای مدت طولانیتری کنترل شده و فاصله بین درمانها افزایش یافته است.
بعضی بیماران در طول درمان با لینپارزا احساس خستگی، تهوع یا کاهش انرژی دارند، اما در بسیاری از موارد این علائم با مراقبت پزشکی قابل کنترل است.
خیر، لینپارزا نوعی درمان هدفمند است (دارویی که به شکل خاص روی سلولهای سرطانی اثر میگذارد) و با بسیاری از داروهای شیمیدرمانی تفاوت دارد.
اثر لینپارزا معمولاً در بررسیهای پزشکی طی چند هفته یا چند ماه مشخص میشود. پزشک با انجام آزمایشها و تصویربرداری روند درمان را ارزیابی میکند.
ریزش مو در مصرف لینپارزا نسبت به بسیاری از داروهای شیمیدرمانی کمتر دیده میشود، اما در برخی بیماران ممکن است رخ دهد.
این دارو ممکن است بر توانایی باروری تأثیر بگذارد (توانایی بدن برای باردار شدن یا بچهدار شدن) بنابراین بهتر است قبل از شروع درمان با پزشک مشورت شود.
پزشکان معمولاً در طول مصرف لینپارزا آزمایش خون انجام میدهند تا وضعیت سلولهای خونی و سلامت عمومی بدن بررسی شود.