داروی پارومومایسین یک آنتیبیوتیک وسیعالطیف از دسته آمینوگلیکوزیدها است که به دلیل جذب سیستمیک بسیار ضعیف از طریق دستگاه گوارش، عمدتا برای درمان عفونتهای موضعی در مجرای روده مورد استفاده قرار میگیرد.
موارد مصرف تایید شده ۱. آمیبیاز رودهای (حاد و مزمن)
- نکته بالینی برای پزشک: پارومومایسین به عنوان یک آمیبکش داخل مجرایی عمل میکند و فقط برای از بین بردن کیستهای آمیب در روده موثر است. این دارو برای درمان آمیبیاز خارج رودهای مانند آبسه کبدی آمیبی به هیچ وجه موثر نیست. در موارد عفونتهای تهاجمی آمیبی، پزشک باید ابتدا از یک آمیبکش بافتی (مانند مترونیدازول) استفاده کرده و سپس پارومومایسین را برای ریشهکنی کیستهای باقیمانده در روده تجویز نماید. دوز معمول در این حالت ۲۵ تا ۳۵ میلیگرم بر کیلوگرم در روز است که در سه دوز منقسم به مدت ۷ روز تجویز میشود.
۲. آنسفالوپاتی کبدی (به عنوان درمان کمکی)
- نکته بالینی برای پزشک: هدف از تجویز این دارو در آنسفالوپاتی کبدی، سرکوب باکتریهای تولیدکننده آمونیاک در دستگاه گوارش است. با کاهش فلور طبیعی روده، تولید و جذب آمونیاک کاهش یافته و علائم عصبی بیمار بهبود مییابد. پارومومایسین معمولا زمانی استفاده میشود که بیمار به درمانهای خط اول (مانند لاکتولوز یا ریفاکسیمین) پاسخ مناسبی نداده باشد یا به عنوان درمان ترکیبی استفاده شود. دوز معمول آن تا ۴ گرم در روز در دوزهای منقسم به مدت ۵ تا ۶ روز است. پزشک باید مراقب خطر تجمع دارو در بیماران مبتلا به نارسایی کلیوی باشد، زیرا حتی جذب اندک دارو در صورت اختلال دفع کلیوی میتواند منجر به سمیت کلیوی یا شنوایی شود.
موارد مصرف خارج از برچسب۱. عفونت ژیاردیا
- نکته بالینی برای پزشک: اگرچه داروهای دیگری به عنوان خط اول درمان ژیاردیوز مطرح هستند، اما پارومومایسین به دلیل جذب سیستمیک ناچیز، یک گزینه درمانی بسیار مهم در زنان باردار (به ویژه در سه ماهه اول بارداری) محسوب میشود. در مواردی که استفاده از مترونیدازول یا سایر داروها منع مصرف دارد، پزشک میتواند پارومومایسین را به عنوان یک جایگزین ایمنتر برای عفونتهای علامتدار ژیاردیا در بارداری تجویز کند. دوز رایج ۲۵ تا ۳۵ میلیگرم بر کیلوگرم در روز در سه دوز منقسم برای ۷ روز است.
۲. کریپتوسپوریدیوز در بیماران مبتلا به نقص ایمنی
- نکته بالینی برای پزشک: در بیماران مبتلا به اچآیوی پیشرفته یا سایر نقایص ایمنی که دچار اسهال شدید ناشی از کریپتوسپوریدیوم پارووم میشوند، پارومومایسین گاهی برای کاهش شدت علائم و حجم اسهال استفاده میشود. با این حال، باید به بیمار اطلاع داده شود که این دارو به ندرت باعث ریشهکنی کامل انگل در افراد دارای نقص ایمنی میشود و بیشتر نقش سرکوبکننده و کنترلکننده علائم گوارشی را دارد.
۳. عفونت دیانتاموبا فراژیلیس
- نکته بالینی برای پزشک: در صورت تایید عفونت با این انگل و بروز علائم گوارشی مقاوم، پارومومایسین میتواند به عنوان یکی از گزینههای درمانی موثر و جایگزین استفاده شود. دوره درمان معمولا مشابه درمان آمیبیاز رودهای در نظر گرفته میشود و به خوبی توسط بیماران تحمل میگردد.