موارد مصرف تایید شدهداروی توسیلیزومب یک پادتن تک کلونی هدفمند مهارکننده گیرنده اینترلوکین شش است که با مسدود کردن این مسیر التهابی، مانع از ترشح پروتئین های فاز حاد و فعالیت تخریبی سیستم ایمنی می شود. موارد مصرف تایید شده رسمی این دارو در مراجع بین المللی شامل موارد زیر است:
آرتریت روماتوئید با شدت متوسط تا شدید در بزرگسالان
- این دارو برای بیمارانی تجویز می شود که پاسخ ناکافی به یک یا چند داروی ضد روماتیسمی تعدیل کننده بیماری مانند متوترکسات داده اند یا نسبت به آن ها عدم تحمل دارند. پزشک می تواند توسیلیزومب را به صورت تک دارویی یا در ترکیب با متوترکسات و سایر داروهای پایه غیر بیولوژیک تجویز کند. تنظیم دوز وریدی معمولا چهار میلی گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن هر چهار هفته یک بار آغاز می شود و در صورت نیاز بالینی تا هشت میلی گرم به ازای هر کیلوگرم قابل افزایش است. شکل زیر جلدی نیز به صورت صد و شصت و دو میلی گرم هفتگی یا یک هفته در میان در دسترس است.
آرتریت ایدیوپاتیک جوانان با درگیری چند مفصلی
- برای کودکان و نوجوانان دو سال به بالا که دچار التهاب فعال در پنج مفصل یا بیشتر هستند و به داروهای خط اول پاسخ نداده اند، کاربرد دارد. دوز مصرفی بر اساس وزن کودک محاسبه می شود. در وزن های زیر سی کیلوگرم، دوز وریدی ده میلی گرم به ازای هر کیلوگرم و در وزن های بالای سی کیلوگرم، هشت میلی گرم به ازای هر کیلوگرم هر چهار هفته تجویز می گردد.
آرتریت ایدیوپاتیک جوانان سیستمیک
- در فرم سیستمیک این بیماری که با تب های دوره ای شدید، راش پوستی گذرا، لنفادنوپاتی، هپاتواسپلنومگالی و التهاب سروزال همراه است، اینترلوکین شش محرک اصلی پاتولوژی است. توسیلیزومب به عنوان یک داروی کلیدی خط دوم پس از کورتیکواستروئیدها و ضد التهاب های غیر استروئیدی، در کودکان بالای دو سال به صورت وریدی هر دو هفته یک بار تجویز می شود.
آرتریت سلول ژانت یا آرتریت تمپورال
- این دارو نخستین درمان بیولوژیک تایید شده برای آرتریت گیجگاهی در بزرگسالان است. تجویز فرم زیر جلدی به صورت صد و شصت و دو میلی گرم یک بار در هفته، در ترکیب با یک دوره کاهنده گلوکوکورتیکوئیدها، به شکل چشمگیری میزان بقای بدون عود بیماری را افزایش داده و نیاز تجمعی بیمار به مصرف کورتون های با دوز بالا را به حداقل می رساند.
بیماری ریوی بینابینی ناشی از اسکلروز سیستمیک
- توسیلیزومب برای کند کردن روند کاهش عملکرد ریوی و حفظ ظرفیت حیاتی اجباری ریه ها در بیماران مبتلا به اسکلرودرمی منتشر که درگیری بینابینی ریه دارند تایید شده است. تجویز زیر جلدی صد و شصت و دو میلی گرم هفتگی در این دسته از بیماران سبب پایداری عملکرد تنفسی می گردد.
سندرم آزادسازی سایتوکاین شدید یا تهدیدکننده حیات
- این سندرم در پی درمان های پیشرفته سلولی یا استفاده از پادتن های دوگانه ایمونوتراپی رخ می دهد. توسیلیزومب درمان نجات بخش استاندارد برای کنترل پاسخ التهابی شدید، تب بسیار بالا، افت فشار خون مقاوم و نارسایی چند ارگانی ناشی از طوفان سایتوکاینی در بیماران بالای دو سال است و دوز وریدی هشت میلی گرم به ازای هر کیلوگرم تجویز می شود که تا سه دوز دیگر با فاصله هشت ساعت قابل تکرار است.
عفونت حاد ریوی کووید نوزده در بزرگسالان بستری
- در بیماران بزرگسال بستری در بیمارستان که کورتیکواستروئید سیستمیک دریافت می کنند و نیازمند اکسیژن مکمل با جریان بالا، تهویه غیر تهاجمی یا تهویه مکانیکی تهاجمی هستند، توسیلیزومب به صورت تک دوز وریدی هشت میلی گرم به ازای هر کیلوگرم برای مهار طوفان سایتوکاینی و کاهش نرخ مرگ و میر تجویز می گردد.
موارد مصرف خارج برچسببا توجه به نقش مرکزی اینترلوکین شش در پاتوفیزیولوژی طیف وسیعی از بیماری های التهابی و خود ایمنی نادر یا مقاوم، توسیلیزومب به صورت خارج برچسب اما با پشتوانه شواهد بالینی قوی در شرایط زیر مورد استفاده قرار می گیرد:
واسکولیت تاکایاسو
- در مبتلایان به آرتریت تاکایاسو مقاوم به کورتیکواستروئیدها و داروهای سرکوب کننده ایمنی معمول، توسیلیزومب به عنوان یک گزینه موثر برای مهار التهاب دیواره عروق بزرگ، بهبود علائم ایسکمیک و کاهش پیشرفت تنگی عروقی با دوز ماهانه وریدی یا هفتگی زیر جلدی استفاده می شود.
بیماری کسلمن با درگیری چند ناحیه ای
- در نوع چند کانونی ایدیوپاتیک این اختلال لنفوپرولیفراتیو که سطح سرمی اینترلوکین شش به شدت بالا است و همراه با لنفادنوپاتی ژنرالیزه، هپاتواسپلنومگالی، تب، سیتوپنی و هایپرگامافلوئورینمی بروز می کند، توسیلیزومب می تواند علائم عمومی را به سرعت فرونشاند و لنفادنوپاتی را کنترل کند.
پلی میالژیا روماتیکا مقاوم یا وابسته به کورتون
- در مواردی از این بیماری که بیمار دچار عودهای مکرر حین کاهش دوز کورتیکواستروئیدها می شود یا به دلیل عوارض جانبی نمی تواند کورتون دریافت کند، توسیلیزومب به کنترل درد، خشکی صبحگاهی شانه ها و لگن و کاهش پایدار نشانگرهای التهابی کمک می کند.
اختلال طیف میلیت بینایی یا نورومیلیت اپتیکا
- در بیماران مقاوم به سایر خطوط درمانی که پادتن های ضد آکواپورین چهار دارند، مسیر اینترلوکین شش در تمایز پلاسماسل های تولیدکننده پادتن نقش دارد. توسیلیزومب به عنوان خط نگهدارنده جهت کاهش حملات عودکننده بالینی و بهبود ناتوانی بینایی و حرکتی تجویز می شود.
بیماری استیل بزرگسالان
- این اختلال التهابی که شباهت پاتولوژیک بالایی به آرتریت ایدیوپاتیک جوانان سیستمیک دارد، در موارد مقاوم به متوترکسات و مهارکننده های فاکتور نکروز دهنده تومور، پاسخ درمانی فوق العاده ای به مهارکننده گیرنده اینترلوکین شش نشان می دهد.
سندرم بهجت با درگیری های مقاوم چشمی و عروقی
- در مبتلایان به یووئیت مقاوم چشمی تهدیدکننده بینایی ناشی از بیماری بهجت یا آنوریسم های عروقی ملتهب که به داروهای سرکوب کننده متداول پاسخ نداده اند، این دارو به عنوان درمان نجات بخش مطرح است.
سندرم شوگرن با تظاهرات شدید سیستمیک خارج غددی
- در فرم های شدید شوگرن با درگیری های مفصلی مقاوم، ریوی یا واسکولیت سیستمیک، توسیلیزومب می تواند به عنوان گزینه ای جایگزین برای فرونشاندن فاز حاد التهاب ارگان ها به کار گرفته شود.
نکات پایش و مراقبت بالینی برای پزشک معالج - پایش سطح نشانگرهای التهابی: اسید بوریک یا هر داروی ضد سایتوکاین دیگر مانند توسیلیزومب به طور مستقیم تولید پروتئین های واکنشی در کبد را متوقف می کند. بنابراین سطح پروتئین واکنشی سی و سرعت رسوب گلبول های قرمز پس از تزریق توسیلیزومب به سرعت به محدوده صفر یا طبیعی می رسد و دیگر نمی توان از این دو شاخص به عنوان علائم اصلی بروز عفونت حاد در بیمار استفاده کرد. پزشک باید بر ارزیابی بالینی علائمی نظیر تب، افت فشار و شمارش سلول های خونی تکیه کند.
- ارزیابی های پیش از شروع درمان: انجام غربالگری برای رد عفونت های نهفته از جمله سل فعال یا غیر فعال، هپاتیت بی و هپاتیت سی الزامی است.
- پایش آزمایشگاهی منظم در طول درمان: شمارش کامل سلول های خونی برای بررسی نوتروپنی و ترومبوسیتوپنی، آزمایش های بیوشیمیایی کبد به دلیل خطر افزایش ترانس آمینازها، و بررسی پروفایل چربی خون باید به طور دوره ای هر چهار تا هشت هفته تکرار شود.
- خطر پارگی دستگاه گوارش: در بیمارانی با سابقه دیورتیکولیت یا زخم های گوارشی، این دارو باید با احتیاط فراوان تجویز شود، زیرا احتمال سوراخ شدگی بدون علائم التهابی معمول در روده گزارش شده است.