موارد مصرف تایید شده داروی پرفنازین
اسکیزوفرنی و اختلالات سایکوتیک
- داروی پرفنازین به عنوان یک آنتی سایکوتیک تیپیکال با قدرت متوسط از دسته فنوتیازین ها، برای درمان اسکیزوفرنی تایید شده است.
- توضیحات بالینی برای پزشک: مکانیسم اثر اصلی این دارو مسدود کردن گیرنده های دوپامینی در مسیرهای مزولیمبیک مغز است که به کنترل علائم مثبت اسکیزوفرنی مانند توهم، هذیان و اختلالات فکری کمک می کند. این دارو برای بیمارانی که به آنتی سایکوتیک های آتیپیکال پاسخ مناسبی نداده اند یا با عوارض متابولیک آن ها مشکل دارند، یک گزینه درمانی جایگزین و مقرون به صرفه محسوب می شود. پزشک باید در طول درمان، بیمار را از نظر بروز عوارض خارج هرمی و دیسکینزی دیررس به دقت پایش کند.
کنترل تهوع و استفراغ شدید
- این دارو برای کنترل تهوع و استفراغ شدید در بزرگسالان نیز دارای تاییدیه است.
- توضیحات بالینی برای پزشک: اثر ضد تهوع پرفنازین ناشی از انسداد گیرنده های دوپامینی در ناحیه ماشه ای گیرنده شیمیایی در بصل النخاع است. از این دارو معمولا در موارد مقاوم به درمان که سایر داروهای ضد تهوع رایج موثر واقع نشده اند، استفاده می شود. مصرف آن به ویژه در تهوع های ناشی از شیمی درمانی یا عوارض دارویی خاص کاربرد دارد.
موارد مصرف خارج از برچسب داروی پرفنازین
فاز شیدایی حاد در اختلال دوقطبی
- یکی از کاربردهای رایج اما خارج از برچسب پرفنازین، کنترل علائم حاد در فاز شیدایی یا مانیای اختلال دوقطبی است.
- توضیحات بالینی برای پزشک: در فاز حاد شیدایی که بیمار دچار بی قراری شدید، پرخاشگری یا علائم سایکوتیک است، پرفنازین می تواند به سرعت این علائم را کنترل کند. این دارو معمولا به عنوان درمان کمکی در کنار داروهای تثبیت کننده خلق مانند لیتیوم یا والپروات سدیم تجویز می شود. پس از کنترل فاز حاد، پزشک باید به تدریج دوز دارو را کاهش داده و قطع کند تا از عوارض طولانی مدت حرکتی جلوگیری شود.
سایکوز و بی قراری در زوال عقل
- در برخی موارد بسیار خاص، از این دارو برای کنترل بی قراری شدید و سایکوز در بیماران مبتلا به زوال عقل استفاده می شود.
- توضیحات بالینی برای پزشک: تجویز این دارو در سالمندان مبتلا به زوال عقل نیازمند احتیاط بسیار شدید است. سازمان های معتبر بین المللی هشدار اکید داده اند که مصرف داروهای آنتی سایکوتیک در این گروه از بیماران، خطر مرگ و میر ناشی از حوادث قلبی عروقی یا عفونت ها را افزایش می دهد. تجویز پرفنازین در این شرایط تنها زمانی توجیه پذیر است که رفتار بیمار برای خود یا دیگران خطرناک باشد و سایر روش های غیر دارویی و کم خطرتر شکست خورده باشند. در این صورت، دارو باید با کمترین دوز ممکن و برای کوتاه ترین زمان ممکن تجویز شود.